Dương Yến Ngọc
Giới thiệu về bản thân
Trong dòng chảy của văn học lãng mạn 1930 - 1945, Thạch Lam hiện lên như một khoảng lặng tinh tế, dịu nhẹ nhưng đầy ám ảnh. Khác với những xung đột gay gắt hay cốt truyện li kì, văn chương của ông đi sâu vào thế giới nội tâm bằng lối viết trữ tình, điềm đạm. Truyện ngắn "Trở về" là một minh chứng tiêu biểu, đặc biệt là đoạn trích miêu tả cuộc gặp gỡ giữa nhân vật Tâm và người mẹ nơi quê nhà. Qua đó, tác giả không chỉ phơi bày sự tha hóa của con người trước sự cám dỗ của đời sống thành thị mà còn gợi lên nỗi xót xa cho những giá trị tình thân bị rạn vỡ.
Đoạn trích mở đầu bằng khung cảnh làng quê quen thuộc nhưng đượm buồn qua nhãn quan của Tâm. Ngôi nhà cũ hiện lên với vẻ “sụp thấp hơn một chút”, “mái gianh xơ xác hơn”. Những chi tiết này không chỉ miêu tả sự tàn phá của thời gian mà còn cho thấy sự nghèo khó, tĩnh lặng đến tê tái của cuộc đời người mẹ già đơn độc. Đối lập với không gian tĩnh tại ấy là sự biến đổi đến đáng sợ trong tâm hồn đứa con. Sau sáu năm xa cách, khi bước vào ngôi nhà đã nuôi nấng mình trưởng thành, Tâm không cảm thấy sự ấm áp hay xúc động. Ngược lại, anh thấy mình như một kẻ xa lạ, một vị khách ghé thăm đầy miễn cưỡng.
Sự tha hóa của Tâm được thể hiện rõ nét nhất qua cách anh đối xử với mẹ. Thạch Lam đã vô cùng khéo léo khi sử dụng các từ ngữ miêu tả thái độ: “câu nói như khó khăn mới ra khỏi miệng”, “nhìn ra ngoài đáp”, “lơ đãng nghe”, “dửng dưng”. Đáp lại tình yêu thương bao la và sự xúc động đến mức “ứa nước mắt” của mẹ, Tâm chỉ đáp lại bằng những câu hỏi sáo rỗng, coi rẻ những câu chuyện quê mùa về bác Cả, về cô Trinh. Anh coi cuộc đời ở thôn quê và cuộc đời giàu sang của mình là hai thế giới biệt lập, không có liên lạc gì với nhau. Đỉnh điểm của sự vô cảm là khi Tâm mở ví lấy tiền: “Tâm hơi kiêu ngạo... Đúng hai chục, bà cầm lấy mà tiêu”. Hành động đưa tiền một cách hách dịch trước mặt cô Trinh không phải là sự báo hiếu, mà là một cách để Tâm khẳng định vị thế bề trên, dùng vật chất để khỏa lấp sự trống rỗng về tình cảm và để nhanh chóng thoát khỏi cái không khí “ẩm thấp” mà anh ghét bỏ.
Trái ngược hoàn toàn với sự lạnh lùng của đứa con là hình ảnh người mẹ tảo tần, giàu lòng vị tha. Bà cụ hiện thân cho vẻ đẹp truyền thống của người phụ nữ Việt Nam: hy sinh và bao dung. Dù con trai sáu năm không về, dù bị đối xử ghẻ lạnh, bà vẫn dành cho con cái nhìn “âu yếm”, sự “săn sóc” và nỗi lo lắng khôn nguôi khi nghe tin con ốm. Giọt nước mắt của bà khi nhận tiền không phải là niềm vui vì có tiền, mà là nỗi đau thắt lòng khi nhận ra khoảng cách giữa hai mẹ con đã quá xa vời. Đồng hành với bà còn có cô Trinh – một biểu tượng của sự thủy chung, chất phác, đối lập hoàn toàn với lối sống thực dụng, ích kỷ của Tâm.
