Thạch Lam là cây bút xuất sắc trong nhóm Tự lực văn đoàn, ngòi bút của ông nhẹ nhàn, giàu cảm xúc, hướng về những con người nghèo khổ với tâm hồn tinh tế. " Trở về" là truyện ngắn tiêu biểu về sự đối lập giứa giá trị vật chất và giá trị tình cảm gia đình.

Truyện kể về nhân vật Tâm một chàng trai sinh ra từ thôn quê, nhờ được học hành và có ý chí phấn đấu mà có được địa vị xã hội, cuộc sống giàu sang ở Hà Nội. Vì có việc bất đắt dĩ, anh phải ghé về thăm nhà. Sự trở về của Tâm đã bộc lộ rõ bản chất con người anh: kẻ chối bỏ quá khứ, trốn chạy nơi mình sinh ra và lớn lên,… Tâm thể hiện thái độ và suy nghĩ đã truyền tải những thông điệp mang ý nghĩa sâu sắc về bài học làm người/ biết phê phán Tâm để hoàn thiện nhân cách của con người trong cuộc đời. Tâm hời hợt với mẹ, hỏi thăm mẹ một cách qua loa như một người dưng, tỏ ra khinh thường những người ở làng quê như Trinh hay chú bác của mình, lơ đãng, dửng dưng không muốn nghe mẹ nói chuyện, thậm chí là thấy phiền, khó chịu trước những câu hỏi và sự săn sóc của mẹ tất cả nói lên suy nghĩ của Tâm

Truyện được kể theo ngôi thứ ba, điểm nhìn toàn tri, bộc lộ rõ vẻ ngoài, tâm trạng của các nhân vật chân thực. Tình huống truyện chân thực, nhẹ nhàng không có nhiều sự việc, biến cố, không có các tình tiết gay cấn giàu kịch tính nhưng ám ảnh người đọc bởi sự vô ơn và lạnh lùng của nhân vật Tâm. Nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật nhẹ nhàng, tinh tế phù hợp với tâm lí thường thấy của một bộ phận người trong xã hội: những người ham vật chất, hư vinh, quên đi quá khứ, sống vô tình, không biết trân trọng những gì trong quá khứ đã giúp mình trưởng thành, cho mình cuộc sống tốt đẹp ở hiện tại.

"Trở về" phên phán sự bạc bẽo, thái đọ vô tâm khi bị danh lợi che mắt. Hãy trân trọng cội nguồn và tình cảm gia đình, đừng để vật chát xói mòn lương tâm.

Câu 1: Thể thơ tự do

Câu 2:

Người bộc lộ cảm xúc: Nhân vật " tôi "(người chiến sĩ, người lính)

Cuộc gặp gỡ: Giữa nhân vật "tôi" và gia đình người dân (cụ thể là bà mẹ và người con trong ngôi nhà tranh ven đồng chiêm) trong một đêm lỡ đường giữa trời mưa gió

Câu 3:

- Biện pháp tu từ: So sánh và nhân hóa

+ "hơi ấm - nhiều chăn đệm"

+ "xơ xác - gầy gò"

- Tác dụng:

+ Làm cho câu thơ trở nên sinh động, tăng sức gợi hình, gợi cảm.

+ Nhấn mạnh sự ấm áp của ổ rơm

+ Qua đó, thể hiện tình người, tình quân dân có sưởi ấm tâm hồn hơn bất cứ vật chất xa hoa nào.

Câu 4: Nhận xét:

Hình ảnh "ổ rơm" mang tính biểu tượng sâu sắc. Là biểu tượng của lòng dân, của sự che chở và tình yêu thương ấm áp mà người mẹ nghèo dành cho anh bộ đội.

Câu 5:

Cảm hứng chủ đạo: Là sự biết ơn, sư trân trọng sâu sắc đối với tình yêu thương của người dân.

Câu 6:

Bài thơ không chỉ mang đến cho em một cảm xúc nghẹn ngào về tình người thời chiến tranh. Giữa gió đêm, hình ảnh người mẹ dọn chỗ nằm tronh "ổ rơm" tạo cảm giác ấm áp lạ thường. Qua đó em cảm nhận được hành phúc đôi khi không cần sự đầy đủ về vật chất mà chỉ cần có tình yêu thương cha mẹ là là hạnh phúc rồi.