Câu 1: truyện ngắn Con chim vàng của Nguyễn Quang Sáng đã khắc họa số phận đầy xót xa của cậu bé Bào – một đứa trẻ nghèo phải đi ở đợ từ nhỏ. Qua tình huống bị ép trèo cây bắt con chim vàng cho cậu chủ, tác giả đã đẩy nhân vật vào một hoàn cảnh nguy hiểm, từ đó bộc lộ rõ sự tủi nhục, sợ hãi và cô độc của Bào. Hình ảnh con chim vàng đẹp đẽ, tự do đối lập với thân phận bị ràng buộc của Bào càng làm nổi bật bi kịch của em. Đặc biệt, chi tiết Bào “với mãi nhưng chẳng với được ai” khi đang hấp hối thể hiện nỗi tuyệt vọng và khát khao được cứu giúp của một đứa trẻ bất hạnh. Trong khi đó, mẹ con nhà chủ chỉ quan tâm đến con chim, thậm chí trách móc khi chim chết, cho thấy sự vô cảm và tàn nhẫn. Qua câu chuyện, tác giả bày tỏ niềm xót thương sâu sắc đối với trẻ em nghèo và lên án xã hội bất công đã đẩy các em vào cảnh khổ đau.

Câu 2 : yêu thương là một trong những giá trị đẹp đẽ và cần thiết nhất của cuộc sống con người. Đó không chỉ là cảm xúc giữa người với người mà còn là sự quan tâm, chia sẻ, đồng cảm và sẵn sàng giúp đỡ nhau trong những lúc khó khăn. Nhờ có tình yêu thương, cuộc sống trở nên ấm áp, có ý nghĩa và đáng sống hơn. Trước hết, tình yêu thương giúp con người có thêm sức mạnh để vượt qua thử thách. Khi ta nhận được sự động viên từ gia đình, thầy cô hay bạn bè, ta cảm thấy mình không hề cô đơn. Một lời hỏi han khi mệt mỏi, một cái nắm tay lúc buồn bã cũng đủ làm lòng người dịu lại. Tình yêu thương giống như ngọn lửa nhỏ sưởi ấm tâm hồn, giúp ta có thêm niềm tin để bước tiếp. Không chỉ vậy, yêu thương còn khiến con người sống tốt đẹp và nhân ái hơn. Khi biết quan tâm đến người khác, ta học được cách lắng nghe, thấu hiểu và đặt mình vào vị trí của họ. Từ đó, những hành động đẹp như giúp đỡ người già qua đường, quyên góp cho người gặp thiên tai hay đơn giản là chia sẻ đồ dùng với bạn bè đều xuất phát từ tìnhyêu thương. Xã hội vì thế cũng trở nên văn minh và gắn kết hơn.

Câu 1 (0,5 đ): Phương thức biểu đạt chính: Tự sự (kể chuyện).

Câu 2 (0,5 đ): Tình huống truyện: Bào – một đứa trẻ ở đợ – bị bà chủ và cậu chủ ép trèo cây bắt con chim vàng làm đồ chơi. Trong lúc cố bắt chim, Bào bị ngã trọng thương, còn con chim cũng chết. → Tình huống éo le, đau lòng, đẩy nhân vật vào bi kịch.

Câu 3 (1,0 đ): Ngôi kể: Ngôi thứ ba. Tác dụng: Giúp người kể giấu mình, kể chuyện khách quan. Bao quát được hành động, tâm trạng của nhiều nhân vật (Bào, thằng Quyên, mẹ Quyên). Làm nổi bật nỗi đau

Câu 4 (1,0 đ): Chi tiết: “Mắt Bào chập chờn thấy bàn tay mẹ thằng Quyên thò xuống. Tay Bào với tới, với mãi, với mãi nhưng cũng chẳng với được ai.”

Câu 5 (1,0 đ): Nhận xét về nhân vật Bào: Tội nghiệp, đáng thương: mồ côi cha, nghèo, phải ở đợ từ nhỏ. Nhẫn nhục, cam chịu nhưng vẫn có lúc phản kháng. Sợ hãi nhưng vẫn cố trèo cây bắt chim vì bị ép buộc. Khi bị nạn, em cô độc, không ai thực sự quan tâm đến sự sống chết của mình. Thái độ, tình cảm của tác giả: Xót thương sâu sắc cho số phận trẻ em nghèo. Lên án sự độc ác, vô cảm của mẹ con nhà chủ. Bênh vực những con người bé nhỏ, bất hạnh trong xã hội.