5-6 dòng:
Văn bản giới thiệu những phương tiện vận chuyển gắn với đời sống của các dân tộc thiểu số Việt Nam ngày xưa. Đồng bào miền núi thường dùng gùi để mang vác trên lưng, thuận tiện đi rừng, leo núi. Ở vùng sông suối, họ có thuyền độc mộc làm từ thân cây khoét rỗng. Trâu, ngựa cũng được dùng để chở người, chở hàng. Những phương tiện ấy vừa giản dị, vừa phù hợp với địa hình và điều kiện sinh hoạt của từng vùng.

10-12 dòng:

Văn bản “Phương tiện vận chuyển của các dân tộc thiểu số Việt Nam ngày xưa” miêu tả những phương tiện di chuyển, chuyên chở quen thuộc của đồng bào miền núi và vùng sông suối. Gùi là phương tiện phổ biến, được đan bằng tre, mây, giúp người dân dễ dàng mang nông sản, củi lửa khi đi rừng, lên nương. Ở những vùng có nhiều sông suối, thuyền độc mộc làm từ thân cây khoét rỗng được dùng để đi lại, đánh cá, vận chuyển hàng hóa. Ngoài ra, trâu, ngựa cũng là phương tiện quan trọng, vừa chở người vừa kéo gỗ, vận chuyển lương thực. Những phương tiện này tuy thô sơ nhưng thể hiện sự sáng tạo của con người, phù hợp với địa hình hiểm trở và lối sống lao động cần cù. Qua đó, văn bản cho thấy sự gắn bó mật thiết giữa phương tiện vận chuyển và đời sống văn hóa của các dân tộc thiểu số Việt Nam.

5-6 dòng:
“Ghe xuồng Nam Bộ” giới thiệu về phương tiện đi lại quen thuộc của người dân vùng sông nước miền Tây. Ghe xuồng không chỉ dùng để chở người, chở hàng hóa mà còn gắn bó với đời sống lao động, sinh hoạt hằng ngày. Người dân Nam Bộ từ nhỏ đã quen với ghe xuồng, coi đó như “ngôi nhà thứ hai” trên sông. Hình ảnh ghe xuồng còn đi vào ca dao, hò, vè, trở thành nét văn hóa đặc trưng của vùng sông nước. Qua đó, tác giả ca ngợi sự gắn bó bền chặt giữa con người với thiên nhiên và phương tiện lao động truyền thống.

10-12 dòng:
Văn bản “Ghe xuồng Nam Bộ” miêu tả ghe xuồng – phương tiện đi lại và lao động quen thuộc ở vùng sông nước miền Tây. Ghe có nhiều loại, từ chiếc xuồng ba lá nhỏ bé, nhẹ nhàng đến những chiếc ghe lớn chở hàng, ghe tam bản, ghe bầu… Mỗi loại ghe có cấu tạo, công dụng khác nhau nhưng đều phục vụ đời sống mưu sinh của cư dân nơi đây. Người dân Nam Bộ sinh ra và lớn lên trên sông nên từ nhỏ đã quen chèo xuồng, coi ghe xuồng như một phần máu thịt của mình. Ghe xuồng không chỉ giúp họ di chuyển, vận chuyển hàng hóa mà còn là chỗ nghỉ ngơi, trú mưa, trú nắng – như ngôi nhà di động giữa dòng. Bên cạnh đó, hình ảnh ghe xuồng còn in đậm trong thơ ca, dân ca, hò vè, trở thành biểu tượng văn hóa đặc trưng của Nam Bộ. Tác giả qua văn bản đã khẳng định vị trí quan trọng của ghe xuồng trong đời sống lao động và tinh thần của con người miền sông nước.