Về nghệ thuật, Thạch Lam đã phát huy tối đa sở trường trong việc khai thác thế giới nội tâm. Ông không dùng những lời đao to búa lớn để phê phán, mà để các nhân vật tự bộc lộ bản chất qua đối thoại và cử chỉ. Ngôn ngữ văn xuôi giàu chất thơ, nhịp điệu chậm rãi nhưng chứa đựng sức nặng của những trăn trở về đạo đức con người. Cách xây dựng tình huống truyện đơn giản nhưng giàu ý nghĩa biểu tượng, làm nổi bật sự tương phản giữa cái mới (phố thị, giàu sang, vô cảm) và cái cũ (quê hương, nghèo khó, tình nghĩa).
Tóm lại, đoạn trích trong truyện ngắn “Trở về” không chỉ là câu chuyện của riêng nhân vật Tâm mà còn là lời cảnh tỉnh chung cho con người về sự vong bản. Thạch Lam đã gửi gắm một thông điệp sâu sắc: Khi con người ta mải mê đuổi theo những giá trị vật chất phù phiếm mà quên đi cội nguồn, quên đi tình thâm nghĩa trọng, họ sẽ trở nên đáng thương và nghèo nàn hơn bao giờ hết trong chính tâm hồn mình. Tác phẩm vẫn giữ nguyên giá trị thời đại, nhắc nhở chúng ta biết trân trọng những giá trị giản dị nhưng thiêng liêng của gia đình và quê hương.
Câu 1.
Bài thơ được viết theo thể thơ tự do.
Câu 2.
Người bộc lộ cảm xúc là nhân vật trữ tình tác giả khi được một người nông dân nghèo cho nghỉ nhờ. Cảm xúc hướng tới người mẹ nông dân và ổ rơm ấm áp.
Câu 3.
Biện pháp tu từ: So sánh“hơi ấm hơn nhiều chăn đệm”.
Tác dụng: Nhấn mạnh hơi ấm của ổ rơm tuy giản dị nhưng lại ấm áp hơn cả chăn đệm, thể hiện tình người chân thành của người nông dân nghèo.
Câu 4.
Hình ảnh “ổ rơm” là hình ảnh giản dị, mộc mạc của làng quê. Nó tượng trưng cho sự nghèo khó nhưng chứa đựng tình người ấm áp, chân thành.
Câu 5.
Cảm hứng chủ đạo của bài thơ là ca ngợi tình người ấm áp, lòng nhân hậu của người nông dân nghèo và bày tỏ sự biết ơn sâu sắc của tác giả.
Câu 6.
Bài thơ Hơi ấm ổ rơm để lại trong em nhiều cảm xúc sâu sắc. Hình ảnh ổ rơm tuy đơn sơ, nghèo nàn nhưng lại chứa đựng hơi ấm của tình người. Qua đó em cảm nhận được tấm lòng nhân hậu và hiếu khách của người nông dân. Chính tình cảm chân thành ấy làm cho ổ rơm trở nên ấm áp hơn cả chăn đệm. Bài thơ giúp em hiểu rằng trong cuộc sống, tình người luôn là điều quý giá nhất. Vì vậy mỗi người cần biết yêu thương, giúp đỡ và trân trọng nhau.
c1: bài làm
Bài thơ "Mùa cỏ nở hoa" đã chạm đến những rung cảm sâu sắc nhất trong lòng người đọc về vẻ đẹp của tình mẫu tử thiêng liêng. Hình ảnh "cỏ" vốn nhỏ bé, bình dị nhưng lại mang trong mình sức sống mãnh liệt, cũng giống như người mẹ—vốn thầm lặng, tảo tần nhưng luôn dành trọn tình yêu thương vô điều kiện cho con. Đọc bài thơ, em cảm thấy trân trọng biết bao những hy sinh thầm lặng của mẹ; mẹ là người đã chắt chiu từng giọt nhựa sống, vượt qua bao bão giông cuộc đời để "nở hoa" cho đời con rực rỡ. Ngôn ngữ thơ giản dị, hình ảnh ẩn dụ giàu sức gợi đã làm nổi bật sự bền bỉ, kiên cường của tình mẹ. Bài thơ không chỉ là một tiếng lòng tri ân mà còn là lời nhắc nhở nhẹ nhàng nhưng thấm thía rằng: mỗi người con hãy biết nâng niu, trân trọng và sưởi ấm trái tim mẹ bằng sự hiếu thảo của mình. Cảm xúc đọng lại trong em là một sự biết ơn vô hạn và niềm hạnh phúc khi còn có mẹ bên đời.C2:
