Câu 1.

Dấu hiệu xác định thể thơ: Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do. Thể hiện ở số chữ mỗi dòng không đều, không bị ràng buộc bởi niêm luật.

Câu 2. - Người mẹ hiện lên qua các từ ngữ, hình ảnh: +“mẹ”, “Thưa mẹ”, “mẹ có thấy con không” → cách xưng hô thân thương, tha thiết. +“nước mắt đầy trên những vết nhăn” → gợi hình ảnh người mẹ già nua, nhiều đau khổ. +“bóng mẹ lưng còng” → dáng vẻ tảo tần, lam lũ, gợi sự hi sinh. +“con mèo thay con thức cùng với mẹ” → cho thấy sự cô đơn, quạnh hiu của mẹ. → Người mẹ hiện lên là một người phụ nữ già yếu, cô đơn, chịu nhiều mất mát, nhưng vẫn đầy tình yêu thương con.

Câu 3. Khổ thơ thể hiện sự đối lập giữa hiện thực và khát vọng. Chiến tranh đã kết thúc (“chiến tranh đã tắt”), cuộc sống trở lại bình yên với những hình ảnh quen thuộc như “cau rụng”, “bầy sẻ nâu sinh nở”. Tuy nhiên, người con đã hi sinh nên không thể trở về trong hình hài thực, chỉ có thể cất lên câu hỏi đầy xót xa “mẹ có thấy con không”. Qua đó, khổ thơ làm nổi bật nỗi đau mất mát, sự hi sinh thầm lặng và nỗi khao khát được đoàn tụ với mẹ.

Câu 4:

Hai câu thơ sử dụng yếu tố tượng trưng: “cỏ đã lên mầm trên những hố bom” tượng trưng cho sự hồi sinh của sự sống sau chiến tranh; “Tổ quốc lại một lần đứng dậy” tượng trưng cho sức sống mãnh liệt, tinh thần bất khuất của dân tộc.

+Hiệu quả: Làm nổi bật quy luật tất yếu: chiến tranh có thể tàn phá nhưng không thể hủy diệt sự sống và ý chí con người; đồng thời khẳng định sự hi sinh của những người đã khuất góp phần làm nên sự hồi sinh của đất nước.

Câu 5:

Hòa bình là điều vô cùng quý giá đối với mỗi con người và dân tộc. Nhờ có hòa bình, con người được sống trong yên ổn, được học tập, lao động và phát triển toàn diện. Hòa bình còn giúp đất nước phục hồi sau chiến tranh, xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Đặc biệt, hòa bình là thành quả của biết bao hi sinh, mất mát nên càng đáng trân trọng. Trong cuộc sống hôm nay, mỗi người cần có ý thức giữ gìn hòa bình bằng cách sống nhân ái, đoàn kết và tránh xung đột. Đồng thời, thế hệ trẻ cần biết ơn quá khứ, góp phần xây dựng đất nước ngày càng tốt đẹp hơn.

Câu 1: Trong đoạn trích, tâm trạng của nhân vật “tôi” có sự vận động tinh tế theo dòng hồi tưởng và chiêm nghiệm. Trước hết là nỗi bâng khuâng, xao xuyến khi chứng kiến những đổi thay của quê hương theo năm tháng. Những cảnh cũ dần lùi xa khiến “tôi” không khỏi tiếc nuối, hoài niệm về một thời đã qua. Tuy nhiên, cảm xúc ấy không chìm trong buồn thương mà chuyển dần sang sự suy tư sâu lắng. Nhân vật nhận ra rằng “tháng năm” có thể làm con người tiều tụy nhưng cũng chính thử thách của thời gian lại rèn giũa ý chí trở nên can trường, bền bỉ. Vì thế, từ nỗi ngậm ngùi trước biến đổi của làng quê và cuộc đời, “tôi” hướng đến cái nhìn tích cực, tin tưởng hơn vào giá trị của sự trải nghiệm. Diễn biến tâm trạng ấy cho thấy nhân vật là người giàu tình cảm, gắn bó với quê hương và có chiều sâu chiêm nghiệm về cuộc sống. Qua đó, tác giả gửi gắm triết lí: con người trưởng thành chính nhờ những biến động của thời gian.

Câu 2:

Trong những ngày cả nước hướng về kỉ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, bên cạnh niềm tự hào dân tộc vẫn còn xuất hiện một số hành vi thiếu chuẩn mực nơi công cộng. Điều đó khiến vấn đề văn hóa ứng xử của thế hệ trẻ trở nên đáng suy nghĩ. Văn hóa ứng xử nơi công cộng là cách con người cư xử, giao tiếp và hành động ở những không gian chung như trường học, công viên, bến xe, lễ hội hay trên mạng xã hội. Đó không chỉ là lời nói lịch sự, thái độ tôn trọng mà còn là ý thức giữ gìn trật tự, vệ sinh và hình ảnh chung của cộng đồng. Với người trẻ – lực lượng năng động và đông đảo – văn hóa ứng xử càng có ý nghĩa quan trọng bởi họ chính là bộ mặt của xã hội hôm nay và tương lai. Thực tế cho thấy nhiều bạn trẻ có ý thức tốt: xếp hàng nơi công cộng, nhường ghế cho người già, tham gia các hoạt động tình nguyện, giữ gìn môi trường. Trong các dịp lễ lớn, không ít bạn đã thể hiện lòng tự hào dân tộc bằng những hành động đẹp như mặc áo cờ đỏ sao vàng, tham gia các chương trình tri ân một cách trang nghiêm. Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận ứng xử thiếu văn hóa: chen lấn, xả rác, nói tục, đùa cợt phản cảm ở nơi linh thiêng; thậm chí đăng tải những nội dung thiếu suy nghĩ lên mạng xã hội để câu “like”, câu “view”. Những hành vi ấy tuy nhỏ nhưng làm xấu đi hình ảnh của giới trẻ.

