câu 1 Trong đoạn trích, diễn biến tâm lý của ông giáo Thứ được Nam Cao miêu tả tinh tế, chân thực, cho thấy chiều sâu tâm hồn và những phẩm chất đáng quý của nhân vật. Ban đầu, Thứ chìm trong nỗi lo toan, bế tắc về cuộc sống nghèo khổ: làm quần quật mà vẫn không đủ ăn, tương lai mờ mịt, gánh nặng gia đình đè nặng trên vai. Khi trở về quê, chứng kiến cảnh cả nhà phải nhịn đói để nhường mình bữa cơm có đĩa cá kho, Thứ xúc động và dằn vặt. Anh cảm thấy xấu hổ, thương xót mẹ, vợ, các em — những con người lam lũ, chịu thiệt thòi mà vẫn âm thầm hi sinh cho mình. Giọt nước mắt ứa ra trong bữa cơm là biểu hiện của một tấm lòng nhân hậu, biết cảm thông và biết đau với nỗi khổ của người thân. Diễn biến tâm lý ấy cho thấy Thứ là người trí thức giàu tình cảm, có ý thức về thân phận, có khát vọng sống tử tế, dù bị hiện thực khắc nghiệt vùi dập. Qua đó, Nam Cao không chỉ khắc họa bi kịch của một kiếp người “sống mòn”, mà còn bộc lộ tấm lòng nhân đạo sâu sắc, trân trọng phẩm chất tốt đẹp còn sót lại trong con người giữa cảnh đời tăm tối.

câu 2

Trong thời đại công nghệ số phát triển mạnh mẽ, con người dễ dàng tạo ra những hình ảnh hoàn hảo về bản thân chỉ bằng vài cú chạm màn hình. Thế nhưng, cũng chính sự hoàn hảo ảo ấy khiến chúng ta dần xa rời vẻ đẹp chân thật. Năm 2023, Dove – thương hiệu chăm sóc cá nhân nổi tiếng – đã phát động chiến dịch “Turn your back” (Quay lưng lại) nhằm kêu gọi mọi người, đặc biệt là phụ nữ, không sử dụng các hiệu ứng chỉnh sửa khuôn mặt bằng AI, gửi gắm thông điệp sâu sắc: Vẻ đẹp là không có chuẩn mực. Đây không chỉ là một lời nhắc nhở về giá trị của bản thân mà còn là lời thức tỉnh trước thực trạng con người đang đánh mất sự tự tin và chân thật trong kỷ nguyên ảo.

Thông điệp “Vẻ đẹp là không có chuẩn mực” khẳng định rằng mỗi con người đều có một nét đẹp riêng, độc đáo và đáng trân trọng. Trong xã hội hiện đại, các phương tiện truyền thông, mạng xã hội và công nghệ chỉnh sửa hình ảnh đã vô tình tạo nên những “chuẩn mực” về ngoại hình: làn da trắng, vóc dáng thon gọn, khuôn mặt không tì vết. Những khuôn mẫu ấy khiến nhiều người, đặc biệt là giới trẻ, cảm thấy tự ti, so sánh và muốn “chỉnh sửa” để giống với hình ảnh hoàn hảo được tung hô. Dove, bằng chiến dịch của mình, đã dũng cảm “quay lưng” với sự giả tạo ấy, kêu gọi con người tôn trọng vẻ đẹp tự nhiên và yêu thương bản thân như vốn có.

Thông điệp này có ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Nó giúp chúng ta nhận ra rằng giá trị thật của con người không nằm ở ngoại hình mà ở tâm hồn, nhân cách và cách ta sống. Một khuôn mặt có thể đẹp theo chuẩn mực nào đó, nhưng một tâm hồn đẹp mới khiến người khác yêu quý và ngưỡng mộ. Khi mỗi người dám là chính mình, dám sống thật, thì đó chính là vẻ đẹp rực rỡ nhất. Bởi lẽ, cái đẹp chân chính không cần qua lớp lọc hay hiệu ứng, mà đến từ sự tự tin và lòng nhân hậu.

Chiến dịch “Turn your back” còn là lời cảnh tỉnh về tác hại của công nghệ nếu bị lạm dụng. Khi phụ thuộc vào các hiệu ứng chỉnh sửa, con người dễ đánh mất bản sắc, trở nên xa lạ với chính mình. Những gương mặt giống nhau tràn lan trên mạng xã hội có thể khiến cái “tôi” bị hòa tan, và điều đáng sợ hơn là ta quên mất rằng sự khác biệt mới tạo nên giá trị của mỗi cá nhân. Quay lưng lại với những tiêu chuẩn giả tạo, ta không chỉ bảo vệ vẻ đẹp thật của mình mà còn bảo vệ quyền được tự tin và tự do thể hiện bản thân.

Thông điệp của Dove nhắc nhở chúng ta rằng: Đừng để xã hội định nghĩa vẻ đẹp của bạn. Hãy tự định nghĩa nó bằng chính con người thật của mình. Trong cuộc sống, thay vì chạy theo những hình mẫu hoàn hảo không có thật, hãy trân trọng từng vết sẹo, từng nếp nhăn, từng điểm “không hoàn hảo” – vì đó là dấu ấn của một con người đã sống, đã trải qua và đã yêu thương.

Tóm lại, chiến dịch “Turn your back” của Dove mang đến một thông điệp giản dị mà sâu sắc: Mỗi con người đều đẹp theo cách riêng của mình, và không cần bất kỳ chuẩn mực nào để chứng minh điều đó. Khi chúng ta học cách yêu bản thân, chấp nhận những điều tự nhiên, chính là lúc ta trở nên đẹp nhất – một vẻ đẹp không đến từ công nghệ, mà đến từ sự tự tin và chân thật trong tâm hồn.

câu 1 ngôi kể thứ 3

câu 2

Đoạn trích được kể theo ngôi thứ ba nhưng điểm nhìn đặt vào nhân vật Thứ.
Cách lựa chọn điểm nhìn này giúp Nam Cao đi sâu vào thế giới nội tâm của nhân vật, diễn tả nỗi khổ, sự dằn vặt, ý thức về kiếp sống mòn mỏi của người trí thức nghèo, qua đó bộc lộ giá trị hiện thực và nhân đạo sâu sắc của tác phẩm.

câu 3 Nước mắt của Thứ ứa ra khi ăn cơm vì anh quá thương mẹ, thương vợ con, thương em phải chịu đói, đồng thời xót xa, dằn vặt cho số phận nghèo hèn, bế tắc của chính mình và của cả những người cùng cảnh.
Đó là giọt nước mắt của tình thương, của sự tự ý thức và nỗi đau nhân sinh trong một kiếp sống mòn mỏi, bế tắc.

câu 4 Thông qua nhân vật ông giáo Thứ, Nam Cao phản ánh hiện thực xã hội tăm tối, nghèo khổ, ngột ngạt khiến những người trí thức nghèo phải sống lay lắt, bế tắc, bị mài mòn về tinh thần.
Đồng thời, nhà văn bộc lộ tư tưởng nhân đạo sâu sắc: xót thương cho thân phận con người, trân trọng những tâm hồn vẫn biết yêu thương, biết day dứt, biết khát khao sống có ý nghĩa dù đang bị cuộc đời vùi dập.