Câu 2

Văn hóa là tổng hòa những giá trị vật chất và tinh thần mà cộng đồng dân tộc đã sáng tạo và tích lũy qua hàng ngàn năm lịch sử. Trong dòng chảy hội nhập và toàn cầu hóa không ngừng, bản sắc văn hóa dân tộc ,những nét riêng biệt, độc đáo về ngôn ngữ, phong tục, tập quán, nghệ thuật ,càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Việc giữ gìn bản sắc này không chỉ là công việc bảo tồn mà còn là yêu cầu cấp thiết để dân tộc phát triển bền vững và khẳng định vị thế trên trường quốc tế. Bản sắc văn hóa đóng vai trò như căn cước tinh thần của mỗi dân tộc. Đối với Việt Nam, đó là truyền thống hiếu học, lòng yêu nước nồng nàn, tinh thần đoàn kết, là sự nhân hậu, hiếu khách; là tà áo dài thướt tha, là làn điệu quan họ mượt mà, hay vị phở đậm đà khó quên. Những giá trị này tạo nên sức mạnh nội sinh, giúp dân tộc ta vượt qua mọi khó khăn, thử thách lịch sử và giữ vững độc lập. Thiếu đi bản sắc, dân tộc sẽ mất đi cái hồn, trở nên mờ nhạt và dễ dàng bị hòa tan trước sự xâm lấn của các nền văn hóa ngoại lai. Giữ gìn bản sắc chính là cách để chúng ta tự tin "hòa nhập nhưng không hòa tan".Tuy nhiên, trong xu thế mở cửa, vấn đề giữ gìn bản sắc đang phải đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng. Sự phát triển bùng nổ của công nghệ và mạng xã hội đã đưa văn hóa phương Tây và các nền văn hóa khác tràn vào Việt Nam với tốc độ chóng mặt. Điều này dẫn đến nguy cơ mai một ngôn ngữ, các giá trị truyền thống bị xem nhẹ, và nhiều lễ hội, làng nghề đang dần bị lãng quên do thiếu người kế thừa. Thêm vào đó, việc thương mại hóa, làm mới văn hóa một cách thái quá, không tôn trọng yếu tố gốc cũng có thể dẫn đến sự biến dạng bản sắc ban đầu, làm mất đi sự thuần khiết và ý nghĩa lịch sử của nó.Mặc dù vậy, Việt Nam đã và đang làm rất tốt công tác này. Minh chứng rõ ràng nhất là việc chúng ta đã thành công trong việc đưa nhiều di sản văn hóa phi vật thể như Ca trù, Dân ca Quan họ Bắc Ninh, nhã nhạc cung đình Huế, và gần đây nhất là Nghệ thuật làm Gốm của người Chăm vào danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại do UNESCO công nhận. Đây không chỉ là niềm tự hào mà còn là bằng chứng cụ thể cho thấy nỗ lực phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc.Vì lẽ đó, việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc không thể chỉ là trách nhiệm của riêng ai mà phải là trách nhiệm chung của toàn xã hội, đặc biệt là thế hệ trẻ. Thứ nhất, Nhà nước cần tiếp tục có những chính sách mạnh mẽ để bảo tồn và phát huy các di sản; đầu tư vào giáo dục văn hóa lịch sử một cách sáng tạo, hấp dẫn để khơi dậy niềm tự hào và ý thức gìn giữ. Thứ hai, Gia đình phải là cái nôi đầu tiên truyền dạy những phong tục, lễ nghi, và nếp sống văn hóa truyền thống cho con em. Cuối cùng và quan trọng nhất, mỗi cá nhân cần chủ động tìm hiểu về nguồn cội, về những giá trị văn hóa độc đáo; học cách tiếp thu có chọn lọc văn hóa nước ngoài, biết kết hợp hài hòa giữa yếu tố truyền thống và hiện đại. Việc tham gia vào các hoạt động bảo tồn, phục hồi lễ hội, hay đơn giản là sử dụng tiếng mẹ đẻ chuẩn mực, mặc áo dài trong các dịp quan trọng, cũng là hành động cụ thể để giữ gìn bản sắc.