Trong những vần thơ của "Mùa cỏ nở hoa", ta bắt gặp hình ảnh ngọn cỏ dù thấp bé nhưng lại mang sức sống mãnh liệt để dâng hiến cho đời những sắc màu rực rỡ, cũng giống như tấm lòng bao dung, nhẫn nại của cha mẹ luôn lặng thầm vun vén cho tương lai của con. Thế nhưng, giữa nhịp sống hiện đại cuồn cuộn, một thực tế đau lòng đang hiện hữu là sự vô tâm, lạnh lùng của không ít người đối với bậc sinh thành. Nhiều người trẻ ngày nay mải mê chạy theo những giá trị phù phiếm, những hào nhoáng của thế giới ảo mà quên mất rằng "gốc rễ" của mình chính là cha mẹ đang ngày một già yếu. Sự vô tâm không chỉ nằm ở việc thiếu vắng những lời hỏi han, mà còn ở thái độ coi sự hy sinh của cha mẹ là điều hiển nhiên, là trách nhiệm bắt buộc. Chúng ta sẵn sàng bao dung với lỗi lầm của người lạ, kiên nhẫn với yêu cầu của cấp trên, nhưng lại dễ dàng cáu gắt, khó chịu trước một lời nhắc nhở chân tình từ mẹ cha. Thật xót xa khi có những người coi cha mẹ như một "gánh nặng" về kinh tế hay tâm lý khi họ không còn khả năng lao động. Lối sống thực dụng và ích kỷ ấy đã khiến sợi dây liên kết thiêng liêng giữa các thế hệ dần lỏng lẻo, làm khô héo đi những mầm xanh của lòng hiếu nghĩa. Nếu tình yêu của cha mẹ như mùa cỏ bền bỉ nở hoa bất chấp sương gió, thì sự vô tâm lại giống như cơn giá rét làm lụi tàn đi vẻ đẹp ấy. Mỗi chúng ta cần hiểu rằng, thành công rực rỡ đến đâu cũng sẽ trở nên vô nghĩa nếu ta đánh mất đi lòng biết ơn và sự trân trọng đối với những người đã hy sinh cả cuộc đời cho mình. Đừng để đến khi "cỏ đã tàn, hoa đã héo", khi thời gian lấy đi tất cả mới giật mình hối hận. Sự hiếu thảo không nằm ở những món quà xa xỉ, mà nằm ở sự hiện diện, thấu hiểu và sẻ chia. Hãy học cách trân trọng "mùa hoa" trong lòng cha mẹ khi họ còn ở bên, bởi đó chính là bài học làm người quan trọng nhất, là nền tảng để mỗi cá nhân có thể đứng vững và tỏa sáng thực sự giữa cuộc đời này.
Câu 1.
Bài thơ được viết theo thể thơ tự do
Câu 2.
Chủ thể trữ tình trong bài thơ là người mẹ ,người đang nói với con, bộc lộ tình yêu thương và mong ước dành cho con.
Câu 3.
Biện pháp tu từ nhân hoá được sử dụng ở các từ: “cỏ thơm thảo tỏa”, “cỏ hát khúc mùa xuân”.
Tác dụng:
- Giúp câu văn trở nên hay hơn sinh động,gợi hình,gợi cảm
- Làm cho hình ảnh cỏ trở nên sinh động, có cảm xúc như con người.
- Gợi nên khung cảnh thiên nhiên tươi đẹp, tràn đầy sức sống của mùa xuân.
- Qua đó thể hiện niềm yêu đời và tình cảm ấm áp của người mẹ.
- Câu 4.
Những dòng thơ cho thấy người mẹ mong con lớn lên hồn nhiên, khỏe mạnh, tốt đẹp như mầm cỏ xanh non, được sống và trưởng thành trong sự chở che hiền hòa của mẹ.
Câu 5.
Để gìn giữ và vun đắp tình mẫu tử, em cần luôn yêu thương và kính trọng mẹ. Em nên chăm ngoan, học tập tốt để mẹ vui lòng. Ngoài ra, em có thể giúp mẹ làm việc nhà như quét nhà, rửa bát, gấp quần áo. Khi mẹ mệt, em nên quan tâm, hỏi han và chăm sóc mẹ. Em cũng cần lắng nghe lời mẹ dạy và không làm điều khiến mẹ buồn. Như vậy tình cảm mẹ con sẽ ngày càng gắn bó và bền chặt. Cố gắng để không phụ lòng mẹ