Câu 1:

Rasul Gamzatov đã từng tâm niệm: "Thơ ca bắt nguồn từ những âm vang của tâm hồn", thật vậy thi ca muôn đời là nơi bộc lộ những trăn trở, suy tư, thổn thức của trái tim người nghệ sĩ trước cuộc đời. Đến với thế giới nghệ thuật của nhà thơ Nguyễn Du, người đọc bắt gặp những xúc cảm để lại nhiều dư âm qua đoạn trích trong tác phẩm "Truyện Kiều". Đoạn trích trong đã khắc họa sâu sắc cuộc gặp gỡ giữa Từ Hải và Thúy Kiều, qua đó làm nổi bật vẻ đẹp lí tưởng của người anh hùng và tâm hồn người phụ nữ tài sắc nhưng bất hạnh. Trước hết, hình tượng Từ Hải hiện lên đầy oai phong, lẫm liệt qua những câu thơ:

“Đường đường một đấng anh hào

Côn quyền hơn sức lược thao gồm tài”.

Tác giả sử dụng những từ ngữ trang trọng như “đường đường”, “anh hào” kết hợp với liệt kê “côn quyền”, “lược thao” đã khắc họa một con người toàn tài, vừa giỏi võ nghệ vừa có mưu lược. Đặc biệt, câu thơ “Đội trời đạp đất ở đời” đã gợi ra tầm vóc lớn lao, tư thế hiên ngang, làm chủ thiên nhiên và cuộc đời của Từ Hải – một con người sống tự do, vượt lên trên mọi ràng buộc của xã hội phong kiến. Không chỉ có khí phách, Từ Hải còn có tấm lòng và con mắt tinh đời khi đến với Kiều bằng sự trân trọng chân thành. Qua lời đối thoại:

“Một đời được mấy anh hùng

Bõ chi cá chậu chim lồng mà chơi!”

Từ Hải bộc lộ thái độ coi thường cuộc sống tù túng, đồng thời khẳng định khát vọng tự do và đề cao những con người có chí lớn. Trước Từ Hải, Thúy Kiều hiện lên với tâm trạng vừa e dè vừa mặc cảm về thân phận. Nàng khiêm nhường tự ví mình qua hình ảnh ẩn dụ:

“Rộng thương cỏ nội hoa hèn

Chút thân bèo bọt dám phiền mai sau”.

Những hình ảnh “cỏ nội hoa hèn”, “bèo bọt” đã gợi lên thân phận nhỏ bé, trôi nổi, qua đó thể hiện nỗi tự ti và ý thức sâu sắc về cuộc đời éo le của Kiều. Tuy vậy, trong lời nói ấy vẫn ánh lên phẩm chất cao đẹp: sự tự trọng, ý thức giữ gìn nhân cách. Ngôn ngữ đối thoại trong đoạn trích được xây dựng tinh tế, giàu sắc thái biểu cảm, thể hiện sự đồng điệu trong tâm hồn hai nhân vật: một người anh hùng phóng khoáng và một người phụ nữ tài sắc, giàu lòng tự trọng. Qua đó, đoạn trích không chỉ cho thấy tài năng nghệ thuật bậc thầy của Nguyễn Du trong việc khắc họa nhân vật mà còn thể hiện giá trị nhân đạo sâu sắc: sự cảm thông với số phận con người và khát vọng về tình yêu tự do, tri kỷ vượt lên trên mọi định kiến xã hội.

Câu 2:

"Sống là điều hiếm hoi trên thế gian. Nhiều người chỉ tồn tại" (O.Wilde), thông điệp nhân văn ấy gợi nhắc trong tâm thức chúng ta về sự sống và cách sống. Đặt mình trong vai trờ của một người trẻ, tôi suy nghĩ trong cuộc sống hiện đại, khi nhịp sống ngày càng gấp gáp và con người dễ bị cuốn vào những giá trị vật chất, thì những hi sinh thầm lặng lại càng trở nên đáng quý. Đó không phải là những hành động lớn lao, ồn ào, mà là những cống hiến âm thầm, bền bỉ, đôi khi không được ai biết đến. Thế nhưng, chính những hi sinh ấy lại góp phần làm nên vẻ đẹp nhân văn của xã hội, nuôi dưỡng những giá trị tốt đẹp và gắn kết con người với nhau.

