Câu 1

Văn bản “Giữa người với người” của Nguyễn Ngọc Tư đã phản ánh sâu sắc thực trạng vô cảm trong xã hội hiện đại, đặc biệt dưới tác động của mạng xã hội. Tác giả xây dựng tình huống người y sĩ chụp ảnh bệnh nhân đang đau đớn để đăng lên mạng nhằm “câu like”, qua đó cho thấy sự xuống cấp về đạo đức nghề nghiệp và nhân tính. Những hình ảnh như “mồi người”, hay việc lan truyền các tin giả về thực phẩm được liệt kê dồn dập đã làm nổi bật sự vô trách nhiệm, ích kỉ của một bộ phận con người. Không chỉ dừng lại ở đó, văn bản còn mở rộng vấn đề ra đời sống xã hội khi con người ngày càng thờ ơ trước nỗi đau của người khác, chỉ quan tâm đến lợi ích cá nhân. Giọng văn nhẹ nhàng nhưng đầy chua xót, kết hợp với các chi tiết giàu sức gợi đã tạo nên sức ám ảnh sâu sắc. Qua đó, tác giả gửi gắm thông điệp: con người cần biết yêu thương, đồng cảm và giữ gìn nhân tính trong thời đại công nghệ, bởi nếu không, mối quan hệ “giữa người với người” sẽ ngày càng trở nên xa cách và lạnh lẽo.

Câu 2

Trong xã hội hiện đại, khi đời sống vật chất ngày càng phát triển, con người lại đang đối mặt với một vấn đề đáng lo ngại: sự thờ ơ, vô cảm giữa người với người. Đây không chỉ là một hiện tượng cá nhân mà đã trở thành vấn đề mang tính xã hội, cần được nhìn nhận và suy ngẫm một cách nghiêm túc.

Vô cảm là trạng thái con người không có sự rung động, thờ ơ trước những niềm vui hay nỗi đau của người khác. Biểu hiện của sự vô cảm ngày càng phổ biến: người ta có thể dửng dưng trước một tai nạn trên đường, sẵn sàng quay video thay vì giúp đỡ; hay dễ dàng buông lời chỉ trích, lan truyền thông tin chưa kiểm chứng trên mạng xã hội mà không nghĩ đến hậu quả. Đáng buồn hơn, có những người sẵn sàng lợi dụng nỗi đau của người khác để câu lượt thích, câu sự chú ý. Những hành vi ấy cho thấy sự xuống cấp về đạo đức và sự thiếu hụt tình người trong xã hội.

Nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ nhiều phía. Trước hết là do nhịp sống hiện đại quá nhanh khiến con người trở nên bận rộn, chỉ quan tâm đến lợi ích cá nhân mà quên đi những giá trị tinh thần. Bên cạnh đó, sự phát triển của mạng xã hội cũng góp phần làm con người “ảo hóa” cảm xúc, dễ dàng phán xét, bình luận mà không cần chịu trách nhiệm trực tiếp. Ngoài ra, việc giáo dục về lòng nhân ái trong gia đình và nhà trường đôi khi chưa được chú trọng đúng mức.

Hậu quả của sự vô cảm là vô cùng nghiêm trọng. Nó khiến các mối quan hệ xã hội trở nên lạnh nhạt, con người xa cách nhau hơn. Một xã hội thiếu đi sự yêu thương và sẻ chia sẽ trở nên khô cứng, dễ phát sinh những hành vi tiêu cực. Về lâu dài, điều này còn làm mai một những giá trị đạo đức truyền thống tốt đẹp của dân tộc.

Tuy nhiên, trong xã hội vẫn còn rất nhiều tấm gương giàu lòng nhân ái: những người sẵn sàng giúp đỡ người gặp nạn, những hoạt động từ thiện, những cá nhân lan tỏa điều tích cực. Điều đó cho thấy tình người chưa bao giờ mất đi, chỉ cần được khơi dậy và nuôi dưỡng.

