Câu 1

Viết đoạn văn khoảng 200 chữ về tầm quan trọng của lối sống chủ động

Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, lối sống chủ động giữ vai trò vô cùng quan trọng đối với mỗi con người. Sống chủ động là biết tự giác trong học tập, công việc, dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm với lựa chọn của bản thân. Khi sống chủ động, con người không thụ động chờ đợi cơ hội mà tự tạo ra cơ hội cho chính mình. Điều đó giúp chúng ta rèn luyện ý chí, bản lĩnh và khả năng thích ứng trước những thay đổi nhanh chóng của xã hội. Ngược lại, lối sống bị động khiến con người dễ ỷ lại, thiếu quyết đoán và đánh mất nhiều cơ hội quý giá. Đặc biệt đối với học sinh, sống chủ động trong học tập sẽ giúp nâng cao kết quả học tập và hình thành thói quen tốt cho tương lai. Vì vậy, mỗi người cần rèn luyện cho mình lối sống chủ động để làm chủ cuộc đời, vươn tới thành công và sống có ý nghĩa hơn.

Câu 2

Cảm nhận về đoạn thơ trong “Bảo kính cảnh giới” (Nguyễn Trãi)

Đoạn thơ trong “Bảo kính cảnh giới” đã khắc họa một bức tranh thiên nhiên và đời sống làng quê thanh bình, trù phú, đậm chất dân gian. Những hình ảnh như hồng mát thuở ngày trường, hòe lục đùn đùn, thạch lựu phun thức đỏ, hồng liên tỏa hương gợi lên vẻ đẹp rực rỡ, căng tràn sức sống của mùa hè. Thiên nhiên hiện lên sinh động, hài hòa cả màu sắc lẫn hương thơm, thể hiện tâm hồn yêu thiên nhiên, nhạy cảm của Nguyễn Trãi. Không chỉ có cảnh sắc, bức tranh còn mở rộng sang đời sống con người với cảnh chợ cá lao xao, tiếng ve rộn ràng và khát vọng “dân giàu đủ khắp đòi phương”. Qua đó, ta thấy được tấm lòng yêu nước, thương dân sâu sắc của tác giả. Đoạn thơ không chỉ ca ngợi vẻ đẹp cuộc sống mà còn thể hiện lý tưởng nhân văn cao đẹp của Nguyễn Trãi: luôn hướng về nhân dân, mong cho đất nước thái bình, ấm no.

Câu 1

Thể thơ của văn bản là: Thơ thất ngôn bát cú Đường luật.

Câu 2

Những hình ảnh thể hiện nét sinh hoạt hằng ngày đạm bạc, thanh cao của tác giả là:

• “Một mai, một cuốc, một cần câu”
• “Thu ăn măng trúc, đông ăn giá”
• “Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”
• “Rượu, đến cội cây, ta sẽ uống”

→ Đây đều là những hình ảnh gắn với cuộc sống giản dị, gần gũi thiên nhiên, không cầu kỳ vật chất.

Câu 3

• Biện pháp tu từ: Liệt kê
• Thể hiện qua các từ: “một mai, một cuốc, một cần câu”.

Tác dụng:

• Làm nổi bật cuộc sống lao động giản đơn, tự túc, thanh đạm của tác giả.
• Gợi lên nhịp sống chậm rãi, thong dong, an nhiên.
• Thể hiện quan niệm sống “nhàn”, coi nhẹ danh lợi, tìm niềm vui trong lao động và thiên nhiên.

Câu 4

Quan niệm dại – khôn của tác giả có điểm đặc biệt là:

• Tác giả nhận mình là “dại” khi rời xa chốn quan trường ồn ào.
• Nhưng cái “dại” ấy thực chất là sự tỉnh táo, khôn ngoan, biết tránh xa danh lợi.
• Ngược lại, “người khôn” là những kẻ bon chen nơi quyền quý, nhưng lại tự chuốc mệt mỏi.

→ Đây là cách đảo ngược quan niệm thông thường, thể hiện triết lí sống sâu sắc của Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Câu 5

Nguyễn Bỉnh Khiêm hiện lên là một con người có nhân cách cao đẹp và lối sống đáng trân trọng. Ông chọn cho mình cuộc sống nhàn tản, hòa hợp với thiên nhiên, tránh xa danh lợi ồn ào. Qua bài thơ “Nhàn”, ta cảm nhận được một tâm hồn thanh cao, ung dung, tự tại giữa cuộc đời. Ông không chạy theo phú quý mà coi đó chỉ là giấc mộng phù du. Nhân cách ấy thể hiện trí tuệ, bản lĩnh và sự tỉnh táo hiếm có của một bậc hiền triết.