Câu 1 :

Nhà thơ Xuân Diệu đã từng nói : "Thơ hay là hay cả hồn lẫn xác , hay cả bài ". Bài thơ "Việt Nam quê hương ta" của nhà thơ Nguyễn Đình Thi là một tác phẩm như vậy .Khép lại những trang thơ của Nguyễn Đình Thi trong trích đoạn "Việt Nam quê hương ta", lòng người đọc không khỏi bồi hồi trước một bức tranh đất nước và con người vừa hùng vĩ, vừa đậm đà tình nghĩa. Với thể thơ lục bát uyển chuyển, tác giả đã vẽ nên một không gian quê hương "mênh mông biển lúa" với cánh cò bay lả, đỉnh Trường Sơn mờ sương, tạo nên vẻ đẹp bình yên nhưng cũng đầy tráng lệ. Tuy nhiên, đằng sau vẻ đẹp thơ mộng ấy là một đất nước "chịu nhiều thương đau", nơi những con người lam lũ với "áo nâu nhuộm bùn" đã kiên cường đi qua khói lửa. Hình ảnh con người Việt Nam hiện lên thật rực rỡ: đó là sự kết hợp giữa ý chí bất khuất "đạp quân thù xuống đất đen" và bản tính hiền hậu, vị tha "lại hiền như xưa". Họ không chỉ mạnh mẽ trong chiến đấu mà còn tài hoa với đôi tay như "có phép tiên" và một tấm lòng thủy chung, sắt son. Sức hấp dẫn của đoạn thơ còn nằm ở bút pháp nghệ thuật bậc thầy. Tác giả đã sử dụng thành công thể thơ dân tộc với nhịp điệu nhẹ nhàng, sâu lắng như lời tâm tình. Hệ thống hình ảnh vừa mang tính biểu tượng (súng gươm, máu lửa), vừa gần gũi (rau muống, quả cà) kết hợp cùng các biện pháp tu từ như điệp từ "nhớ", so sánh và liệt kê đã tạo nên một dòng chảy cảm xúc dạt dào, tha thiết. Chính những nét nghệ thuật ấy đã nâng tầm bài thơ, biến nó thành một khúc ca bất hủ về lòng yêu nước. Qua đó, em càng thêm trân trọng, biết ơn những hy sinh của cha ông và tự hứa sẽ nỗ lực để dựng xây quê hương ngày càng giàu đẹp.

Câu 2 :

Trong dòng chảy mãnh liệt của lịch sử hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, có một sợi chỉ đỏ xuyên suốt, tạo nên sức mạnh vô song của dân tộc Việt Nam: đó chính là tinh thần dân tộc. Đây không chỉ là một khái niệm trừu tượng mà là linh hồn, là bản sắc, và là động lực giúp chúng ta vượt qua mọi bão giông để khẳng định vị thế của mình trên trường quốc tế.

Trước hết, chúng ta cần hiểu "tinh thần dân tộc" là gì? Đó là khái niệm chỉ hệ thống những giá trị, niềm tin và thái độ của mỗi cá nhân đối với truyền thống văn hóa, lịch sử và những vận mệnh của quốc gia. Nó bao hàm lòng yêu nước, ý thức tự tôn dân tộc và sự gắn bó máu thịt với cộng đồng. Tinh thần này chính là "chất keo" đặc biệt gắn kết hơn 100 triệu người con đất Việt thành một khối thống nhất, tạo nên bản sắc văn hóa riêng biệt không thể hòa tan.