Để khắc phục tình trạng vô cảm, mỗi người cần tự ý thức rèn luyện lòng nhân ái, biết quan tâm và sẻ chia với người khác. Gia đình và nhà trường cần giáo dục đạo đức, lối sống cho thế hệ trẻ. Đồng thời, mỗi cá nhân khi sử dụng mạng xã hội cần có trách nhiệm, biết kiểm chứng thông tin và ứng xử văn minh.

Sự phát triển của xã hội chỉ thực sự có ý nghĩa khi con người biết sống vì nhau. Vì vậy, hãy mở lòng, biết yêu thương và đồng cảm, để “giữa người với người” không còn là khoảng cách, mà là sự gắn kết ấm áp của tình người.

Câu 1. Xác định thể loại của văn bản.
→ Văn bản thuộc thể loại: tản văn (văn xuôi giàu chất suy ngẫm, nghị luận).

Câu 2. Đề tài của văn bản là gì?
→ Đề tài:
Sự vô cảm, xuống cấp đạo đức trong mối quan hệ giữa con người với con người trong xã hội hiện đại (đặc biệt dưới tác động của mạng xã hội).

Câu 3. Tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê:

• Các chi tiết được liệt kê:
• • tin nồi nước luộc có pin đèn
  • nước dùng chuột cống
  • chè bưởi có thuốc rầy
  • tin đồn thất thiệt bị lan truyền nhanh chóng

→ Tác dụng:

• Làm nổi bật thực trạng tin giả, tin thất thiệt lan tràn trong xã hội.
• Nhấn mạnh hậu quả nghiêm trọng: ảnh hưởng đến cuộc sống, sinh kế của người lương thiện (người bán hàng bị tẩy chay).
• Thể hiện sự vô trách nhiệm, thiếu kiểm chứng của một bộ phận người dùng mạng và báo chí.
• Tăng sức gợi hình, gợi cảm, giúp người đọc thấy rõ mức độ phổ biến và nguy hiểm của vấn đề.

Câu 4. Suy nghĩ về thực trạng đạo đức qua hai câu văn:

“Người ta chỉ thấy giấy bạc bay mà không thấy nạn nhân…”
“Chỉ thấy bia lăn lóc ra đường…”

→ Gợi ra thực trạng đáng lo ngại:

• Một bộ phận con người trở nên vô cảm, ích kỉ, chỉ quan tâm đến lợi ích trước mắt.
• Thiếu sự đồng cảm, không quan tâm đến nỗi đau, mất mát của người khác.
• Giá trị đạo đức bị lệch lạc, con người dễ bị cuốn theo vật chất.
• Phản ánh hiện tượng có thật trong xã hội: hôi của, thờ ơ trước tai nạn, đau khổ của người khác.

→ Đây là lời cảnh tỉnh về sự xuống cấp đạo đức cần được nhìn nhận và thay đổi.

Câu 5. Bài học rút ra:

• Cần biết tôn trọng, yêu thương và đồng cảm với người khác.
• Không chạy theo lượt thích, sự nổi tiếng mà đánh mất nhân tính.
• Phải có trách nhiệm khi sử dụng mạng xã hội, không lan truyền tin sai sự thật.
• Biết giữ gìn đạo đức, lòng nhân ái trong mọi hoàn cảnh.
• Luôn ý thức: con người phải nhìn thấy con người, không được vô cảm trước nỗi đau của người khác.

