1. Đặc điểm dân cư của

Nhật Bản

• Dân số đông nhưng đang giảm
  → Nhật Bản từng có dân số lớn, nhưng hiện nay tăng trưởng âm.
• Già hóa dân số nhanh
  → Tỉ lệ người từ 65 tuổi trở lên rất cao (thuộc nhóm cao nhất thế giới).
• Tuổi thọ trung bình cao
  → Người dân sống lâu nhờ điều kiện sống, y tế phát triển.
• Tỉ lệ sinh thấp
  → Ít trẻ em, quy mô dân số trẻ giảm mạnh.
• Phân bố dân cư không đều
  → Tập trung đông ở các đồng bằng ven biển và đô thị lớn như Tokyo, Osaka.
• Trình độ dân trí cao, lao động kỷ luật
  → Lực lượng lao động có tay nghề, ý thức tốt.

2. Ảnh hưởng của cơ cấu dân số đến phát triển kinh tế – xã hội

a. Tác động tích cực

• Nguồn lao động chất lượng cao
  → Giúp phát triển các ngành công nghệ, công nghiệp hiện đại.
• Thị trường tiêu dùng ổn định
  → Người cao tuổi có nhu cầu lớn về y tế, dịch vụ → thúc đẩy các ngành này phát triển.
• Xã hội ổn định
  → Dân trí cao, ý thức tốt → ít tệ nạn, quản lý dễ.

b. Tác động tiêu cực

• Thiếu hụt lao động trẻ
  → Ảnh hưởng đến sản xuất, đặc biệt là các ngành cần nhiều lao động.
• Gánh nặng an sinh xã hội tăng
  → Chi phí cho lương hưu, y tế, chăm sóc người già rất lớn.
• Tốc độ tăng trưởng kinh tế bị hạn chế
  → Dân số giảm → thị trường lao động và tiêu dùng thu hẹp.
• Áp lực lên ngân sách nhà nước
  → Phải chi nhiều cho phúc lợi xã hội.

1. Đặc điểm địa hình

• Địa hình cao ở phía Tây, thấp dần về phía Đông
  → Đây là đặc điểm nổi bật nhất, tạo thành dạng “bậc thang” từ Tây sang Đông.
• Ba bậc địa hình chính:
• • Bậc 1 (cao nhất):
  • • Gồm cao nguyên Tây Tạng và các dãy núi lớn như Himalaya
    • Độ cao trung bình trên 4000 m
  • Bậc 2:
  • • Gồm các cao nguyên và bồn địa như Tân Cương, Nội Mông
    • Độ cao khoảng 1000–2000 m
  • Bậc 3 (thấp nhất):
  • • Là các đồng bằng rộng lớn ở phía Đông (Hoa Bắc, Hoa Trung…)
    • Độ cao dưới 500 m
• Các dạng địa hình đa dạng:
• • Núi và cao nguyên chiếm phần lớn diện tích
  • Có nhiều hoang mạc (Gobi, Taklamakan)
  • Đồng bằng chủ yếu tập trung ở ven biển phía Đông

2. Đặc điểm đất đai

• Đất đai đa dạng, phân hóa theo vùng:
• • Miền Đông:
  • • Chủ yếu là đất phù sa màu mỡ (ở lưu vực sông Hoàng Hà, Trường Giang)
    • Thuận lợi phát triển nông nghiệp
  • Miền Bắc:
  • • Có đất hoàng thổ (tơi xốp nhưng dễ bị xói mòn)
  • Miền Nam:
  • • Chủ yếu là đất đỏ và đất feralit
    • Thích hợp trồng cây công nghiệp
  • Miền Tây và Tây Bắc:
  • • Nhiều đất hoang mạc, bán hoang mạc
    • Khô cằn, khó canh tá