Câu 1. (2,0 điểm)

Sai lầm trong suy nghĩ của sáu người trên là  Phân biệt chủng tộc, tôn giáo, giàu – nghèo, đố kị, ganh ghét, ích kỉ. Sai lầm trong hành động: Ai cũng “nắm chặt” “một que củi nhỏ” của bản thân mà không chia sẻ, giúp đỡ, đoàn kết với những người xung quanh để tạo thành đống lửa lớn sưởi ấm cho nhau.Sai lầm của sáu người do họ luôn phân biệt đối xử với những người xung quanh vì người ta có màu da đen – trắng, vì không cùng tôn giáo – nhà thờ, vì giàu nghèo, …Thật vậy Chính từ sai lầm trong suy nghĩ dẫn tới sai lầm trong hành động khi gặp tình huống bất ngờ xảy ra. Họ thà chết rét chứ không chịu chia sẻ phần của mình với những người mà họ kì thị, ghét bỏ, đố kị,…Câu chuyện trên cho chúng ta lời khuyên khi gặp khó khăn, hoạn nạn trong cuộc sống chúng ta phải biết đoàn kết, chia sẻ và giúp đỡ nhau cùng vượt qua. Cuộc sống không tránh khỏi những trở ngại, thử thách. Để vượt qua, ý chí, nghị lực của con người là chưa đủ, còn cần phải có tinh thần tập thể, ý thức đoàn kết cộng đồng, sự đồng cảm sẻ chia giữa người với người. Phê phán lối sống ích kỉ, định kiến, vô cảm là nguyên nhân khiến người ta có những suy nghĩ và hành động sai lầm dẫn đến thất bại.

Câu 2. (4,0 điểm)

Trong lịch sử dân tộc Việt Nam, hình ảnh người trí thức luôn gắn liền với tinh thần yêu nước và trách nhiệm đối với vận mệnh quốc gia. Nhân vật Đinh Hoàn trong Truyện người liệt nữ ở An Ấp là hình tượng tiêu biểu của kẻ sĩ phong kiến: tài năng, chính trực và hết lòng vì việc nước. Từ đó, ta có thể suy ngẫm sâu sắc về trách nhiệm của người trí thức đối với đất nước trong mọi thời đại.

Đinh Hoàn xuất thân là một tiến sĩ trẻ, sớm mang trong mình hoài bão cống hiến. Trên con đường làm quan, ông luôn giữ thái độ cần mẫn, tận tụy, đặt lợi ích quốc gia lên trên lợi ích cá nhân. Khi được triều đình giao phó trọng trách đi sứ bang giao, dù đường đi xa xôi, gian khổ, ông vẫn không nề hà nguy hiểm. Ngay cả trước lúc qua đời nơi đất khách, điều khiến ông day dứt nhất vẫn là “việc nước chưa lo trọn vẹn”. Điều đó cho thấy tinh thần trách nhiệm cao cả và lòng trung quân ái quốc sâu sắc của một người trí thức chân chính.

Từ hình tượng Đinh Hoàn, có thể thấy trách nhiệm đầu tiên của người trí thức đối với đất nước là ý thức cống hiến. Trí thức không chỉ là người có tri thức, mà còn phải biết dùng tri thức ấy để phục vụ cộng đồng, góp phần xây dựng và bảo vệ quốc gia. Bên cạnh đó, người trí thức cần giữ vững đạo đức, nhân cách và lòng trung thực, không vì danh lợi cá nhân mà đánh mất lý tưởng sống. Trong mọi hoàn cảnh, trí thức phải dám dấn thân, sẵn sàng hi sinh quyền lợi riêng để phụng sự lợi ích chung.

Trong xã hội hiện đại ngày nay, trách nhiệm của người trí thức đối với đất nước càng trở nên quan trọng. Trí thức trẻ cần không ngừng học tập, sáng tạo, làm chủ khoa học – công nghệ để góp phần đưa đất nước phát triển bền vững. Đồng thời, họ cũng phải có bản lĩnh chính trị, tinh thần yêu nước, ý thức bảo vệ chủ quyền và gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc. Sự thờ ơ, vô trách nhiệm hay chạy theo lối sống ích kỉ đều đi ngược lại sứ mệnh cao quý của tầng lớp trí thức.