Tinh thần ấy được biểu hiện vô cùng mạnh mẽ và đa dạng qua nhiều phương diện. Thứ nhất, nó thể hiện rõ nét nhất trong lịch sử chống giặc ngoại xâm. Từ thuở Bà Trưng, Bà Triệu đến hai cuộc kháng chiến trường kỳ chống Pháp và Mỹ, tinh thần dân tộc đã biến mỗi người dân thành một chiến sĩ, tạo nên sức mạnh "nhấn chìm lũ bán nước và cướp nước". Tinh thần tinh thần dân tộc còn nằm ở thái độ trân trọng văn hóa truyền thống. Người Việt luôn ý thức giữ gìn tiếng nói, phong tục và phát triển các nghề thủ công mỹ nghệ như chạm bạc, khảm trai hay dệt lụa tơ sen. Những sản phẩm gốm Chu Đậu, lụa Vạn Phúc không chỉ là hàng hóa mà là niềm tự hào quảng bá tinh thần Việt ra thế giới. Cuối cùng, đó là tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái. Chúng ta dễ dàng bắt gặp hình ảnh hàng triệu trái tim cùng đập một nhịp khi đội tuyển bóng đá quốc gia chiến thắng, hay sự chung sức đồng lòng, "nhường cơm sẻ áo" gửi về miền Trung mỗi khi bão lũ đi qua.

Để minh chứng cho sức mạnh này, hãy nhìn vào đại dịch COVID-19 vừa qua. Khi thế giới còn đang lúng túng, tinh thần dân tộc Việt Nam đã tỏa sáng rực rỡ qua khẩu hiệu "Chống dịch như chống giặc". Những "ATM gạo", "Siêu thị 0 đồng" hay hình ảnh những chiến sĩ áo trắng, áo xanh tình nguyện vào tâm dịch chính là bằng chứng sống động nhất cho sự đoàn kết. Hay gần đây nhất, sự thành công của các thương hiệu Việt trên sàn giao dịch quốc tế cũng cho thấy khát vọng khẳng định trí tuệ Việt Nam không bao giờ tắt. Ý nghĩa của tinh thần dân tộc đối với một quốc gia là vô cùng to lớn. Nó không chỉ là nguồn nội lực thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội mà còn là "lá chắn" bảo vệ bản sắc văn hóa trước làn sóng toàn cầu hóa. Một dân tộc có tinh thần tự tôn cao sẽ tạo được sự nể trọng trong mắt bạn bè quốc tế, từ đó xây dựng được một hình ảnh Việt Nam tự lực, tự cường và đầy lòng nhân ái.

Tuy nhiên, trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, tinh thần dân tộc đang đứng trước những thách thức lớn. Sự du nhập ồ ạt của văn hóa ngoại lai thông qua mạng xã hội đôi khi khiến một bộ phận giới trẻ có tâm lý "sính ngoại", thờ ơ với các giá trị truyền thống. Bên cạnh đó, những luận điệu xuyên tạc, phân biệt vùng miền của các thế lực thù địch có thể gây rạn nứt khối đại đoàn kết, làm suy yếu sức mạnh nội sinh của chúng ta nếu chúng ta không đủ tỉnh táo.

Để phát huy tinh thần dân tộc trong thời đại mới, chúng ta cần thực hiện những giải pháp thiết thực sau. Nhà trường và gia đình cần đổi mới phương pháp giáo dục lịch sử và văn hóa, làm sao để những giá trị truyền thống thấm sâu vào tâm hồn thế hệ trẻ một cách tự nhiên và sinh động nhất. Cần dạy cho học sinh không chỉ biết về quá khứ mà còn biết tự hào và có trách nhiệm với tương lai của đất nước. Các cơ quan chức năng cần tích cực quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam thông qua các nền tảng số toàn cầu. Đồng thời, cần có chính sách hỗ trợ mạnh mẽ cho các làng nghề truyền thống và các sản phẩm "Make in Vietnam" để người Việt ưu tiên dùng hàng Việt, biến lòng yêu nước thành hành động kinh tế cụ thể . Mỗi cá nhân, đặc biệt là thanh niên, cần rèn luyện bản lĩnh chính trị vững vàng để "hòa nhập nhưng không hòa tan". Chúng ta cần chọn lọc những tinh hoa văn hóa thế giới để làm giàu cho bản thân, nhưng phải luôn giữ gìn gốc rễ đạo đức, lối sống của người Việt và kiên quyết đấu tranh chống lại những biểu hiện chia rẽ vùng miền.

