Câu 1: Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận

Câu 2: Văn bản trên bàn về giá trị và ý nghĩa của lao động trong đời sống con người và xã hội

Câu 3: Tác giả đưa ra bằng chứng cụ thể về loài chim ''khi còn non thì được bố mẹ mang mồi về mớm cho nhưng khi lớn lên phải tự mình đi kiếm mồi. Hổ và sư tử cũng như vậy''. Các bằng chứng này gần gũi, khách quan, giúp người đọc dễ hình dung và chấp nhận quy luật tất yếu của quy luật tất yếu của việc lao động để tồn tại trong tự nhiên và làm cho đoạn văn thêm sinh động, hấp dẫn

Câu 4: Câu nói ấy gợi cho em suy nghĩ thái độ đối với lao động quyết định chất lượng cuộc sống. Nếu xem lao động là gánh nặng, ta sẽ cảm thấy mệt mỏi, áp lực, chán nản, không muốn tiếp tục; nhưng nếu xem lao động là niềm vui thì ta sẽ có động lực và rực cháy ngọn lửa đam mê với công việc, ta sẽ cảm thấy cuộc sống ý nghĩa, hạnh phúc, không còn áp lực và luôn giữ suy nghĩ của bản thân ở trạng thái tích cực. Lao động không chỉ là vì sinh kế mà còn là sự khẳng định giá trị của bản thân trong xã hội.

Câu 5: Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, ta dễ dàng thấy được có những người trẻ có lối sống ''không làm nhưng vẫn có ăn'', hay là tìm những công việc ''việc nhẹ lương cao'', luôn ỷ lại vào gia đình và cha mẹ. Hay chọn những lối sống hưởng thụ, chạy theo những giá trị ảo mà không chịu rèn luyện bản thân, hoặc là có thái độ lao động hời hợt, luôn cho rằng lao động là một gánh nặng không mang lại giá trị gì cho cuộc sống, muốn có kết quả tốt nhưng không dám làm, sợ thất bai, sợ bản thân mêt mỏi, sợ sai.

Câu 1:

Trong hành trình chạm tới ước mơ, lao động chính là chiếc chìa khóa mở cửa cho con người tiến bước tới một tương lai mơ ước. Lao động và ước mơ cũng giống như hai mặt của một đồng tiền, luôn song hành và bổ trợ cho nhau để kiến tạo nên giá trị cuộc sống. Ước mơ đóng vai trò như là "chiếc kim chỉ nam", thắp sáng mục tiêu và tiếp thêm động lực tinh thần để ta có ý chí vươn lên từ thất bại: nhưng nếu không có lao động thì ước mơ sẽ chỉ là những mộng tưởng xa vời mà ta không bao giờ đạt được. Ngược lại lao động mà không có ước mơ sẽ dễ trở thành sự lặp lại đơn điệu, thiếu bứt xa, sẽ dễ dàng lạc lối trong cuộc sống. Trong giới trẻ hiện nay, mối quan hệ giữa lao động và ước mơ càng trở nên khăng khít hơn bao giờ hết. Ta không khó để bắt gặp những người trẻ dám nghĩ, dám hành động, dùng chính sự lao động bền bỉ để hiện thực hóa ước mơ của mình. Một trong những minh chứng điển hình chính là rapper Đen Vâu. trước khi trở thành một nghệ sĩ nổi tiếng, anh đã trải qua những ngày tháng lao động vất vả làm một công nhân vệ sinh. Chính sự kiên trì, không ngại khó khăn và đam mê sáng tạo nghệ thuật đã giúp anh chạm đến ước mơ âm nhạc, truyền cảm hứng cho hàng triệu người. Bên cạnh những người dám nghĩ, dám làm thì còn có những người nuôi ước mơ nhưng thiếu lao động thực sự, để ảo tưởng thay cho hành động, kết quả đạt được chỉ là hụt hẫng, hối hận khi mình không thực hiện nó sớm hơn. Lao động vừa là phương tiện vừa là thước đo cho thấy khát vọng chỉ có giá trị khi được đánh đổi bằng mồ hôi, công sức và sự kiên nhẫn. Tóm lại, ước mơ cho ta lý do để bắt đầu, nhưng chỉ có lao động mới đưa ta tới đích. Hãy nuôi dưỡng ước mơ bằng sự nỗ lực mỗi ngày bởi " trên con đường thành công không có dấu chân của kẻ lười biếng"

Câu 2:

Nguyễn Đình Thi là một nghệ sĩ đa tài của nền văn học Việt Nam, ông thành công ở cả thơ, văn xuôi, kịch, tiểu luận phê bình. Thơ của ông tự do, giàu chất suy tưởng, triết lý nhưng cũng rất đỗi tinh tế và giàu cảm xúc, đặc biệt là cảm hứng về đất nước và con người trong chiến tranh. Một trong những tác phẩm tiêu biểu của ông đó chính là tác phẩm "Nhớ", bài thơ được sáng tác trong thời kì kháng chiến chống Pháp, là một bài thơ tình hay, lãng mạng, vừa hào hùng về tình yêu lứa đôi gắn liền với tình yêu đất nước, giữa nỗi nhớ riêng tư và lý tưởng cách mạng cao cả.

