Nguyễn Thành Long là cây bút chuyên viết về truyện ngắn và ký với phong cách nhẹ nhàng, giàu chất thơ và thấm đẫm ý vị cuộc sống. Trong số các tác phẩm của ông, "Lặng lẽ Sa Pa" (1970) nổi lên như một bài ca ngợi ca những con người lao động mới trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc. Truyện không chỉ vẽ nên một bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp của vùng cao mà còn tôn vinh vẻ đẹp của những tâm hồn lặng lẽ cống hiến cho tổ quốc. Trước hết, tác phẩm gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi bức tranh thiên nhiên Sa Pa đầy thơ mộng và rực rỡ. Qua cái nhìn của người họa sĩ già, Sa Pa hiện lên với những rặng đào, những đàn bò cái cổ đeo chuông và đặc biệt là ánh nắng rực rỡ "mạ bạc" cả rừng cây. Thiên nhiên ấy không hề lạnh lẽo, u ám mà ngược lại, nó mang một vẻ đẹp lộng lẫy, tràn đầy sức sống, làm nền cho sự xuất hiện của những con người đáng quý. Tâm điểm của tác phẩm chính là nhân vật anh thanh niên - một thanh niên 27 tuổi làm công tác khí tượng kiêm vật lý địa cầu trên đỉnh Yên Sơn cao 2600 mét. Sống trong hoàn cảnh "cô độc nhất thế gian", quanh năm suốt tháng chỉ có mây mù và cây cỏ, nhưng ở anh lại tỏa sáng những phẩm chất cao đẹp. Trước hết là tinh thần trách nhiệm và lòng yêu nghề sâu sắc. Dù công việc có phần đơn điệu, đòi hỏi sự chính xác tuyệt đối và phải thực hiện vào những khung giờ khắc nghiệt như bốn giờ sáng hay lúc nửa đêm mưa tuyết, anh vẫn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ suốt nhiều năm qua. Với anh, "khi ta làm việc, ta với công việc là đôi, sao gọi là một mình được?". Quan niệm về hạnh phúc của anh gắn liền với việc đóng góp công sức cho đất nước, như lần anh phát hiện một đám mây khô giúp không quân ta bắn rơi máy bay Mỹ, đó là lúc anh cảm thấy hạnh phúc nhất. Không chỉ có lý tưởng sống đẹp, anh thanh niên còn là một tâm hồn cởi mở, chân thành và rất mực khiêm tốn. Anh khao khát được trò chuyện với con người đến mức phải dùng thân cây chắn ngang đường để dừng xe khách. Khi được gặp gỡ, anh lại đón tiếp mọi người bằng sự nồng hậu, tặng hoa cho cô kỹ sư, tặng trứng cho ông họa sĩ. Đặc biệt, khi ông họa sĩ muốn vẽ chân dung mình, anh đã nhiệt tình từ chối và giới thiệu những người khác mà anh cho là xứng đáng hơn như ông kỹ sư vườn rau hay anh cán bộ nghiên cứu sét. Sự khiêm tốn ấy cho thấy anh coi những gì mình làm chỉ là nhỏ bé so với những hy sinh, cống hiến của bao người khác. Bên cạnh anh thanh niên, những nhân vật như ông họa sĩ già, cô kỹ sư trẻ hay bác lái xe cũng góp phần làm nên chiều sâu cho tác phẩm. Ông họa sĩ là người nghệ sĩ giàu tâm huyết, luôn trăn trở để đi tìm vẻ đẹp đích thực. Cô kỹ sư trẻ mang trong mình khát khao cống hiến của thế hệ mới. Tất cả họ, dù xuất hiện trực tiếp hay gián tiếp qua lời kể, đều hiện lên là những mắt xích trong một cộng đồng những con người đang âm thầm, "lặng lẽ" dâng hiến thanh xuân cho cuộc đời. Tóm lại, bằng cốt truyện đơn giản, ngôn ngữ giàu chất hội họa và cảm xúc, "Lặng lẽ Sa Pa" đã khẳng định một chân lý giản dị: vẻ đẹp của cuộc sống nằm ở những con người lao động thầm lặng nhưng giàu lý tưởng. Tác phẩm không chỉ khơi gợi tình yêu quê hương đất nước mà còn thôi thúc mỗi chúng ta, đặc biệt là thế hệ trẻ, cần xác định cho mình một thái độ sống tích cực, biết hy sinh và cống hiến vì lợi ích chung của cộng đồng.

đoạn thơ trên đã khắc họa chân thực và xúc động lý tưởng sống cao đẹp của thế hệ trẻ Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh .Tác giả không hề né tránh sự thật thừa nhận rằng '' tuổi hai mươi '' lứa tuổi thanh xuân rực rỡ nhất nhưng vượt lên tình cảm cá nhân chính là tinh thần trách nghiệm với tổ quốc họ sẵn sàng hi sinh cuộc đờimình dấn thân vào nơi bom đạn .

thành phần biệt lập là: { những tuổi hai mươi làm sao không tiếc }

tác dụng: bộc lộ cảm xúc tiếc nuối của những người lính