Tóm lại, tinh thần dân tộc chính là báu vật, là nguồn năng lượng vô tận của người Việt Nam. Dù ở bất cứ thời đại nào, chỉ cần ngọn lửa ấy còn cháy trong tim, chúng ta nhất định sẽ vượt qua mọi thử thách. Là một học sinh, em nguyện sẽ không ngừng học tập và rèn luyện để góp phần nhỏ bé của mình vào việc gìn giữ và phát huy sức mạnh thiêng liêng ấy của dân tộc.

Câu 1. 

-Thể thơ: Lục bát.

Câu 2. 

-Phương thức biểu đạt chính của bài thơ: Biểu cảm. 

Câu 3.

Trong khổ thơ cuối, tác giả sử dụng biện pháp tu từ nổi bật là Điệp từ (từ "nhớ", "ta đi") và Liệt kê ("núi rừng", "dòng sông", "đồng ruộng", "khoai ngô", "rau muống", "quả cà").

• Tác dụng:
• • Về nội dung: Nhấn mạnh nỗi nhớ da diết, khôn nguôi của người đi xa dành cho quê hương. Nỗi nhớ không chỉ hướng về những gì lớn lao (núi rừng, dòng sông) mà còn đọng lại ở những điều bình dị, dân dã nhất (khoai ngô, bữa cơm rau muống, quả cà). Qua đó, thể hiện sự gắn bó sâu sắc, máu thịt với cội nguồn.
  • Về nghệ thuật: Tạo nhịp điệu dồn dập, tha thiết cho lời thơ, khiến câu thơ như một tiếng lòng thổn thức, giàu sức truyền cảm.

Câu 4.

Qua ngòi bút của Nguyễn Đình Thi, con người Việt Nam hiện lên với những vẻ đẹp đáng quý:

• Cần cù, chịu khó: "Mặt người vất vả in sâu", "áo nâu nhuộm bùn".
• Anh hùng, bất khuất: Trong chiến đấu thì kiên cường, "vùng đứng lên", "đạp quân thù xuống đất đen".
• Hiền lành, vị tha: Khi đất nước bình yên lại trở về với bản tính "hiền như xưa", yêu chuộng hòa bình.
• Khéo léo, tài hoa: "Tay người như có phép tiên", tạo nên những sản phẩm tinh xảo, đầy chất thơ.
• Thủy chung, tình nghĩa: "Yêu ai yêu trọn tấm tình thủy chung", luôn nhớ về nguồn cội dù trong cảnh nghèo khó hay khi đi xa.

Câu 5.

• Đề tài: Quê hương đất nước.
• Chủ đề: Bài thơ ca ngợi vẻ đẹp thiên nhiên trù phú, thơ mộng và truyền thống lịch sử, phẩm chất cao đẹp của con người Việt Nam. Qua đó, tác giả bộc lộ tình yêu quê hương sâu nặng, niềm tự hào dân tộc và ý chí vươn lên mạnh mẽ của đất nước sau những đau thương, mất mát.

Câu 1. Dấu hiệu xác định thể thơ: Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do. Dấu hiệu nhận biết là vì không quy định số chữ trong 1 dòng , số dòng trong 1 bài ( có 4,5,6,7,8 chữ )

Câu 2. Hình ảnh làng quê qua nỗi nhớ của nhân vật trữ tình trong khổ thứ 2 là ;

-Con đường nhỏ (chạy mòn cùng kỷ niệm).

-Tiếng chó thức (vọng về từ ngõ vắng).

-Bông hoa đèn (khe khẽ nở trong mơ).

Câu 3.