Hi sinh thầm lặng là việc con người tự nguyện chấp nhận thiệt thòi về bản thân – có thể là thời gian, công sức, lợi ích cá nhân, thậm chí cả sức khỏe – để mang lại lợi ích cho người khác hoặc cho cộng đồng mà không mong được đền đáp hay ghi nhận. Đó có thể là sự tần tảo của cha mẹ vì con cái, là sự tận tụy của người lao động, hay những đóng góp âm thầm của những con người bình dị trong xã hội. Họ không xuất hiện trên truyền thông, không được ca ngợi rộng rãi, nhưng chính họ lại là những “viên gạch” xây nên nền móng vững chắc cho cuộc sống.

Sự hi sinh thầm lặng trước hết thể hiện một phẩm chất đạo đức cao đẹp: lòng nhân ái và tinh thần trách nhiệm. Khi một người biết sống vì người khác, họ đã vượt qua cái tôi cá nhân để hướng tới những giá trị chung. Điều đó không chỉ giúp người khác nhận được sự hỗ trợ mà còn lan tỏa những năng lượng tích cực trong cộng đồng. Một hành động nhỏ như giúp đỡ người khó khăn, chia sẻ với người kém may mắn cũng có thể tạo nên sự thay đổi lớn lao nếu được nhân lên nhiều lần. Hơn nữa, sự hi sinh còn giúp con người hoàn thiện bản thân, biết yêu thương, đồng cảm và trân trọng những điều giản dị trong cuộc sống.

Trong thực tế, có rất nhiều tấm gương tiêu biểu cho sự hi sinh thầm lặng. Cô giáo Hà Ánh Phượng là một minh chứng rõ nét. Dạy học ở vùng cao Hà Giang với điều kiện còn nhiều thiếu thốn, cô không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn nỗ lực kết nối học sinh với thế giới bên ngoài thông qua các dự án giáo dục sáng tạo. Để làm được điều đó, cô đã phải hi sinh rất nhiều thời gian, công sức, thậm chí cả cuộc sống riêng tư, nhưng đổi lại là những cơ hội quý giá cho học sinh vùng khó. Bên cạnh đó, vận động viên Nguyễn Thị Oanh cũng là một tấm gương tiêu biểu. Đằng sau những tấm huy chương là những ngày tháng tập luyện gian khổ, những lần vượt qua chấn thương, bệnh tật để thi đấu vì màu cờ sắc áo. Có những lúc cô phải thi đấu trong tình trạng sức khỏe không tốt, nhưng vẫn nỗ lực hết mình vì niềm tự hào dân tộc. Những hi sinh ấy không phải lúc nào cũng được nhìn thấy, nhưng lại vô cùng đáng trân trọng.

Tuy nhiên, bên cạnh những con người sống biết hi sinh, vẫn còn không ít người có lối sống ích kỷ, chỉ biết nghĩ đến bản thân, thờ ơ trước khó khăn của người khác. Đây là biểu hiện đáng phê phán, bởi nó làm suy giảm các giá trị đạo đức và khiến xã hội trở nên lạnh lẽo hơn. Chính vì vậy, mỗi người cần tự nhìn nhận lại bản thân, học cách sống có trách nhiệm và biết sẻ chia nhiều hơn.

Để lan tỏa tinh thần hi sinh thầm lặng, mỗi chúng ta không cần làm những điều quá lớn lao mà có thể bắt đầu từ những việc nhỏ nhất: giúp đỡ người thân, quan tâm bạn bè, tham gia các hoạt động cộng đồng, hay đơn giản là sống tử tế mỗi ngày. Đồng thời, xã hội cũng cần trân trọng, ghi nhận những đóng góp âm thầm ấy để khích lệ và nhân rộng những giá trị tốt đẹp.

