Bàn Thị Thu Phượng
Giới thiệu về bản thân
Trong dòng chảy hối hả của kỷ nguyên số và hội nhập toàn cầu, văn hóa truyền thống được ví như "mỏ neo" giữ cho con thuyền dân tộc không bị hòa tan giữa đại dương mênh mông các luồng tư tưởng mới. Việc giữ gìn, bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa ấy không chỉ là nhiệm vụ của các nhà quản lý mà còn là trách nhiệm thiêng liêng nằm trên vai thế hệ trẻ – những người chủ tương lai của đất nước.
Văn hóa truyền thống là tập hợp những giá trị vật thể và phi vật thể được hun đúc qua hàng nghìn năm lịch sử: từ tà áo dài duyên dáng, tiếng đàn bầu trầm bổng, những làn điệu dân ca, cho đến các phong tục lễ Tết, đạo lý "uống nước nhớ nguồn". Đó là "hồn cốt", là chứng minh thư định danh một dân tộc trên bản đồ thế giới. Thực tế hiện nay, ý thức của giới trẻ về vấn đề này đang có những chuyển biến đa chiều. Một mặt, chúng ta không khỏi lo ngại khi một bộ phận thanh niên có xu hướng "sính ngoại", thờ ơ với lịch sử và các loại hình nghệ thuật truyền thống như chèo, tuồng hay cải lương. Họ mải mê chạy theo các trào lưu giải trí từ phương Tây hay Hàn Quốc mà quên đi những giá trị mộc mạc, gần gũi của quê hương. Sự thiếu hụt kiến thức văn hóa dân tộc có thể dẫn đến hệ lụy là sự đứt gãy về bản sắc trong tương lai. Tuy nhiên, nhìn ở góc độ tích cực, đại bộ phận giới trẻ hiện nay đang có cách tiếp cận văn hóa rất mới mẻ và sáng tạo. Thay vì bảo tồn một cách thụ động, các bạn trẻ đã "thổi hồn" hiện đại vào truyền thống. Chúng ta thấy những MV ca nhạc triệu view kết hợp giữa nhạc hiện đại và âm hưởng dân gian, những bộ cổ phục Việt (Việt phục) được nghiên cứu và phục dựng tỉ mỉ để mặc trong đời thường, hay các bạn trẻ dùng mạng xã hội (TikTok, Facebook) để quảng bá vẻ đẹp ẩm thực, phong cảnh quê hương ra thế giới. Đó chính là minh chứng cho một ý thức giữ gìn đầy năng động và tự hào. Tại sao giới trẻ cần phải giữ gìn văn hóa truyền thống? Bởi vì văn hóa là gốc rễ. Một cái cây không có rễ sâu bền sẽ dễ dàng đổ gục trước những cơn gió lạ. Trong cuộc giao lưu quốc tế, chúng ta chỉ có thể tự tin khẳng định vị thế khi sở hữu những giá trị riêng biệt, độc bản mà không quốc gia nào có được. Bảo tồn văn hóa không phải là bảo thủ, đóng cửa mà là "hòa nhập nhưng không hòa tan". Để phát huy tốt nhất các giá trị này, mỗi người trẻ cần bắt đầu từ những hành động nhỏ nhất: học cách trân trọng tiếng mẹ đẻ, tìm hiểu ý nghĩa của các ngày lễ hội, hay đơn giản là dành thời gian tham quan các bảo tàng, di tích lịch sử. Về phía nhà trường và xã hội, cần có thêm những chương trình giáo dục sáng tạo, đưa văn hóa đến gần hơn với giới trẻ thông qua công nghệ và trải nghiệm thực tế. Tóm lại, văn hóa dân tộc như một ngọn lửa cần được tiếp nối. Thế hệ trẻ không chỉ là người thừa kế mà còn là người thắp sáng và lan tỏa ngọn lửa ấy trong thời đại mới. Giữ gìn truyền thống chính là cách tốt nhất để chúng ta bước vào tương lai một cách vững vàng và đầy kiêu hãnh.Câu 1 :
Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản trên.
• Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt Đường luật (viết bằng chữ Hán).
• Dấu hiệu: Bài thơ gồm 4 câu, mỗi câu có 7 chữ.
Câu 2. Xác định luật của bài thơ.
• Luật: Trắc đối (Căn cứ vào chữ thứ hai của câu thứ nhất là "thi" - thanh bằng, nhưng xét về niêm luật toàn bài và cách hiệp vần, bài thơ tuân thủ chặt chẽ quy định của thơ Đường luật về đối, niêm và vần).
• Hiệp vần: Vần "phong" ở cuối câu 2 và câu 4 (nguyệt phong - xung phong).
Câu 3. Phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ mà em ấn tượng trong bài thơ.
Bạn có thể chọn biện pháp Liệt kê ở hai câu đầu:
• Biện pháp: Liệt kê các hình ảnh thiên nhiên cổ điển (Sơn, thủy, yên, hoa, tuyết, nguyệt, phong - Núi, sông, khói, hoa, tuyết, trăng, gió).
• Tác dụng:
• Tái hiện một không gian thẩm mỹ đặc trưng của thơ xưa (thơ phong hoa tuyết nguyệt).
• Nhấn mạnh sự phong phú, vẻ đẹp tĩnh lặng nhưng có phần thoát ly thực tại của thơ ca cũ.
• Làm nền để đối lập với quan điểm về thơ ca hiện đại ở hai câu sau, từ đó làm nổi bật tư tưởng của tác giả.
Câu 4. Vì sao tác giả cho rằng: "Hiện đại thi trung ưng hữu thiết, / Thi gia dã yếu hội xung phong"?
Tác giả đưa ra quan điểm này vì:
• Hoàn cảnh lịch sử: Đất nước đang trong cuộc đấu tranh sinh tử để giành độc lập. Trong bối cảnh đó, nghệ thuật không thể đứng ngoài cuộc.
• Quan niệm về văn chương: Thơ ca không chỉ để thưởng thức vẻ đẹp thiên nhiên mà còn là vũ khí sắc bén phục vụ cách mạng. "Thép" ở đây là tính chiến đấu, là tinh thần thép của người chiến sĩ.
• Vai trò nhà thơ: Nhà thơ không chỉ là nghệ sĩ mà còn phải là một chiến sĩ trên mặt trận văn hóa, phải biết "xung phong", trực tiếp tham gia vào sự nghiệp cứu nước.
Câu 5. Nhận xét về cấu tứ của bài thơ.
• Cấu tứ: Bài thơ được xây dựng dựa trên sự đối lập và kế thừa.
• Hai câu đầu (Khai - Thừa): Nói về truyền thống, về cái đẹp tĩnh tại, duy mỹ của "thơ xưa".
• Hai câu sau (Chuyển - Hợp): Mở ra một chân trời mới cho thơ ca - thơ ca cách mạng.
• Sự vận động: Cấu tứ đi từ việc nhìn nhận quá khứ đến việc khẳng định nhiệm vụ của hiện tại. Bài thơ không phủ nhận cái đẹp của thiên nhiên nhưng khẳng định rằng, trong thời đại mới, thơ ca phải có sức mạnh tinh thần thép và người cầm bút phải có tư thế của người chiến sĩ. Đây là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa chất thép và chất tình.