Tóm lại, bản sắc văn hóa dân tộc là tài sản vô giá, là sức sống và là niềm tự hào của cả một quốc gia. Giữ gìn bản sắc không phải là hành động khép kín mà là giữ vững "cái tôi" văn hóa để tự tin bước ra thế giới. Chỉ khi trân trọng, bảo vệ và phát huy những giá trị truyền thống, chúng ta mới có thể xây dựng một đất nước Việt Nam phát triển rực rỡ nhưng vẫn đậm đà, vững chãi về tinh thần.

Câu 1

Trong đoạn trích, hình ảnh "cơm" không chỉ là vật chất nuôi sống mà đã được nâng lên thành một biểu tượng sâu sắc về tình mẫu tử, sự hy sinh và nỗi nhớ quê nhà."Cơm" xuất hiện trong nhiều hình hài:cà mèn cơm, chén cơm, miếng cơm. Cà mèn cơm là biểu tượng cho sự chu đáo, tần tảo của người mẹ lo cho con trên hành trình mưu sinh ("Bà mẹ dậy sớm làm gà, nấu cơm... Bà xúc đầy cơm vào chiếc cà mèn"). Lời dặn dò "Cơm dọc đường đọc sá không ngon đâu" cùng với sự tiết kiệm của người mẹ ("còn một nửa" cơm trong cà mèn khi con vào đến Sài Gòn) gói trọn tấm lòng yêu thương vô bờ bến, vượt qua mọi khoảng cách địa lý. Hình ảnh chén cơm trắng khi mẹ mất ("nhìn chén cơm trắng đặt trên bàn thờ, anh thấy nhói lòng") và sự hối tiếc "hết cơ hội được ăn với mẹ một chén cơm sáng" đã biến hạt cơm thành sự hối hận và nỗi đau mất mát không gì bù đắp được. Đặc biệt, "miếng cơm cháy mẹ nấu" với hương vị riêng biệt ("Giòn và thơm, mùi hương đồng mùi nước quê, cả mùi khói bếp") đã trở thành ký ức thiêng liêng về tuổi thơ và bản chất quê hương, là thứ mà người con mãi mãi không tìm lại được. Như vậy, "cơm" trong đoạn trích là vật chứng vô giá, chuyên chở tình thương, sự hy sinh của người mẹ, đồng thời là lời nhắc nhở thấm thía về sự trân trọng những điều bình dị, thân thương nhất trong cuộc đời.

Câu 1

Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do (hoặc thơ hiệnđại/thơ mới), với số câu và số chữ không cố định, ngắt nhịp linh hoạt.

Câu 2

“Cầu ví dặm nằm nghiêng / Trên nắng và dưới cát” (cho thấy sự tàn phá, khô hạn). “Sao lọt tai rồi vẫn day dứt quanh năm " (Ám chỉ những thiên tai, tai ương cứ lặp đi lặp lại)

Câu 3

Về mảnh đất: “Eo đất này thắt đáy lưng ong” chỉ địa hình hẹp, dài, eo hẹp của miền Trung (hình ảnh mang tính biểu tượng, vừa gợi sự khó khăn vừa có chút gợi cảm, đẹp đẽ) Về con người: Mảnh đất tuy nghèo khó, khắc nghiệt nhưng lại hun đúc nên tình người sâu sắc, bền chặt, thủy chung, ngọt ngào (“Cho tình người đọng mật”) Con người nơi đây sống tình nghĩa, giàu sự sẻ chia

Câu 4

Tác dụng: Nhấn mạnh một cách hình ảnh, cụ thể và đầy ấn tượng về sự nghèo khó, xơ xác đến cùng cực của mảnh đất miền Trung. Làm cho lời thơ trở nên gần gũi, quen thuộc với văn hóa dân gian, tăng sức gợi cảm và biểu cảm mạnh mẽ.

Câu 5

Thương xót, xót xa: Khi miêu tả sự khắc nghiệt của thiên nhiên và những khó khăn, mất mát của con người (Mảnh đất nghèo mồng tơi không kịp rớt, Lúa con gái mà gãy còm úa đó) Trân trọng, tự hào: Khi ngợi ca vẻ đẹp của con người nơi đây, đặc biệt là sự thủy chung, tình nghĩa (Cho tình người đọng mật) Lời nhắn nhủ tha thiết: Thể hiện sự gắn bó, mong muốn che chở, bảo vệ quê hương (Em gắng về / Đừng để mẹ già mong...)