Sự hi sinh thầm lặng giống như dòng nước ngầm nuôi dưỡng sự sống – không ồn ào nhưng bền bỉ và thiết yếu. Chính những con người âm thầm cống hiến đã làm cho cuộc sống trở nên ý nghĩa hơn, nhân văn hơn. Vì vậy, mỗi chúng ta hãy biết trân trọng những hi sinh ấy, đồng thời học cách cho đi, bởi đôi khi, chính sự hi sinh giản dị lại là điều cao quý nhất mà con người có thể làm trong cuộc đời mình.

Câu 1
Văn bản được viết theo thể thơ lục bát

Câu 2
Từ Hải và Thúy Kiều gặp nhau tại lầu xanh (lầu hồng) – nơi Kiều đang sống trong cảnh đời éo le.

Câu 3:

- Biện pháp tu từ: Ẩn dụ “cỏ nội hoa hèn”, “bèo bọt” - thân phận nhỏ bé, thấp kém, trôi nổi, mong manh

+ Làm nổi bật thân phận “bèo bọt” và tâm trạng khiêm nhường, tự ti của Thúy Kiều, góp phần khắc họa rõ nét số phận người phụ nữ trong xã hội cũ.

+ Thể hiện niềm xót thương sâu sắc trước số phận bấp bênh, bất hạnh của người phụ nữ. Đồng thời bộc lộ sự đồng cảm, thấu hiểu với nỗi tự ti, mặc cảm của Thúy Kiều về thân phận.Qua đó còn thể hiện tấm lòng trân trọng, nâng niu đối với vẻ đẹp tâm hồn của Kiều dù nàng ở hoàn cảnh éo le.

+ Tăng tính gợi hình, gợi cảm, giúp câu thơ trở nên giàu hình ảnh và cảm xúc; góp phần tạo nên giọng điệu trữ tình, xót xa đặc trưng cho đoạn trích nói riêng và tác phẩm nói chung.

Câu 4:
Qua đoạn trích, nhân vật Từ Hải hiện lên là một hình tượng anh hùng lý tưởng mang vẻ đẹp phi thường và khí phách hiên ngang. Chàng là con người “đội trời đạp đất”, có tài năng xuất chúng, giỏi cả văn lẫn võ, sống tự do, phóng khoáng, không chịu ràng buộc bởi lễ giáo thông thường. Đồng thời, Từ Hải còn là người có con mắt tinh đời, biết nhìn nhận và trân trọng giá trị của Thúy Kiều giữa chốn bụi trần. Không chỉ vậy, chàng còn là người trọng tình nghĩa, sẵn sàng vượt qua định kiến để đến với Kiều bằng sự đồng cảm và chân thành. Hình tượng Từ Hải vì thế vừa mang vẻ đẹp của một anh hùng thời loạn, vừa thể hiện khát vọng công lý và tự do trong xã hội phong kiến.

Câu 5:
Đoạn trích đã gợi lên trong em nhiều cảm xúc sâu sắc. Trước hết là niềm cảm thương cho số phận Thúy Kiều – một con người tài sắc nhưng phải sống trong cảnh “bèo bọt”, luôn tự ti về thân phận của mình. Bên cạnh đó, em còn cảm thấy ngưỡng mộ trước hình tượng Từ Hải – một anh hùng hào hiệp, có khí phách và tấm lòng trân trọng con người. Đặc biệt, đoạn trích cũng khơi gợi niềm tin vào tình yêu tri kỷ, khi hai con người có thể thấu hiểu và đồng cảm với nhau vượt qua mọi rào cản xã hội. Chính sự kết hợp giữa hiện thực xót xa và vẻ đẹp lãng mạn đã làm cho đoạn thơ trở nên giàu giá trị nhân văn, để lại nhiều dư âm trong lòng người đọc.