Câu 1:

​Trong đoạn trích "Kim tiền", nhân vật Trần Thiết Chung hiện lên là một trí thức có nhân cách cao khiết nhưng cũng đầy bi kịch trong cuộc chiến chống lại sức mạnh của đồng tiền. Ngay từ tóm tắt, ta thấy Chung là một người nghệ sĩ kiên định với lối sống "thanh bạch bằng nghề văn", quyết giữ sự tự trọng của mình trước những cám dỗ vật chất mà ông Cự Lợi bày ra. Đối với Chung, sự hạnh phúc không nằm ở túi tiền đầy mà nằm ở tâm hồn không vướng bận những "gánh hệ lụy" của tham muốn. Anh khinh rẻ lối làm giàu bằng cách bóc lột kẻ nghèo khó hay làm việc bất chính. Tuy nhiên, sự kiên định của Chung lại mang màu sắc cực đoan và có phần bất lực trước thực tại. Anh rơi vào trạng thái "mơ mộng" như lời Cự Lợi nhận xét, bởi sự thanh cao của anh khiến vợ con phải chịu khổ cực và các dự định tốt đẹp của anh đều dậm chân tại chỗ vì thiếu phương tiện thực hiện. Qua nhân vật này, Vi Huyền Đắc đã khắc họa thành công hình ảnh một trí thức giàu lý tưởng nhưng lại trở nên lạc lõng, chông chênh trong một xã hội đang dần bị đồng tiền thâu tóm. Chung vừa đáng trọng ở cốt cách, vừa đáng thương ở sự bế tắc trước quy luật nghiệt ngã của đời sống.

Câu 2:

Trong vở kịch "Kim tiền" của Vi Huyền Đắc, cuộc đối thoại giữa Trần Thiết Chung và ông Cự Lợi không chỉ là màn tranh luận về cách sống, mà còn là hiện thân của một mâu thuẫn muôn thuở trong nhân loại: sự lựa chọn giữa giá trị vật chất và giá trị tinh thần. Trong bối cảnh xã hội hiện đại đầy biến động, câu hỏi làm thế nào để tìm thấy điểm cân bằng giữa hai giá trị này càng trở nên nhức nhối và quan trọng hơn bao giờ hết. ​Giá trị vật chất là những thứ hữu hình như tiền bạc, nhà cửa, tiện nghi sinh hoạt. Như nhân vật Cự Lợi đã khẳng định, tiền là "huyết mạch", là "sức mạnh vô cùng". Không thể phủ nhận rằng vật chất là nền tảng cơ bản nhất để duy trì sự sống. Nó giúp chúng ta thỏa mãn các nhu cầu thiết yếu, tạo điều kiện để học tập, chăm sóc sức khỏe và thực hiện những dự định cao thượng. Nếu không có thực lực về tài chính, những ý tưởng tốt đẹp đôi khi chỉ dừng lại ở mức "mơ mộng viển vông". Ngược lại, giá trị tinh thần là những thứ vô hình nhưng lại quyết định phẩm chất đời sống như: đạo đức, tri thức, tình cảm và sự thanh thản trong tâm hồn. Đó là kim chỉ nam giúp con người không bị lạc lối, giữ được thiên lương và ý nghĩa sự sống. ​Tuy nhiên, bi kịch thường xảy ra khi con người mất đi sự cân bằng. Nếu quá sùng bái vật chất, con người dễ rơi vào lối sống thực dụng, ích kỷ, sẵn sàng chà đạp lên đạo đức để đạt được mục đích, như cái cách mà xã hội cũ đã khiến nhiều người tha hóa. Khi đó, con người trở thành nô lệ của đồng tiền, tâm hồn trống rỗng dù sống trong nhung lụa. Ngược lại, nếu quá cực đoan coi khinh vật chất như Trần Thiết Chung, chúng ta dễ rơi vào trạng thái bế tắc, túng quẫn, khiến bản thân và những người thân yêu phải chịu khổ cực, từ đó làm hạn chế khả năng cống hiến cho xã hội. ​Vậy làm thế nào để đạt được sự cân bằng? Chìa khóa nằm ở việc xác định đúng vị thế của mỗi giá trị: hãy dùng vật chất làm phương tiện và coi tinh thần là đích đến. Chúng ta cần lao động chân chính để tạo ra của cải, đảm bảo một cuộc sống đầy đủ, nhưng không bao giờ được phép để lòng tham vật chất lấn át lý trí và tình cảm. Tiền bạc chỉ thực sự có giá trị khi nó phục vụ cho những mục đích tốt đẹp, bồi đắp cho đời sống tinh thần thêm phong phú. Một người biết cân bằng là người biết trân trọng một bữa cơm ngon nhưng cũng biết rung động trước một cuốn sách hay, biết nỗ lực vì sự nghiệp nhưng cũng biết dừng lại để lắng nghe tiếng nói của lương tri. ​Tóm lại, vật chất và tinh thần giống như hai đôi cánh của một con chim; thiếu một bên, con người không thể bay cao và xa trên bầu trời hạnh phúc. Mỗi chúng ta, đặc biệt là thế hệ trẻ, cần rèn luyện bản lĩnh để không bị cuốn vào vòng xoáy thực dụng, đồng thời cũng phải trang bị tri thức và kỹ năng để làm chủ cuộc sống vật chất. Chỉ khi tìm thấy sự giao thoa hài hòa giữa "cái bụng no" và "trái tim ấm", con người mới thực sự tìm thấy giá trị đích thực của sự tồn tại.