Câu 1 (khoảng 200 chữ)

Hình tượng “li khách” trong bài thơ Tống biệt hành của Thâm Tâm hiện lên với vẻ đẹp vừa bi tráng vừa cô đơn. Đó là người ra đi mang trong mình “chí nhớn”, khát vọng lập thân, lập nghiệp, sẵn sàng từ bỏ tình cảm riêng tư để theo đuổi lí tưởng. Câu thơ “Chí nhớn chưa về bàn tay không / Thì không bao giờ nói trở lại!” cho thấy quyết tâm mạnh mẽ, dứt khoát của li khách: ra đi là chấp nhận hi sinh, không thành công thì không quay về. Tuy nhiên, ẩn sau vẻ cứng cỏi ấy là nỗi buồn sâu kín. Li khách ra đi trong sự lưu luyến của gia đình: mẹ già, chị, em đều đau đáu tiễn đưa. Sự dửng dưng bề ngoài thực chất là cách kìm nén cảm xúc để bước tiếp. Hình tượng li khách vì thế mang vẻ đẹp của con người thời đại: sống có lí tưởng, có bản lĩnh nhưng cũng đầy tình cảm. Qua đó, nhà thơ thể hiện sự trân trọng đối với những con người dám rời bỏ chốn bình yên để đi tìm con đường riêng, đồng thời gợi lên nỗi xúc động về những cuộc chia ly trong đời.

Câu 2 (khoảng 600 chữ)

Trong hành trình trưởng thành, mỗi con người đều có lúc phải tự mình bước đi, đối diện với cuộc sống bằng chính khả năng của bản thân. Vì vậy, sự tự lập trở thành một phẩm chất vô cùng quan trọng đối với tuổi trẻ.

Tự lập là khả năng tự suy nghĩ, tự quyết định và tự chịu trách nhiệm về cuộc sống của mình mà không phụ thuộc vào người khác. Đối với người trẻ, tự lập không chỉ là việc tự chăm sóc bản thân mà còn là bản lĩnh dám đối mặt với khó khăn, thử thách, tự tìm con đường đi cho riêng mình.

Trước hết, tự lập giúp con người trưởng thành. Khi không còn dựa dẫm, mỗi người buộc phải học cách giải quyết vấn đề, từ đó tích lũy kinh nghiệm và rèn luyện ý chí. Những va vấp trong cuộc sống chính là bài học quý giá giúp ta vững vàng hơn. Bên cạnh đó, tự lập còn tạo nên sự tự tin. Khi làm được việc bằng chính sức mình, con người sẽ tin vào khả năng của bản thân, dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm. Đây là nền tảng quan trọng để đạt được thành công trong tương lai.

Không chỉ vậy, tự lập còn giúp con người sống có trách nhiệm hơn với bản thân, gia đình và xã hội. Một người tự lập sẽ không trở thành gánh nặng cho người khác mà còn có thể giúp đỡ, đóng góp cho cộng đồng. Ngược lại, nếu sống ỷ lại, phụ thuộc, con người dễ trở nên yếu đuối, thiếu ý chí, khó thích nghi với những biến động của cuộc sống.

Tuy nhiên, trong thực tế, vẫn còn không ít bạn trẻ sống dựa dẫm vào gia đình, thiếu kĩ năng sống và ngại đối mặt với thử thách. Điều này xuất phát từ sự nuông chiều của gia đình hoặc tâm lí sợ thất bại. Nhưng cần hiểu rằng, không ai có thể đi cùng ta suốt đời, và chỉ khi tự bước đi, ta mới thực sự trưởng thành.

Để rèn luyện tính tự lập, mỗi người cần bắt đầu từ những việc nhỏ: tự học tập, tự quản lí thời gian, tự giải quyết vấn đề của mình. Đồng thời, cần mạnh dạn thử sức, không ngại khó khăn, thất bại. Gia đình và nhà trường cũng nên tạo điều kiện để người trẻ được trải nghiệm, thay vì bao bọc quá mức.

Sự tự lập không có nghĩa là tách rời hoàn toàn khỏi người khác, mà là biết dựa vào chính mình trong khi vẫn trân trọng sự hỗ trợ khi cần thiết. Tuổi trẻ là quãng thời gian đẹp nhất để rèn luyện bản lĩnh ấy. Khi dám tự mình bước đi, mỗi người sẽ tìm thấy con đường riêng và khẳng định giá trị của bản thân trong cuộc sống.