Tóm lại, hình tượng Đinh Hoàn không chỉ phản ánh vẻ đẹp của kẻ sĩ phong kiến mà còn gợi mở bài học sâu sắc cho trí thức hôm nay. Trách nhiệm với đất nước không phải là khẩu hiệu suông, mà là hành động cụ thể, là sự dấn thân, hi sinh và cống hiến không ngừng. Chỉ khi người trí thức ý thức rõ vai trò của mình, đất nước mới có thể phát triển vững mạnh và trường tồn.

Câu 1.

Thể loại: Truyền truyền kì.

Câu 2.

Đề tài: Người phụ nữ.

Câu 3.

Yếu tố kì ảo trong văn bản được thể hiện qua các chi tiết như:

• Hồn Đinh Hoàn hiện về gặp phu nhân trong đêm khuya.
• Đinh Hoàn sau khi chết được “về chầu Thiên Đình”, trông coi việc bút nghiên.
• Sau khi phu nhân chết, được triều đình lập đền thờ, người dân cầu đảo đều linh ứng.
• Tác dụng: Làm tăng tính hấp dẫn, huyền bí cho câu chuyện.Thể hiện niềm tin của con người trung đại vào thế giới siêu nhiên, vào sự giao thoa giữa cõi trần và cõi linh thiêng.Góp phần tôn vinh, thần thánh hóa phẩm hạnh trinh liệt, thủy chung của người phụ nữ, khẳng định đạo đức và giá trị tinh thần mà tác giả ngợi ca.

Câu 4.

Việc sử dụng điển tích, điển cố (như Lục Châu, Hòn vọng phu, Thuấn phi, Chức nữ, Vi Ngọc Tiên, Dương Thái Chân…) có tác dụng:

• Làm tăng giá trị biểu cảm và tính bác học của văn bản.
• Tạo sự liên tưởng, so sánh để làm nổi bật phẩm hạnh cao đẹp của nhân vật phu nhân họ Nguyễn.
• Giúp khắc sâu chủ đề về sự thủy chung, nghĩa tình vợ chồng, bi kịch tình yêu trong xã hội phong kiến.
• Điển tích gây ấn tượng nhất: Hòn vọng phu, bởi hình ảnh người phụ nữ hóa đá chờ chồng đã trở thành biểu tượng sâu sắc cho đức hi sinh, sự chung thủy và nỗi đau lặng lẽ của người phụ nữ trong chế độ cũ.

Câu 5.

– Không gian trong văn bản có sự kết hợp giữa các cõi: “Cõi trần và cõi tiên/ cõi mộng.” Cụ thể:

+ Không gian cõi trần: Đường đi sứ đầy gian nan của Đinh Hoàn; không gian mùa thu có gió vàng, tiếng ve; trời đất chỉ có sương mù, trăng mờ.

+ Không gian cõi tiên/ cõi mộng: Thiên Đình, nơi thiên tào nhiều công việc; không gian Đinh Hoàn hiện về gặp phu nhân.

– Tác dụng của việc xây dựng không gian: Sự kết hợp giữa các cõi có tác dụng:

+ Góp phần làm tăng thêm sự kì ảo, huyền bí cho không gian nghệ thuật, làm tăng sức hấp dẫn cho câu chuyện.

+ Khắc hoạ sâu sắc đề tài, chủ đề của truyện: Qua cuộc gặp gỡ giữa Đinh Hoàn và phu nhân trong cõi mộng/ cõi tiên, không gian ấy tô đậm hơn tình nghĩa phu thê giữa hai nhân vật; từ đó, thúc đẩy cốt truyện, hợp thức hoá cho hành động quyên sinh của phu nhân sau này – rằng đây không phải là một hành động cực đoan, vô nghĩa mà là hành động chủ động, cố gắng để được tái hợp với phu quân, khẳng định sự thuỷ chung, trinh liệt của người phụ nữ.