Trong nền văn học hiện thực Việt Nam giai đoạn 1930 - 1945, nhà văn Nam Cao đã để lại những trang viết đầy ám ảnh về người nông dân. Trong đó, nhân vật Lão Hạc trong truyện ngắn cùng tên là hình tượng tiêu biểu nhất cho vẻ đẹp tâm hồn và số phận bi thảm của con người trước Cách mạng.

​Trước hết, Lão Hạc hiện lên là một người cha có tình yêu thương con sâu nặng và một trái tim vô cùng nhân hậu. Vợ mất sớm, cảnh gà trống nuôi con bao nhiêu năm khiến lão dồn hết tâm trí cho đứa con trai duy nhất. Khi con vì nghèo không lấy được vợ mà phẫn chí đi đồn điền cao su, lão đã gửi gắm tất cả nỗi nhớ thương vào "cậu Vàng". Lão gọi chó là "cậu", chăm sóc nó như một đứa cháu nội, ăn gì cũng chia cho nó. Thực chất, việc lão chăm chút con chó chính là cách lão nâng niu kỷ vật của con trai. Thậm chí, đến khi kiệt quệ vì đói kém, lão thà chọn cái chết chứ nhất quyết không bán đi mảnh vườn – tài sản cuối cùng lão muốn giữ lại trọn vẹn cho ngày con trở về. ​Bên cạnh tình yêu thương con, Lão Hạc còn là biểu tượng của lòng tự trọng cao khiết. Dù rơi vào cảnh khốn cùng, lão vẫn giữ cho mình một khoảng cách để không làm phiền đến bất kỳ ai. Khi ông Giáo – người hàng xóm thân thiết nhất – ngỏ ý giúp đỡ, lão khéo léo từ chối vì khôngmuốn trở thành gánh nặng. Đỉnh điểm của lòng tự trọng là việc lão gửi tiền nhờ hàng xóm lo ma chay cho mình sau này. Lão thà chịu đựng cơn đói giày xéo, thà tìm đến cái chết đau đớn bằng bả chó để bảo vệ sự trong sạch của bản thân và tài sản của con, còn hơn là sống mà phải lừa lọc hay bám víu vào sự thương hại của người khác.con người. Qua tác phẩm, chúng ta thêm thấu hiểu và trân trọng những giá trị nhân văn cao cả, đồng thời biết yêu thương và sẻ chia nhiều hơn với những mảnh đời bất hạnh xung quanh.

Chúng ta nên bình tĩnh sử dụng trí óc để giải quyết mọi sự việc Không nên ác độc, bốc đồng

Con lừa thông minh, dũng cảm, bình tĩnh, bác nông dân án độc, hành động bốc đồng