• Quê hương là nguồn cội, là nơi lưu giữ kỉ niệm: Quê hương là "cái nôi" đầu tiên đón nhận ta, nơi có ông bà, cha mẹ và những lời ru ngọt ngào. Đó là mảnh đất bồi đắp cho ta những tình cảm sơ khai nhất, giúp ta hình thành nhân cách và tâm hồn.
• Quê hương là điểm tựa tinh thần vững chãi: Trong cuộc đời đầy biến động, khi gặp thất bại hay mệt mỏi, quê hương luôn là nơi bình yên nhất để trở về. Sự tĩnh lặng của lũy tre xanh, bến nước hay hơi ấm gia đình chính là liều thuốc chữa lành mọi vết thương lòng, giúp ta có thêm động lực để bước tiếp.
• Quê hương tạo nên bản sắc con người: Mỗi vùng quê đều có truyền thống, phong tục và tiếng nói riêng. Chính những giá trị văn hóa ấy đã nhào nặn nên bản sắc riêng biệt của mỗi cá nhân, giúp ta không bị hòa lẫn giữa thế giới rộng lớn.
• Trách nhiệm với quê hương: Nhận thức được tầm quan trọng đó, mỗi chúng ta cần có ý thức gìn giữ và xây dựng quê hương. Dù đi đâu, làm gì, cũng cần hướng về nguồn cội bằng những hành động thiết thực để góp phần làm giàu đẹp thêm mảnh đất chôn nhau cắt rốn.

• Thể thơ: Tám chữ (mỗi dòng thơ có 8 tiếng).

• Đề tài: Thiên nhiên và cuộc sống ở làng quê Việt Nam (cụ thể là cảnh bến đò trong một ngày mưa).

• Biểu hiện: Tre "rũ rợi", "chen ướt át"; Chuối "bơ phờ", "đứng dầm mưa"; Quán hàng "đứng xo ro".
• Tác dụng:
• • Làm cho các sự vật vô tri trở nên có hồn, có tâm trạng và sức sống như con người.
  • Nhấn mạnh sự tiều tụy, buồn bã và cái lạnh lẽo của cảnh vật dưới cơn mưa dầm dề.
  • Góp phần thể hiện cái nhìn tinh tế và tâm hồn nhạy cảm của tác giả trước thiên nhiên.

• Các hình ảnh miêu tả:
• • Cảnh vật: Tre rũ rợi, chuối bơ phờ, dòng sông rào rạt, con thuyền trơ vơ.
  • Con người và sinh hoạt: Quán hàng không khách (xo ro), bác lái hút điếu, bà hàng ho sù sụ, người đi chợ thưa thớt (họa hoằn).
• Cảm nhận: Bức tranh hiện lên với vẻ đẹp đượm buồn, tĩnh lặng và hiu hắt. Đó là một không gian vắng vẻ, lạnh lẽo, thiếu vắng sự nhộn nhịp thường thấy của một bến đò, thay vào đó là sự mệt mỏi, cam chịu của cảnh vật và con người trong mưa.

• Bài thơ gợi lên tâm trạng buồn thương, man mác và cô đơn.
• Đó là sự cảm thông với cuộc sống nghèo khó, lặng lẽ của người dân quê và lòng yêu quê hương thiết tha, sâu nặng của tác giả. Dù cảnh vật có buồn nhưng vẫn mang một nét đẹp bình dị, đậm chất thơ của làng quê Bắc Bộ xưa.

Câu 1.
Văn bản trên được viết theo thể thơ lục bát – thể thơ truyền thống của dân tộc, được Nguyễn Du sử dụng xuyên suốt Truyện Kiều.

Câu 2.
Hai dòng thơ:

Rằng: “Sao trong tiết Thanh minh,
Mà đây hương khói vắng tanh thế mà?”

Sử dụng lời thoại trực tiếp của nhân vật (lời nói được đặt trong dấu ngoặc kép, có từ “rằng” dẫn lời).

Câu 3.
Hệ thống từ láy trong đoạn trích rất phong phú và giàu giá trị biểu cảm như: sè sè, dầu dầu, vắng tanh, lạnh ngắt, lờ mờ, dầm dầm, đầm đầm…
→ Những từ láy này có tác dụng:

• Gợi tả khung cảnh hoang vắng, hiu hắt, lạnh lẽo của nấm mồ Đạm Tiên.
• Diễn tả tâm trạng buồn thương, xót xa, thổn thức của Thúy Kiều.
  → Qua đó, Nguyễn Du không chỉ vẽ nên cảnh mà còn gửi gắm tình cảm, làm nổi bật màu sắc bi thương của đoạn thơ.

Câu 4.
Trước hoàn cảnh cô độc, bạc mệnh của Đạm Tiên, Thúy Kiều mang tâm trạng xót thương sâu sắc, đau đớn, cảm thông đến rơi nước mắt (“dầm dầm châu sa”, “đau đớn thay, phận đàn bà”).
Điều đó cho thấy Thúy Kiều là người con gái giàu lòng nhân ái, nhạy cảm, đa sầu đa cảm và biết đồng cảm với nỗi bất hạnh của người khác, đặc biệt là những người phụ nữ có số phận éo le giống mình.

Câu 5.
Từ nội dung đoạn trích, em rút ra bài học: cần biết trân trọng con người, đặc biệt là những số phận bất hạnh, đồng thời sống nhân hậu, yêu thương và sẻ chia.
Bởi lẽ, cuộc đời con người rất mong manh, “tài sắc” không đảm bảo cho hạnh phúc lâu dài. Chỉ có lòng nhân ái và sự cảm thông mới giúp con người gắn kết, làm cho cuộc sống trở nên có ý nghĩa hơn.

