Câu 1: Nhân vật chính là “linh hồn của tác phầm”, là nơi kết tinh tư tưởng và cảm xúc của nhà văn. Nhân vật Lão Goriot trong tiểu thuyết “Lão Goriot“ của H. Balzac không chỉ hiện lên sinh động mà còn chứa đụng chiều sâu tâm hồn, phản ảnh những giá trị nhân văn sâu sắc. H. Balzac là nhà văn chủ nghĩa hiện thực Pháp thế kỷ XIX, trong đó, tiểu thuyết Lão Goriot chính là kiệt tác khắc hoạ bi kịch đau đớn của tình phụ tử bị đồng tiền nghiền nát. Trọng tâm sức hấp dẫn của nhân vật nằm ở sự giằng xé dữ dội trong tâm hồn những giờ phút hấp hối trên giường bệnh. Lão Goriot rơi vào bi kịch khủng khiếp nhất của một người cha, nhận ra sự thật phũ phàng về những đứa con mình yêu hơn sinh mạng. Trong cơn đau đớn, lão tỉnh táo đột ngột để nhìn thấu sự bất hiếu của Anastasie và Delphine - hai cô con gái chỉ biết đến tiền bạc và danh vọng. Sự uất ức khiến lão thốt lên những lời nguyền rủa cay nghiệt, gọi chúng là “lũ độc ác”, “bẩn thỉu” và nhận ra mình đã thật ngu ngốc khi hy sinh tất cả cho những tâm hồn trống rỗng. Đây không chỉ là tiếng khóc của một cá nhân, mà là tiếng gào thét của đạo đức bị chà đạp. Thế nhưng, điểm làm nên vẻ đẹp bi tráng của Lão Goriot chính là sự chiến thắng của bản năng người cha trước nỗi hận thù. Chỉ một giây sau khi nguyền rủa, lão lại tự bào chữa cho các con. Lão khao khát được gặp chúng đến mức điên dại, cọ tiếng bước chân hay hơi của con như liều thuốc cứu mạng duy nhất. Với lão, các con là một thứ thiêng liêng, lão sẵn sàng chịu mọi cực hình, thậm chí là bị “móc mắt”, chỉ để đổi lấy một ánh nhìn của con. Hình ảnh lão gầy yếu, đôi bàn tay run rẩy vơ lấy cái chăn rồi tưởng tượng đó là mái tóc của các con để vuốt ve đã lột tả tận cùng sự thảm hại nhưng cũng đầy thánh thiện của một người cha. Lão chết đi trong sự lừa dối ngọt ngào của anh sinh viên ngành Luật, nhưng đó lại là sự an ủi cuối cùng cho một trái tim chỉ biết cho đi mà không cần nhận lại. Tấm lòng bao dung của lão lấp lánh như một thứ ánh sáng hiếm hoi, đối lập hoàn toàn với sự băng giá của Paris hoa lệ nhưng đầy thực dụng. H. Balzac đã thành công rực rỡ khi sử dụng ngôn ngữ độc thoại nội tâm kịch tính và bút pháp đối lập gay gắt giữ tình cha bao la với sự nhẫn tâm của con cái. Cái chết của lão Goriot trong cảnh nghèo túng không chỉ là dấu chấm hết cho một kiếp người, mà còn để lại một khoảng trống mênh mông về lòng nhân ái trong một xã hội bị lấp đầy bởi vật chất. Nhân vật không chỉ để lại niềm thương xót mà còn là lời cảnh tỉnh sâu sắc về sức mạnh tha hoá của đồng tiền đối với những giá trị thiêng liêng nhất của con người. Qua cuộc đời lão, nhà văn Balzac khẳng định một chân lý đau đớn: khi đồng tiền lên ngôi, tình thân cũng có thể trở thành một món hàng bị định giá và vứt bỏ.

Câu 2: Đại văn hào Victor Hugo từng chiêm nghiệm: “Cánh tay của mẹ được làm bằng sự dịu dàng và trẻ em ngủ ngon trong đó“. Thế nhưng, trong cơn lốc của thời đại số, dường như những “cánh tay” ấy đang dần trở nên mỏi mệt và khoảng cách giữa hai thế hệ đang bị nới rộng bởi những bức tường vô hình của sự thờ ơ. Sự xa cách giữa cha mẹ và con cái không chỉ là nỗi đau của một mái nhà, mà còn là một “vết thương” âm ỉ trong lòng xã hội hiện đại, nhắc nhở chúng ta về giá trị của sự thấu hiểu trước khi quá muộn.

Sự xa cách giữa cha mẹ và con cái trước hết không phải là khoảng cách về địa lý mà là sự đứt gãy về mặt tâm hồn, khi những người thân thuộc nhất lại chẳng thể tìm thấy tiếng nói chung.

Biểu hiện rõ nhất của thực trạng này chính là những bữa cơm im lặng, nơi mỗi thành viên đều bị cuốn vào ”thế giới ảo” của riêng mình qua màn hình điện thoại. Những cuộc đối thoại giữa hai thế hệ ngày càng thưa thớt, chỉ xoay quanh những câu hỏi xã giao hoặc kết thúc bằng sự bất đồng quan điểm gay gắt vì ”khoảng cách thế hệ”.

