Từ năm 1986 đến nay, DNNN đã đóng vai trò quan trọng trong quá trình đổi mới kinh tế của Việt Nam. Ban đầu, DNNN giữ vai trò chủ đạo trong nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung, đảm nhiệm nhiều ngành kinh tế then chốt như năng lượng, viễn thông, giao thông vận tải. Tuy nhiên, sau khi chuyển sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, vai trò của DNNN đã được điều chỉnh. DNNN vẫn giữ vai trò quan trọng trong các ngành kinh tế then chốt, đảm bảo an ninh quốc phòng, an sinh xã hội, nhưng đồng thời cũng phải cạnh tranh với khu vực kinh tế tư nhân. Việc cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước tại một số DNNN đã góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động và thu hút đầu tư.

Thách thức và điều chỉnh chính sách

Trong bối cảnh hội nhập và cạnh tranh quốc tế ngày càng gay gắt, DNNN đang đối mặt với nhiều thách thức. Cạnh tranh khốc liệt từ các doanh nghiệp trong nước và quốc tế đòi hỏi DNNN phải nâng cao năng lực cạnh tranh, hiện đại hóa công nghệ, quản lý hiệu quả. Việc thiếu tính minh bạch, hiệu quả quản trị và tham nhũng tại một số DNNN cũng là những vấn đề cần được giải quyết.

Đề xuất điều chỉnh chính sách

Để phát huy tối đa vai trò của DNNN trong bối cảnh hiện nay, Việt Nam cần điều chỉnh chính sách theo hướng:

• Tăng cường quản trị doanh nghiệp: Cải cách thể chế, nâng cao tính minh bạch, hiệu quả quản trị, chống tham nhũng, đảm bảo tính công bằng và cạnh tranh.
• Nâng cao năng lực cạnh tranh: Đầu tư vào công nghệ, đổi mới sáng tạo, nâng cao chất lượng sản phẩm, dịch vụ, đáp ứng nhu cầu thị trường trong và ngoài nước.
• Tái cấu trúc DNNN: Tập trung vào các ngành kinh tế then chốt, thoái vốn hoặc cổ phần hóa ở những ngành không còn phù hợp, tạo điều kiện cho khu vực tư nhân phát triển.
• Xây dựng chiến lược phát triển dài hạn:Định hướng rõ ràng vai trò, nhiệm vụ của DNNN trong từng ngành, lĩnh vực, đảm bảo sự cân bằng giữa lợi ích quốc gia và hiệu quả kinh tế.
• Tăng cường hợp tác quốc tế: Học hỏi kinh nghiệm quốc tế về quản lý và phát triển DNNN, thu hút đầu tư nước ngoài, nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế.