Câu 1.

Đoạn trích “Chèo đi rán thứ sáu … Đừng cho tôi bỏ thân chốn này, biển hỡi!” đã khắc họa sinh động hành trình vượt biển đầy hiểm nguy của nhân vật trữ tình, qua đó thể hiện sâu sắc nỗi sợ hãi và khát vọng được sống của con người. Biển hiện lên với diện mạo dữ dội, hung bạo: nước cuộn thác, nước xoáy ầm ầm, sóng gầm réo như muốn nuốt chửng con thuyền nhỏ bé. Không chỉ là không gian thiên nhiên khắc nghiệt, biển còn mang màu sắc huyền bí, đậm yếu tố tâm linh với sự xuất hiện của quỷ dữ, Long Vương, cõi âm. Trước sức mạnh ghê gớm ấy, con người hiện lên vô cùng nhỏ bé, mong manh nhưng không hoàn toàn cam chịu. Lời cầu khẩn tha thiết: “Biển ơi, đừng giết tôi” thể hiện bản năng sinh tồn mãnh liệt, khát vọng được sống và được trở về. Về nghệ thuật, đoạn trích gây ấn tượng bởi nhịp điệu dồn dập, điệp ngữ “chèo đi” kết hợp với các từ ngữ giàu tính tượng thanh, tượng hình đã tái hiện chân thực không khí căng thẳng, nghẹt thở của hành trình vượt biển. Qua đó, tác phẩm bộc lộ niềm xót thương sâu sắc của nhân dân đối với những phận người bất hạnh.

Câu 2.

Trong hành trình dài rộng của cuộc đời, có những giá trị âm thầm nhưng bền bỉ nâng đỡ con người vượt qua mọi thử thách. Một trong những giá trị thiêng liêng và bền vững nhất chính là tình thân – sợi dây gắn kết con người từ khi sinh ra cho đến suốt cuộc đời.

Tình thân là tình cảm ruột thịt giữa những người có chung huyết thống như ông bà, cha mẹ, anh chị em trong gia đình. Đó là thứ tình cảm tự nhiên, vô điều kiện, không cần đòi hỏi sự đền đáp. Dù cuộc sống có đổi thay, tình thân vẫn là điểm tựa tinh thần vững chắc cho mỗi con người.

Trước hết, tình thân mang giá trị to lớn về mặt tinh thần. Trong những lúc khó khăn, thất bại hay đau khổ, gia đình luôn là nơi con người tìm về để được yêu thương, chở che và sẻ chia. Một lời động viên của cha mẹ, một ánh nhìn cảm thông của người thân cũng đủ tiếp thêm nghị lực để ta đứng dậy sau vấp ngã. Tình thân giúp con người không cảm thấy cô đơn giữa cuộc đời rộng lớn, từ đó nuôi dưỡng niềm tin và hy vọng vào tương lai.

Không chỉ vậy, tình thân còn góp phần hình thành nhân cách con người. Gia đình là môi trường đầu tiên dạy ta biết yêu thương, biết sống có trách nhiệm và đạo lý. Những bài học về lòng hiếu thảo, sự nhường nhịn, bao dung thường bắt đầu từ chính mái ấm gia đình. Một con người được lớn lên trong tình thân ấm áp sẽ dễ dàng biết trân trọng con người và cuộc sống hơn.

Trong xã hội hiện đại, khi nhịp sống ngày càng hối hả, giá trị của tình thân càng trở nên đáng quý. Áp lực công việc, học tập và sự chi phối của công nghệ khiến nhiều người vô tình xa cách gia đình. Chính vì thế, việc giữ gìn và vun đắp tình thân là điều vô cùng cần thiết để con người không đánh mất cội nguồn yêu thương. Những bữa cơm gia đình, những cuộc trò chuyện chân thành hay sự quan tâm nhỏ bé mỗi ngày đều góp phần làm cho tình thân thêm bền chặt.

Tuy nhiên, thực tế vẫn còn những người thờ ơ, vô trách nhiệm với gia đình, coi trọng vật chất hơn tình cảm ruột thịt. Đó là lối sống đáng phê phán bởi khi đánh mất tình thân, con người cũng tự làm mình trở nên cô độc và trống rỗng.

Là thế hệ trẻ, mỗi chúng ta cần nhận thức đúng đắn về giá trị của tình thân. Hãy biết yêu thương, kính trọng ông bà, cha mẹ; quan tâm, chia sẻ với anh chị em bằng những hành động thiết thực từ những điều nhỏ nhất. Đừng để đến khi mất đi mới nhận ra giá trị của những gì từng có.

Tóm lại, tình thân là nguồn cội của yêu thương, là điểm tựa vững chắc giúp con người vững vàng trước mọi biến động của cuộc sống. Biết trân trọng và giữ gìn tình thân chính là cách để mỗi người sống nhân văn, hạnh phúc và trọn vẹn hơn.