Mặt khác, sự kết nối gia đình bền chặt là nền tảng của mọi sự phát triển. Đối với cá nhân, sự thấu hiểu từ cha mẹ là điểm tựa tinh thần lớn nhất giúp con cái tự tin trưởng thành; ngược lại, sự quan tâm của con cái là liều thuốc an thân cho cha mẹ khi về già. Đối với xã hội, một gia đình gắn kết là “một tế bào” khoẻ mạnh, giúp giảm thiểu các vấn nạn về tâm lý học đường, sự nổi loạn của tuổi trẻ và nỗi cô đơn của người cao tuổi. Khi sợi dây tình thân bị buông lơi, con người dễ trở nên lạc lõng và mất phương hướng trong cuộc sống.

Thực tế, ta không khỏi xót xa trước câu chuyện về những bạn trẻ rơi vào trầm cảm, thậm chí chọn cách kết thúc tiêu cực chỉ vì cảm thấy cha mẹ chỉ quan tâm đến điểm số, thành tích mà chưa một lần thực sự lắng nghe những áp lực tâm lý con đang mang. Hay hình ảnh những cụ già sống trong các viện dưỡng lão đầy đủ tiện nghi nhưng ánh mặt luôn mòn mỏi hướng ra cửa, chờ đợi một cuộc gọi hay một chuyến thăm chóng vánh tử những đứa con luôn lấy lý do “bận rộn mưu sinh”. Tất cả đều phản ảnh sâu sắc về sự xa cách giữa khoảng cách thế hệ trong thực trạng đời sống hiện nay.

Tuy nhiên, cần nhìn nhận khách quan rằng sự xa cách đôi khi không đến từ sự vô tâm ích kỷ, mà xuất phát từ áp lực cơm áo gạo tiền quá lớn khiến cha mẹ kiệt sức, hoặc do cách thể hiện tình thương chưa đúng hướng của cả hai bên. Trong thời đại 4.0, công nghệ lẽ ra phải là công cụ kéo người ta lại gần nhau thì trái ngược, nó lại trở thành “vách ngăn” đẩy con người ra xa nếu chúng ta thiếu đi kỹ năng lắng nghe và sự kiên nhẫn dành cho nhau.

Từ những bi kịch trong xã hội hiện nay, mỗi chúng ta cần nhận thức sâu sắc rằng gia đình là tài sản quý giá nhất mà không tiền bạc nào mua được. Cha mẹ cần học cách hạ cái tôi xuống để làm bạn cùng con con, bớt đi sự áp đặt; đồng thời con cái cũng cần học cách biết ơn và chủ động chia sẻ với đấng sinh thành. Những hành động nhỏ như vậy sẽ là nhịp cầu quan trọng nhất để hàn gắn mọi rạn nứt.

Tóm lại, đừng để sự bận rộn của hôm nay trở thành nỗi hối tiếc muộn màng của ngày mai. Hãy sưởi ấm ngôi nhà bằng sự thấu hiểu chân thành thay vì những món quà vật chất vô hồn. Bởi suy cho cùng, thời gian bên cạnh những người thân yêu chính là thứ hạnh phúc đích thực và duy nhất giúp chúng ta không phải hối hận khi nhìn lại hành trình cuộc đời mình.

Câu 1: Ngôi kể được sử dụng trong văn bản là ngôi kể thứ ba

Câu 2: Đề tài của văn bản là tình phụ tử và sự tha hoá của con người trong xã hội

Câu 3: Lời nói của lão Goriot gợi lên sự xót xa về tình phụ tử mù quáng và bi thảm. Qua đó, ta cảm nhận được khao khát tình thân mãnh liệt của người cha đang hấp hối, coi việc gặp con như liều thuốc cứu mạng. Đồng thời, câu nói cũng bộc lộ nỗi cô đơn cùng cực của một người cha đã hy sinh vật chất, danh dự để đổi lấy sự ghẻ lạnh, bỏ rơi từ chính những đứa con mình hết mực cưng chiều.

Câu 4: Lão Goriot khao khát được gặp các con vì đơn giản là lão yêu chúng quá mức, đến mức mù quáng. Cơn nguyền rủa trước đó chỉ là lúc lão quá đau đớn và thất vọng nên bộc phát ra. Đễn lúc sắp chết, mọi sự tức giận đều biến mất, trong đầu lão chỉ còn lại mong muốn duy nhất là được nhìn thấy con mình, dù chúng có tồi tệ đến đâu đi nữa. Với lão Goriot, con cái là tất cả, là quan trọng hơn cả lòng tự trọng hay mạng sống của chính mình.

Câu 5: Tình cảnh cuối đời của lão Goriot là một bản bi kịch đầy cay đắng và mang tính tố cáo sâu sắc. Lão chết trong sự nghèo khổ tận cùng, cô độc trên chiếc giường tồi tàn, không một người thân bên cạnh dù lão đã từng là một triệu phú và có hai cô con gái quý tộc. Hình ảnh lão vơ lấy cái chăn như muốn vuốt ve mái tóc các con trước khi trút hơi thở cuối cùng cho thấy sự thất bại đau đớn của người cha. Qua đó, tác giả chỉ ra sự tàn nhẫn của xã hội khi đồng tiền làm con người ta quên mất đạo đức và tình thân.