Tâm trạng của nhân vật trữ tình trong bài thơ là nỗi nhớ da diết, thường trực, không nguôi. Nỗi nhớ ấy không chỉ hướng về "em" mà còn là nhớ về hơi ấm, về sự sẻ chia và lẽ sống. Hình ảnh "ngôi sao lấp lánh", "ngọn lửa đêm hồng" là những ẩn dụ đẹp về người yêu, về tình yêu, vừa soi sáng con đường hành quân đầy gian khổ "giữa đèo mây", vừa sưởi ấm lòng chiến sĩ giữa rừng khuya giá lạnh. Từ "nhớ ai" được lặp lại hai lần cho thấy nỗi nhớ không phải nhất thời mà là nguồn cảm xúc xuyên suốt, là động lực nâng đỡ người lính trên mỗi chặng đường hành quân. Đặc biệt, nhân vật trữ tình còn bộc lộ một quan niệm đẹp đẽ và cao cả "anh yêu em cũng như yêu đất nước". Câu thơ ấy không phải sự so sánh định lượng mà là sự đồng nhất về độ sâu sắc tình yêu cá nhân không tách rời mà hòa làm một với tình yêu Tổ quốc. Tình yêu riêng tư không đối lập với tình yêu Tổ quốc, trái lại chúng soi sáng và nâng đỡ lẫn nhau. Chính vì thế, nỗi nhớ em được gắn liền với thực tại chiến đấu vô cùng cụ thể, thường trực, thấm vào từng nhịp sống "mỗi bước đường anh bước'', ''mỗi tối anh nằm mỗi miếng anh ăn". Đây là sự nhớ nhung chân thật, đời thường nhưng vô cùng sâu sắc. Tình yêu thấm vào từng hơi thở, từng hành động của cuộc đời chiến sĩ - không phải yếu đuối mà là nguồn sức mạnh. Một sắc thái tâm trạng không kém phần quan trọng là niềm kiêu hãnh, lý tưởng sống bền vững và ý chí gắn bó trọn đời. Ở khổ cuối, nhân vật khẳng định "ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt'', ''chúng ta yêu nhau chiến đấu suốt đời''. Tình yêu ấy được đặt trong bối cảnh chiến tranh gian khổ, nhưng không hề bi lụy. Trái lại tuyên ngôn ấy trở thành một tuyên ngôn sống '' kiêu hãnh làm người''. Tình yêu ấy không chỉ là cảm xúc mà còn gắn với trách nhiệm, với lý tưởng chiến đấu. Có thể thấy, tâm trạng của chủ thể trữ tình là sự thăng hoa của lý tưởng, là vẻ đẹp của con người trong thời chiến - vừa lãng mạng, vừa anh hùng, vừa sâu nặng nghiac tình, vừa kiên cường bất khuất

Trong bài thơ "Nhớ", Nguyễn Đình Thi đã sử dụng Những thủ pháp nghệ thuật đặc sắc, góp phần tạo nên sức lay động và chiều sâu triết lý cho tác phẩm. Những hình ảnh biểu tượng như "ngôi sao", ''ngọn lửa'' vừa chân thực vừa kì vĩ: đó là tình yêu soi sáng và sưởi ấm lòng người lính giữa rừng đêm. Câu hỏi tu từ ở khổ đầu ''ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh'' vừa gợi nỗi nhớ lan tỏa vào thiên nhiên, vừa thể hiện sự băn khoăn trữ tình. Điệp ngữ được sử dụng hiệu quả khi nhấn mạnh vào ''mỗi bước'', ''mỗi tối'', ''mỗi miếng'' cho thấy nỗi nhớ thấm đẫm vào từng chi tiết của cuộc sống chiến sĩ. Giọng thơ tha thiết, sâu lắng, linh hoạt. Bằng tài năng sáng tác tài ba, Nguyễn Đình Thi đã khắc họa thành công một tình yêu vừa lãng mạng, bay bổng vừa hào hùng, kiêu hãnh. Bài thơ ''Nhớ'' xứng đáng là một trong những bài thơ tình hay nhất của thơ ca kháng chiến.

Bên cạnh đó, bài thơ ''Tây Tiến'' của Nguyễn Quang Dũng viết về tình yêu lứa đôi trong kháng chiến. Cả hai bài thơ đều viết về nỗi nhớ da diết của người lính dành cho người con gái nơi hậu phương, nhưng mỗi tác giả đều có cách thể hiện độc đáo. Nếu Quang Dũng khắc họa nỗi nhớ gắn với không gian cụ thể thì Nguyễn Đình Thi lại thoát thực, hướng tới tính triết lý. Điểm khác biệt rõ rệt nhất là thái độ của nhân vật trữ tình. Trong ''Tây Tiến'' có nỗi buồn mênh mang, sự chia lìa còn trong ''Nhớ'' khép lại bằng một tuyên ngôn mạnh mẽ, niềm tự hào, sự thăng hoa về lý tưởng, không hề bi lụy

Tâm trạng của nhân vật trữ tình trong bài thơ ''Nhớ'' của Nguyễn Đình Thi không phải là nỗi nhớ thông thường mà là tình yêu lứa đôi hòa trong tình yêu Tổ quốc, trở thành sức mạnh sức mạnh nội tại , và tất cả được nâng lên thành lẽ sống đẹp đẽ, điều đó tạo nên vẻ đẹp của con người Việt Nam trong thời chiến.