Trong dòng chảy không ngừng của thời gian, mỗi dân tộc đều hình thành nên những giá trị văn hóa truyền thống riêng biệt – đó là bản sắc, là linh hồn của cộng đồng qua bao thế hệ. Ngày nay, khi xã hội hiện đại phát triển mạnh mẽ, việc gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống không chỉ là trách nhiệm mà còn là cách để con người khẳng định bản sắc và gắn bó sâu sắc hơn với cội nguồn.

Văn hóa truyền thống bao gồm hệ thống giá trị, chuẩn mực, tập quán, lễ nghi, tín ngưỡng, ngôn ngữ, trang phục, ẩm thực, nghệ thuật dân gian,… được hình thành và lưu truyền qua nhiều thế hệ. Những giá trị ấy không chỉ phản ánh lịch sử, tinh thần dân tộc mà còn góp phần xây dựng bản sắc riêng biệt của mỗi quốc gia, mỗi cộng đồng. Đó là câu ca dao ngọt ngào, điệu dân ca mộc mạc, chiếc áo dài thướt tha hay những ngày Tết cổ truyền đậm đà hương vị quê hương.

Tuy nhiên, trong bối cảnh hội nhập và toàn cầu hóa, văn hóa hiện đại với sự đa dạng, mới mẻ đang có sức ảnh hưởng mạnh mẽ đến đời sống. Một bộ phận giới trẻ ngày càng xa rời các giá trị truyền thống, chuộng văn hóa ngoại lai, dẫn đến nguy cơ mai một, thậm chí là đánh mất bản sắc dân tộc. Trên mạng xã hội, nhiều trào lưu thiếu lành mạnh tràn lan, trong khi đó các giá trị cốt lõi như hiếu thảo, lễ nghĩa, tôn trọng truyền thống dần bị coi nhẹ.

Vì vậy, việc gìn giữ và bảo vệ văn hóa truyền thống là vô cùng cần thiết. Trước hết, mỗi người cần có ý thức trân trọng và tự hào về văn hóa dân tộc mình. Việc mặc trang phục truyền thống trong những dịp lễ, tìm hiểu ca dao tục ngữ, giữ gìn tiếng Việt, tham gia các lễ hội cổ truyền,… là những hành động nhỏ nhưng có ý nghĩa lớn. Gia đình, nhà trường và xã hội cần phối hợp giáo dục thế hệ trẻ hiểu được giá trị sâu sắc của văn hóa truyền thống, từ đó hình thành tình yêu và ý thức giữ gìn. Bên cạnh đó, các cơ quan văn hóa cần tích cực bảo tồn di sản, nghệ thuật dân gian, đồng thời có những cách tiếp cận hiện đại để đưa văn hóa truyền thống đến gần hơn với thế hệ trẻ – thông qua công nghệ, mạng xã hội, các hoạt động sáng tạo văn hóa phù hợp thời đại.

Giữ gìn văn hóa truyền thống không có nghĩa là khước từ hiện đại, mà là biết tiếp thu có chọn lọc, dung hòa giữa cái cũ và cái mới. Một đất nước chỉ thật sự phát triển bền vững khi biết bảo vệ cội nguồn trong tiến trình đổi mới. Bởi lẽ, mất đi văn hóa truyền thống cũng chính là đánh mất bản sắc, là đánh mất chính mình trong thế giới rộng lớn.

Tóm lại, việc gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống hiện đại là một việc làm mang ý nghĩa sâu sắc. Đó không chỉ là sự bảo tồn về hình thức, mà còn là gìn giữ tâm hồn và khí phách của cả một dân tộc. Mỗi người, đặc biệt là thế hệ trẻ, hãy tự hào và sống cùng với những giá trị ấy như một phần không thể thiếu trong chính cuộc sống của mình.

a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn:

Xác định đúng yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn. Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng - phân - hợp, móc xích hoặc song hành. 

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận:

Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: nhân vật "em" trong bài thơ Chân quê.

c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận:

- Xác định được các ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận, sau đây là một số gợi ý: Nhân vật được khắc họa thông qua điệu bộ, trạng thái, cách ăn mặc và qua lời kể, lời nhắc nhở của nhân vật "anh". 

- Sắp xếp được hệ thống ý phù hợp theo đặc điểm của kiểu văn bản. 

d. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu sau: 

- Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận.

- Trình bày rõ quan điểm và hệ thống các ý. 

- Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng; bằng chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ và bằng chứng.

e. Diễn đạt

Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu trong đoạn văn. 

f. Sáng tạo

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.

Một tác phẩm văn học thường có nhiều thông điệp. HS cần rút ra thông điệp từ nội dung tác phẩm và đưa ra lí giải hợp lí. Tác phẩm Chân quê có một số thông điệp như sau: 

- Chúng ta cần có ý thức bảo vệ, giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương, dân tộc. 

- Chúng ta cần học được cách sống, ứng xử phù hợp với môi trường sống của mình. 

Một tác phẩm văn học thường có nhiều thông điệp. HS cần rút ra thông điệp từ nội dung tác phẩm và đưa ra lí giải hợp lí. Tác phẩm Chân quê có một số thông điệp như sau: 

- Chúng ta cần có ý thức bảo vệ, giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương, dân tộc. 

- Chúng ta cần học được cách sống, ứng xử phù hợp với môi trường sống của mình. 

Một tác phẩm văn học thường có nhiều thông điệp. HS cần rút ra thông điệp từ nội dung tác phẩm và đưa ra lí giải hợp lí. Tác phẩm Chân quê có một số thông điệp như sau: 

- Chúng ta cần có ý thức bảo vệ, giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương, dân tộc. 

- Chúng ta cần học được cách sống, ứng xử phù hợp với môi trường sống của mình. 

Biện pháp tu từ được sử dụng ở đây là ẩn dụ. 

- "Hương đồng gió nội" là nét đặc trưng của vùng quê. Tác giả dùng "hương đồng gió nội" để ẩn dụ cho chất quê chân chất, thật thà, giản dị của em, nhằm nhấn mạnh dường như chỉ sau một ngày đi tỉnh về em đã đánh mất những giá trị văn hóa truyền thống, đặc trưng của con người quê hương mình. 

Một tác phẩm văn học thường có nhiều thông điệp. HS cần rút ra thông điệp từ nội dung tác phẩm và đưa ra lí giải hợp lí. Tác phẩm Chân quê có một số thông điệp như sau: 

- Chúng ta cần có ý thức bảo vệ, giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương, dân tộc. 

- Chúng ta cần học được cách sống, ứng xử phù hợp với môi trường sống của mình.