Nguyên nhân của thực trạng này đến từ nhiều phía. Một số bạn trẻ còn thiếu kĩ năng sống, thiếu sự định hướng đúng đắn từ gia đình và nhà trường. Sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội cũng khiến nhiều người chạy theo sự chú ý mà quên đi chuẩn mực. Bên cạnh đó, tâm lí muốn thể hiện bản thân nhưng thiếu hiểu biết về giới hạn cũng dẫn đến những hành động bộc phát. Theo tôi, để xây dựng văn hóa ứng xử đẹp, trước hết mỗi bạn trẻ cần tự ý thức rằng mình là một phần của cộng đồng. Mỗi lời nói, hành động nơi công cộng đều góp phần tạo nên hình ảnh chung của xã hội. Gia đình và nhà trường cần tăng cường giáo dục kĩ năng sống, rèn luyện cho học sinh thói quen tôn trọng người khác. Các tổ chức đoàn thể nên tạo thêm nhiều hoạt động ý nghĩa để thanh niên thể hiện năng lượng tích cực. Quan trọng hơn cả là mỗi người trẻ phải biết tự điều chỉnh hành vi, sống có trách nhiệm và biết xấu hổ trước những điều sai trái. Văn hóa ứng xử nơi công cộng không phải điều gì lớn lao, mà bắt đầu từ những hành động nhỏ: nói lời cảm ơn, xin lỗi đúng lúc; không xả rác; giữ trật tự; cư xử đúng mực trên mạng. Khi mỗi người trẻ đều ý thức như vậy, xã hội sẽ trở nên văn minh, đáng tự hào hơn. Và khi đó, niềm tự hào dân tộc trong những ngày kỉ niệm trọng đại sẽ không chỉ nằm ở lời nói, mà còn được thể hiện bằng những hành động đẹp, thiết thực trong đời sống hằng ngày.

Câu 1. Dấu hiệu xác định ngôi kể là việc xuất hiện đại từ xưng hô “tôi” – nhân vật trực tiếp kể lại câu chuyện và bộc lộ cảm xúc, suy nghĩ của mình. → Đoạn trích được kể theo ngôi thứ nhất. Câu 2. Những chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quê nơi nhân vật “tôi” sống: Đường làng được mở rộng, bê tông hóa, khang trang hơn. Nhà cửa mọc lên nhiều, có nhà cao tầng thay cho mái ngói cũ. Đồng ruộng, cảnh vật có sự thay đổi (thu hẹp, quy hoạch lại…). Cuộc sống người dân khá giả hơn, nhịp sống sôi động hơn trước. → Làng quê chuyển mình theo hướng hiện đại, đổi mới. Câu 3. Biện pháp tu từ được sử dụng là phép đối (kết hợp điệp cấu trúc “tháng năm có thể…/ nhưng tháng năm lại…”). Tác dụng: Làm nổi bật hai mặt đối lập của “tháng năm”: vừa có thể làm con người tiều tụy, yếu mòn, vừa rèn luyện ý chí trở nên can trường, bền bỉ. Nhấn mạnh vai trò của thời gian và thử thách trong việc tôi luyện con người. Tăng tính nhịp nhàng, giàu cảm xúc và sức gợi cho câu văn. Câu 4. Điểm nhìn trần thuật ở ngôi thứ nhất (“tôi”) phù hợp với chủ đề đoạn trích vì: Giúp câu chuyện mang tính chân thực, gần gũi, giàu cảm xúc. Nhân vật có thể trực tiếp bộc lộ suy nghĩ, chiêm nghiệm về sự đổi thay của quê hương và những triết lí về cuộc sống. Tăng tính chủ quan nghệ thuật, làm nổi bật tâm trạng và góc nhìn cá nhân trước sự biến đổi của thời gian và cuộc sống. Câu 5. Cuộc sống ở nhiều vùng nông thôn hiện nay đang thay đổi rõ rệt theo hướng hiện đại hóa. Đường sá được xây dựng khang trang, nhà cửa kiên cố hơn, đời sống vật chất của người dân được nâng cao. Tuy nhiên, bên cạnh sự phát triển đó, nhiều giá trị truyền thống cũng dần mai một. Theo em, sự đổi thay là tất yếu nhưng cần đi đôi với việc gìn giữ bản sắc văn hóa quê hương. Mỗi người, đặc biệt là thế hệ trẻ, cần có ý thức trân trọng cội nguồn và góp phần xây dựng nông thôn ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Câu 1 :
Phương thức biểu đạt chính: biểu cảm