Trong thời đại công nghệ số, mạng xã hội đã trở thành một phần quen thuộc trong đời sống của học sinh. Nhờ mạng xã hội, chúng ta có thể kết nối với bạn bè, cập nhật thông tin nhanh chóng và mở rộng hiểu biết. Tuy nhiên, việc sử dụng mạng xã hội quá nhiều và thiếu kiểm soát đang khiến không ít học sinh sao nhãng học tập, sống thiếu trách nhiệm và lệ thuộc vào thế giới ảo. Vì vậy, vấn đề đặt ra là làm thế nào để sử dụng mạng xã hội một cách lành mạnh và hiệu quả.

Trước hết, học sinh cần nhận thức đúng vai trò của mạng xã hội. Mạng xã hội chỉ là một công cụ hỗ trợ cuộc sống, không phải là mục đích sống. Nếu coi mạng xã hội là trung tâm, học sinh dễ bị cuốn vào việc lướt tin vô thức, chạy theo lượt thích, bình luận và bỏ quên nhiệm vụ học tập cũng như các mối quan hệ ngoài đời thực. Khi hiểu rõ điều này, mỗi người sẽ chủ động điều chỉnh hành vi sử dụng của mình.

Thứ hai, cần biết quản lý thời gian hợp lý khi dùng mạng xã hội. Học sinh nên đặt ra giới hạn thời gian sử dụng mỗi ngày, ưu tiên hoàn thành bài tập, học tập và các công việc cá nhân trước khi giải trí. Việc xây dựng thời gian biểu rõ ràng sẽ giúp tránh tình trạng vừa học vừa kiểm tra điện thoại, từ đó nâng cao hiệu quả học tập.

Bên cạnh đó, học sinh cần chọn lọc nội dung tiếp nhận trên mạng xã hội. Không phải thông tin nào trên mạng cũng đúng đắn và tích cực. Việc theo dõi những trang bổ ích, phục vụ học tập, kỹ năng sống và giải trí lành mạnh sẽ giúp mạng xã hội trở thành nguồn tri thức hữu ích, thay vì gây ảnh hưởng tiêu cực đến suy nghĩ và hành vi.

Ngoài ra, gia đình và nhà trường cũng đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng và giáo dục kỹ năng sử dụng mạng xã hội cho học sinh. Sự quan tâm, nhắc nhở và đồng hành của người lớn sẽ giúp học sinh hình thành thói quen sử dụng mạng xã hội có trách nhiệm.

Tóm lại, mạng xã hội không xấu, điều quan trọng là cách chúng ta sử dụng nó. Khi biết nhận thức đúng, quản lý thời gian, chọn lọc nội dung và có sự định hướng phù hợp, học sinh hoàn toàn có thể sử dụng mạng xã hội một cách lành mạnh và hiệu quả, biến nó thành công cụ hỗ trợ cho học tập và cuộc sống, thay vì trở thành rào cản cho sự phát triển của bản thân.

Đoạn trích Từ Thức lấy vợ tiên gửi đến người đọc thông điệp ý nghĩa về khát vọng tự do, thoát tục của con người nhưng đồng thời cũng khẳng định tình cảm, cội nguồn trần thế là điều không thể rời bỏ. Từ Thức vốn là người chán cảnh quan trường, yêu thiên nhiên và khát khao cuộc sống thanh cao, thoát khỏi bụi trần, nên khi gặp gỡ và nên duyên với nàng tiên Giáng Hương, chàng như đạt được mơ ước. Thế nhưng, giữa chốn tiên cảnh hoàn mỹ, Từ Thức vẫn không nguôi nỗi nhớ quê hương, bạn bè, và thế giới con người. Chính lòng “bịn rịn quê nhà” ấy khiến chàng rời tiên giới để rồi không thể quay lại được nữa. Câu chuyện cho thấy dù con người có ước vọng siêu thoát, thoát khỏi trần gian, thì sợi dây gắn bó với cuộc đời thực – nơi có tình thân, tình yêu, ký ức – vẫn luôn thiêng liêng, bền chặt. Nguyễn Dữ qua đó khẳng định: sự hoàn mỹ xa vời nơi tiên cảnh không thể thay thế tình cảm và giá trị nhân sinh nơi trần thế; chỉ khi biết trân trọng cuộc sống con người, ta mới tìm thấy hạnh phúc đích thực.

Đoạn trích thể hiện nỗi cô đơn và khát vọng hạnh phúc mãnh liệt của Thúy Kiều, qua đó Nguyễn Du gửi gắm thông điệp sâu sắc về thân phận người phụ nữ trong xã hội phong kiến. Bằng nghệ thuật tả cảnh ngụ tình tinh tế, ông đã mượn cảnh vật – ngọn đèn, tiếng gà, bóng hoa, tiếng đàn – để diễn tả tâm trạng cô đơn, buồn tủi và nhớ thương khôn nguôi của Kiều trong đêm vắng. Nỗi buồn ấy thấm đẫm trong từng hình ảnh, từng nhịp thơ, thể hiện sự dằng dặc, kéo dài vô tận như “miền biển xa”. Qua đó, Nguyễn Du không chỉ cảm thương cho một kiếp hồng nhan đa truân mà còn khẳng định quyền được yêu, được sống trọn vẹn với tình cảm của người phụ nữ. Đoạn thơ là tiếng nói nhân đạo sâu sắc, ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn và tình yêu thủy chung, da diết của Thúy Kiều.

Sự lựa chọn của Từ Thức là sự từ bỏ cuộc sống trần tục và thế giới tiên cảnh, thể hiện khát vọng sống tự do, thanh cao, xa rời danh lợi và khổ đau.