Câu 1.

Người kể trong văn bản: Sa dạ sa dồng.

Câu 2.

Hình ảnh “biển” hiện ra trong văn bản có đặc điểm: Dữ dội, hung hiểm, đầy sóng gió, là nơi các sa dạ sa dồng phải chèo thuyền phục dịch các quan slay ở cõi âm.

Câu 3.

Chủ đề: Cuộc sống bất công, oan trái và thân phận bất hạnh của những người dân lao động, bé mọn, khốn khổ.

Câu 4.

+ Rán nước thứ sáu: Thấy nước vằn mông mốc.

+ Rán nước thứ bảy: Nơi đây có ngọ lồm bủa giăng.

+ Rán nước thứ tám:

Nước thét gào kéo xuống Long Vương.

+ Rán nước thứ chín: Khắp mặt biển nước sôi gầm réo.

+ Rán nước thứ mười: Thuyền lướt theo nước trời băng băng.

+ Rán nước thứ mười một:

Sóng đuổi sóng xô đi.

+ Rán nước thứ mười hai: – A! Bờ biển kia rồi.

Các rán nước biểu tượng cho những oan khiên, khổ đau, áp bức chồng chất mà bọn quan lại thống trị và cái ác giáng xuống đầu những người lao động, khốn khổ, thấp cổ bé họng.

Câu 5. (1,0 điểm)

những âm thanh xuất hiện trong đoạn thơ:

+ Âm thanh của mặt biển nước sôi gầm réo.

+ Âm thanh tiếng kêu cứu lo sợ, tuyệt vọng,... của những sa dạ sa dồng.

Những âm thanh đó gợi ra sự hung dữ khủng khiếp của biển nước sôi gầm réo sẵn sàng nhấn chìm, nuốt chửng,... con người và sự mỏng manh, bé nhỏ của chiếc thuyền gắn liền thân phận tội nghiệp của những người phu chèo thuyền.

Câu 1

Đoạn trích kể lại một phần quan trọng trong truyện thơ dân gian Thạch Sanh, tập trung vào âm mưu vu oan của Lý Thông và quá trình sự thật được làm sáng tỏ. Về nội dung, đoạn trích làm nổi bật sự đối lập rõ nét giữa hai tuyến nhân vật: Thạch Sanh – người anh hùng hiền lành, nhân hậu, chịu nhiều oan khuất nhưng luôn tin vào công lý; và Lý Thông – kẻ gian xảo, tham lam, vì lợi ích cá nhân mà sẵn sàng hãm hại người khác. Qua đó, tác phẩm thể hiện ước mơ công lý của nhân dân: cái thiện cuối cùng chiến thắng, cái ác phải bị trừng phạt thích đáng. Đồng thời, đoạn trích cũng ngợi ca tấm lòng khoan dung của Thạch Sanh khi vẫn xin tha tội cho Lý Thông.Về nghệ thuật, đoạn trích sử dụng thể thơ lục bát mượt mà, giàu nhạc điệu, dễ nhớ, dễ truyền miệng. Nghệ thuật kể chuyện kết hợp với miêu tả tâm trạng, đặc biệt là hình ảnh tiếng đàn của Thạch Sanh, mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc: tiếng đàn là tiếng nói của công lý, của nỗi oan khuất và khát vọng công bằng. Ngôn ngữ giản dị, giàu tính dân gian góp phần làm tăng sức hấp dẫn cho câu chuyện.

Câu2

Trong xã hội hiện đại đầy áp lực và vội vã, lối sống chậm đang trở thành một lựa chọn có ý nghĩa đối với nhiều người, đặc biệt là giới trẻ. Sống chậm không phải là sống lười biếng hay tụt hậu, mà là biết điều chỉnh nhịp sống để con người có thời gian suy ngẫm, cảm nhận và trân trọng những giá trị xung quanh mình. Khi sống chậm, con người biết lắng nghe bản thân, quan tâm nhiều hơn đến gia đình, bạn bè và chăm sóc tốt hơn cho sức khỏe tinh thần. Điều đó giúp giảm căng thẳng, tránh kiệt sức và sống cân bằng hơn giữa công việc và cuộc sống. Tuy nhiên, trong thực tế, không ít người chạy theo nhịp sống nhanh, danh vọng và vật chất mà quên mất ý nghĩa thực sự của hạnh phúc, dẫn đến mệt mỏi, cô đơn và đánh mất chính mình. Vì vậy, sống chậm là cách để con người nhìn lại bản thân, sống có trách nhiệm hơn với chính mình và xã hội. Mỗi người trẻ cần học cách sống chậm đúng lúc: làm việc nghiêm túc nhưng không đánh đổi sức khỏe, tận hưởng công nghệ nhưng không phụ thuộc, hướng đến một cuộc sống hài hòa và nhân văn hơn.

Câu 1.

Thể thơ: Lục bát.

Câu 2.