Câu 2 :
Bài thơ được viết theo thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật

Câu 3 :

• Biện pháp tu từ: Ẩn dụ:
• Tác dụng:
• Biện pháp tu từ giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm, tăng tính biểu đạt.
• Hình ảnh “mùa đông tiêu điều rét mướt” và “mùa xuân ấm áp huy hoàng” là những ẩn dụ cho gian khổ,hạnh phúc, thử thách và thành công trong cuộc sống. Qua đó, tác giả muốn nhấn mạnh khi con người muốn có thành quả tốt đẹp thì con người phải trải qua khó khăn, gian nan.

Câu 4:

Trong bài thơ, tai ương tuy là những điều không mong muốn nhưng lại mang ý nghĩa tích cực đối với nhân vật trữ tình. Tai ương được xem như một sự thử thách cần thiết để rèn luyện con người. Chính những gian truân ấy giúp tinh thần trở nên vững vàng, mạnh mẽ và hăng hái hơn. Qua đó, tác giả thể hiện thái độ sống lạc quan, chủ động vượt lên nghịch cảnh.

Câu 5 :

Bài thơ mang đến cho em bài học sâu sắc về cách nhìn nhận khó khăn trong cuộc sống. Tai ương và thử thách là điều không thể tránh khỏi trên con đường trưởng thành của mỗi người. Điều quan trọng là phải giữ vững tinh thần lạc quan và ý chí kiên cường khi đối diện với nghịch cảnh. Chính những gian nan ấy sẽ rèn luyện bản lĩnh và sức mạnh tinh thần cho con người. Nhờ vượt qua khó khăn, ta hiểu rõ hơn giá trị của thành công và hạnh phúc. Vì thế, mỗi người cần biết biến nghịch cảnh thành động lực vươn lên. Đó cũng là cách để hoàn thiện bản thân và sống có ý nghĩa hơn.

Câu 1:

- Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do

Câu 2:

- Một số từ ngữ, hình ảnh tiêu biểu thể hiện hình ảnh biển đảo và đất nước ở khổ thơ thứ hai và thứ ba là: + biển mùa này, sóng dữ, Hoàng Sa. + bám biển, biển Tổ quốc. + máu ngư dân, giữ nước.

Câu 3:

-Biện pháp tu từ so sánh được sử dụng trong câu thơ: “Như máu ấm trong màu cờ nước Việt.”

+ Biện pháp tu từ so sánh trong câu thơ giúp câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, giàu sức gợi hình, gợi cảm.

+ Tác dụng: làm nổi bật hình ảnh Tổ quốc gần gũi, thiêng liêng, khẳng định biển đảo là một phần máu thịt của đất nước, gắn liền với sự hi sinh và tình yêu sâu nặng của con người Việt Nam.

Câu 4:

- Đoạn trích thể hiện tình cảm yêu nước sâu sắc, niềm tự hào dân tộc và lòng biết ơn của nhà thơ đối với biển đảo Tổ quốc. Đồng thời, tác giả bày tỏ sự trân trọng trước những hi sinh thầm lặng của ngư dân và những con người ngày đêm bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của đất nướ

Câu 1:

- Văn bản thể hiện tâm trạng, cảm xúc của nhân vật trữ tình trong hoàn cảnh sống xa quê, ở nơi đất khách, khi đứng trước cảnh vật mà nhớ về quê hương mình.

Câu 2:

- Những hình ảnh khiến nhân vật trữ tình ngỡ như quê ta: + Nắng vàng + Mây trắng + Đồi núi + Cây cối + Bụi đường

Câu 3:

- Cảm hứng chủ đạo của văn bản là nỗi nhớ quê hương da diết, sâu lắng của người xa xứ, gắn với tình yêu quê hương thầm lặng mà bền bỉ.

Câu 4:

- Ở khổ thơ đầu, khi cảm nhận hình ảnh nắng vàng, mây trắng, nhân vật trữ tình mang tâm trạng bâng khuâng, ngỡ ngàng, tưởng như đang được sống giữa quê hương mình, cảm giác gần gũi và ấm áp. Tuy nhiên, đến khổ thơ thứ ba, cũng là nắng vàng và mây trắng ấy nhưng tâm trạng đã có sự thay đổi: nỗi nhớ quê trở nên rõ ràng, sâu lắng hơn, kèm theo cảm giác chạnh lòng khi nhận ra mình vẫn đang nơi đất khách, mọi thứ chỉ giống mà không phải là quê hương thực sự.

Câu 5:

- Em ấn tượng nhất với hình ảnh “Bụi đường cũng bụi của người ta” vì hình ảnh này thể hiện rõ nhất cảm giác xa lạ, cô đơn, cho thấy dù cảnh vật có giống quê hương nhưng con người và không gian sống vẫn không thuộc về mình.