Câu 1:

Văn bản thuộc thể loại: Bi kịch.

Câu 2:

Theo ông Cự Lợi, lý do là vì Trần Thiết Chung "khinh rẻ tiền, không chịu kiếm tiền". Ông Lợi cho rằng bao nhiêu công việc, dự định và cả sự thất vọng của Chung đều từ việc thiếu tiền mà ra; không có tiền thì không thể làm được gì, kể cả việc thiện hay danh nghĩa cao thượng

Câu 3

Diễn biến kết thúc: Cuộc trò chuyện kết thúc trong sự không thỏa hiệp. Hai bên vẫn giữ nguyên quan điểm trái ngược nhau: Trần Thiết Chung quyết giữ lối sống đơn giản, coi việc tham muốn tiền bạc là gánh hệ lụy; còn Cự Lợi thì mỉa mai, cho rằng Chung đang mơ hồ và ngạo mạn. ​Ý nghĩa: Kết thúc này làm nổi bật xung đột kịch quyết liệt giữa hai triết lý sống: Một bên là chủ nghĩa duy tâm, trọng cốt cách; một bên là chủ nghĩa thực dụng, trọng vật chất. Nó mở ra chủ đề về sự chông chênh của người trí thức trước sức mạnh vạn năng của đồng tiền trong xã hội.

Câu 4:

​Ý nghĩa: Đây là cách so sánh đầy thực dụng và sắc sảo. Cự Lợi thừa nhận tiền có thể "bẩn" như phân, rác, nhưng phân rác lại là nguồn dinh dưỡng ("vật liệu rất quý") để nuôi sống những bông lúa nặng trĩu, những vườn hoa ngào ngạt. ​Mục đích thuyết phục: Cự Lợi muốn Chung thay đổi cách nhìn cực đoan. Ông muốn khẳng định: Muốn có thành quả cao đẹp (hoa thơm, quả ngọt) thì phải chấp nhận và sử dụng phương tiện là tiền bạc (dù nó có vẻ tầm thường, "uế bẩn"). Đừng vì cái vẻ ngoài "sạch sẽ" mà để cuộc đời túng quẫn, vô dụng.

Câu 5:

Em đồng ý với quan điểm này. Bởi khi con người quá tham vọng về vật chất hay danh lợi, họ dễ bị cuốn vào vòng xoáy toan tính, đánh mất sự tự do và thanh thản trong tâm hồn. "Hệ lụy" ở đây chính là sự lo âu, áp lực, thậm chí là tha hóa đạo đức để đạt được mục đích. Sống biết đủ sẽ giúp con người giữ được bản ngã và hạnh phúc đích thực.