Những phương thức biểu đạt được sử dụng trong văn bản: Biểu cảm, tự sự và miêu tả.

Câu 3.

Những sự kiện chính của văn bản:

+ Thạch Sanh bị hồn chằn tinh và đại bàng tinh vu oan nên bị bắt giam vào ngục.

Chàng được phong làm phò mã.

+ Tiếng đàn của Thạch Sanh đến tai công chúa, giúp chàng có cơ hội nói rõ mọi sự thật. + Thạch Sanh tha thứ cho Lý Thông nhưng trên đường về quê mẹ con Lý Thông vẫn bị sét đánh.

Mô hình cốt truyện: Nhân quả.

Câu 4.

HS chỉ ra một chi tiết kì ảo trong văn bản và phân tích tác dụng của chi tiết kì ảo đó. Ví dụ: Hồn chằn tinh và đại bàng tinh vu oan cho Thạch Sanh. Chi tiết này không chỉ thể hiện một cách sinh động tai họa xảy đến với Thạch Sanh mà còn giúp cho văn bản thêm đặc sắc, hấp dẫn bạn đọc.

Trong đời sống hôm nay, vật chất đóng vai trò quan trọng, giúp con người tồn tại, phát triển và tận hưởng tiện nghi. Tuy nhiên, nếu chỉ chạy theo tiền bạc, địa vị hay hình thức, con người dễ đánh mất những giá trị tinh thần quý giá như tình yêu thương, lòng nhân ái, hay sự bình an trong tâm hồn. Một xã hội chỉ đề cao vật chất sẽ trở nên lạnh lẽo, vô cảm; ngược lại, nếu chỉ mơ mộng tinh thần mà quên đi nỗ lực lao động để có cuộc sống đủ đầy, con người cũng khó tồn tại. Vì thế, cần biết dung hòa hai giá trị này: vật chất là nền tảng, tinh thần là linh hồn của cuộc sống.

Để xây dựng lối sống hài hoà, mỗi người có thể bắt đầu từ những việc nhỏ: sống giản dị, biết chia sẻ, trân trọng tình cảm gia đình và bạn bè; học cách tiêu dùng có ý thức, không so đo hơn thua; đồng thời không ngừng rèn luyện, làm việc để tạo ra giá trị vật chất chính đáng. Biết yêu thương, giúp đỡ người khác, quan tâm đến đời sống tinh thần cũng là cách nuôi dưỡng tâm hồn phong phú.

Nhân vật bé Em không chỉ để lại ấn tượng bởi nét hồn nhiên, trong sáng của tuổi nhỏ mà còn bởi tấm lòng nhân hậu, giàu tình cảm. Câu chuyện giúp ta nhận ra: đôi khi, hạnh phúc không nằm ở những gì ta sở hữu, mà ở cách ta biết sống vì người khác. Bé Em – cô bé của “Áo Tết” – chính là tấm gương nhỏ mà sáng, nhắc ta trân trọng tình bạn và những giá trị tinh thần giản dị trong cuộc sống.

Trong đời sống hôm nay, vật chất đóng vai trò quan trọng, giúp con người tồn tại, phát triển và tận hưởng tiện nghi. Tuy nhiên, nếu chỉ chạy theo tiền bạc, địa vị hay hình thức, con người dễ đánh mất những giá trị tinh thần quý giá như tình yêu thương, lòng nhân ái, hay sự bình an trong tâm hồn. Một xã hội chỉ đề cao vật chất sẽ trở nên lạnh lẽo, vô cảm; ngược lại, nếu chỉ mơ mộng tinh thần mà quên đi nỗ lực lao động để có cuộc sống đủ đầy, con người cũng khó tồn tại. Vì thế, cần biết dung hòa hai giá trị này: vật chất là nền tảng, tinh thần là linh hồn của cuộc sống.

Để xây dựng lối sống hài hoà, mỗi người có thể bắt đầu từ những việc nhỏ: sống giản dị, biết chia sẻ, trân trọng tình cảm gia đình và bạn bè; học cách tiêu dùng có ý thức, không so đo hơn thua; đồng thời không ngừng rèn luyện, làm việc để tạo ra giá trị vật chất chính đáng. Biết yêu thương, giúp đỡ người khác, quan tâm đến đời sống tinh thần cũng là cách nuôi dưỡng tâm hồn phong phú.

Nhân vật bé Em không chỉ để lại ấn tượng bởi nét hồn nhiên, trong sáng của tuổi nhỏ mà còn bởi tấm lòng nhân hậu, giàu tình cảm. Câu chuyện giúp ta nhận ra: đôi khi, hạnh phúc không nằm ở những gì ta sở hữu, mà ở cách ta biết sống vì người khác. Bé Em – cô bé của “Áo Tết” – chính là tấm gương nhỏ mà sáng, nhắc ta trân trọng tình bạn và những giá trị tinh thần giản dị trong cuộc sống.