Trong giai đoạn tuổi dậy thì, con người sẽ có sự thay đổi trên những khía cạnh:

-Thể chất: tăng chiều cao, cân nặng; cơ quan sinh dục phát triển.

Ví dụ: Nam vỡ giọng, nữ bắt đầu có kinh nguyệt).

-Tâm lý: có sự thay đổi về cảm xúc, thích độc lập, bắt đầu có sự quan tâm đến bạn khác giới.

Vì sao cần hạn chế nạn tảo hôn ( kết hôn sớm ) ở những vùng sâu, vùng xa

+ Ở tuổi này, cơ thể ( đặc biệt là cơ quan sinh sản ) chưa hoàn thiện về mặt chức năng.

+ Gây nguy hiểm cho sức khoẻ của người mẹ và trẻ em ( dễ sảy thai, thai nhi suy dinh dưỡng ); ảnh hưởng đến cơ hội học tập và kinh tế.

Hạn chế bằng cách:

+ Giáo dục về sức khoẻ sinh sản và luật hôn nhân gia đình.

+ Xử lí nghiêm các trường hợp vị phạm luật hôn nhân.

+ Cải thiện kinh tế và dân trí để thay đổi các hủ tục lạc hậu.

Ứng dụng và cơ sở khoa học:

- Tiêu diệt sâu bệnh: Mỗi giai đoạn vòng đời có đặc điểm thích nghi khác nhau; tìm giai đoạn yếu nhất để tác động.

-Tăng năng suất cây trồng: Hiểu các giai đoạn sinh trưởng để cung cấp dịn dưỡng phù hợp.

-Chăn nuôi: Điều khiển môi trường theo giai đoạn để vật nuôi lớn nhanh.

Sinh trưởng là sự thay đổi về lượng ( to lên, dài ra), còn phát triển là sự thay đổi về chất ( ra hoa, kết quả, trưởng thành ).

Ví dụ: Một con gà con lúc mới nở nặng 50g, sau 2 tháng nuôi dưỡng nặng lên 1,5kg.

Con nòng nọc sống dưới nước, sau một thời gian mọc thêm chân, rụng đuôi và biến đổi thành con ếch có thể sống trên cạn.

Câu 1:

Thể loại: Truyện thơ Nôm 

Câu 2:

Văn bản chủ yếu là lời của người kể chuyện (từ "Chàng ôi, biết nỗi nước này cho chưa?...") là lời của ông bà Viên ngoại (bố mẹ Thúy Kiều) nói với Kim Trọng.

Câu 3:

Kim Trọng sau thời gian về quê chịu tang chú, quay trở lại vườn Thúy để tìm Kiều.

• Chàng bàng hoàng trước cảnh vườn xưa hoang tàn, vắng lặng, không còn bóng dáng người thương.

• Kim Trọng hỏi thăm láng giềng và biết được tin gia đình Kiều gặp biến cố (cha bị tù tội, Kiều phải bán mình chuộc cha, cả nhà đã dời đi).

• Chàng tìm đến nơi ở mới của gia đình Kiều, gặp lại Vương Quan và ông bà Viên ngoại.

• Gia đình Kiều đau đớn kể lại nỗi oan khuất, việc Kiều bán mình và việc nàng nhờ Thúy Vân thay mình trả nghĩa cho chàng.

Câu 4:

Biện pháp: Sử dụng các hình ảnh thiên nhiên hoang phế (én liệng lầu không, cỏ lan mặt đất, rêu phong, gai góc mọc đầy).

• Tác dụng:

• Phản ánh sự tàn khốc của thời gian và biến cố dâu bể đã xẩy ra với gia đình họ Vương. Cảnh vật hoang tàn đối lập hoàn toàn với vẻ đẹp rực rỡ của "vườn Thúy" ngày xưa.

• Thể hiện trực tiếp nỗi lòng đau đớn, xót xa, dự cảm chẳng lành và sự hụt hẫng tột độ của Kim Trọng khi mất đi dấu vết của người yêu. "Cảnh nào cảnh chẳng đeo sầu", cảnh vật thê lương chính là tâm trạng tan nát của nhân vật.

Câu 5:

Đây là một hình ảnh lấy điển tích từ bài thơ của Thôi Hộ.

• Ý nghĩa:

• Khẳng định sự hiện hữu của thiên nhiên vẫn như cũ (hoa đào vẫn nở), nhưng con người thì đã thay đổi hoặc không còn ở đó nữa ("nhân diện bất tri hà xứ khứ").

• Sử dụng thủ pháp đối lập giữa cái vô tình của thiên nhiên và cái hữu hạn, mong manh của kiếp người.

• Nhấn mạnh nỗi cô đơn và sự bàng hoàng của Kim Trọng: Cảnh cũ còn đây mà người xưa đã vắng bóng, gợi lên sự xót xa cho mối tình dang dở.