- Biện pháp tu từ : lặp cấu trúc - đến với chúng tôi

- Tác dụng: Nhấn mạnh sự hiện diện của mọi yếu tố (thiên nhiên, con người, cuộc sống) đều vây quanh, bao bọc và nuôi dưỡng sự trưởng thành của nhân vật trữ tình. Nó khẳng định một tuổi thơ đầy đủ, trọn vẹn. Tạo nhịp điệu dồn dập, mạnh mẽ, thể hiện cảm xúc trào dâng, niềm hạnh phúc vỡ òa và niềm tự hào về nguồn cội của những người lính.

Câu 4. Nhận xét tình cảm của nhân vật trữ tình dành cho làng quê được thể hiện tỏng đoạn trích :

-Đó là một tình yêu quê hương sâu nặng, thiết tha và đầy ám ảnh. Dù đang ở trên đường ra mặt trận đầy gian khổ, hình ảnh làng quê vẫn luôn thường trực trong tâm trí.

-Tình cảm ấy gắn liền với lòng biết ơn: biết ơn mẹ, biết ơn mảnh đất đã nuôi dưỡng mình khôn lớn "ào lên như ngọn gió".

-Đây chính là điểm tựa tinh thần, là sức mạnh giúp người lính vững tay súng nơi chiến trường.

Câu 5. Suy nghĩ về khát vọng của con người qua hình ảnh "Chiếc vành nón lăn tưởng chạm đến chân trời": Hình ảnh này gợi lên những suy nghĩ về khát vọng:

-Khát vọng là động lực: Con người cần có những ước mơ lớn lao (chạm đến chân trời) để vượt ra khỏi những giới hạn chật hẹp của bản thân.

-Sự hồn nhiên và niềm tin: Khát vọng trong bài thơ gắn liền với sự hồn nhiên, yêu đời. Nó cho thấy sức sống mãnh liệt của tuổi trẻ, luôn hướng về phía trước với niềm lạc quan.

* Ý nghĩa: Khát vọng không chỉ làm đẹp tâm hồn mà còn thúc đẩy con người hành động, cống hiến và tìm thấy hạnh phúc đích thực trong hành trình chinh phục những mục tiêu xa rộng.

Câu 1. Thể thơ: Bài thơ được viết theo thể thơ tự do .

Câu 2. Nhân vật trữ tình: Nhân vật trữ tình là người mẹ .

Câu 3. Biện pháp tu từ trong hai câu thơ:

-Biện pháp tu từ : Nhân hóa -cỏ thơm thảo, cỏ hát và ẩn dụ (cỏ chỉ người con).

-Tác dụng: Làm cho hình ảnh "cỏ" trở nên sinh động, có tâm hồn như một người con hiếu thảo, biết yêu thương. Qua đó, thể hiện niềm tự hào và hạnh phúc của mẹ khi chứng kiến con trưởng thành, tỏa hương sắc cho đời.

Câu 4. Hình ảnh và giá trị biểu đạt:

-Hình ảnh: Mẹ là cánh đồng, con là cỏ nở hoa, dòng nước mát ngọt ngào nuôi dưỡng cỏ.

-Giá trị biểu đạt: Đây là những hình ảnh ẩn dụ giàu sức gợi. Chúng diễn tả sự bao dung, che chở vĩ đại của mẹ và sự lớn khôn của con trong vòng tay mẹ. Tình mẫu tử được hiện lên tự nhiên, bền bỉ và đẹp đẽ như quy luật của thiên nhiên.

Câu 5. Trách nhiệm của người con để vun đắp tình mẫu tử:

-Luôn yêu thương, kính trọng và thấu hiểu những vất vả của cha mẹ.

-Cố gắng học tập, rèn luyện để trở thành "bông hoa thơm", sống có ích (là cách báo hiếu tốt nhất).

-Biết chia sẻ, quan tâm bằng những hành động nhỏ bé nhưng chân thành hàng ngày để tình cảm gia đình thêm gắn kết

Câu 1. Dấu hiệu xác định thể thơ: Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do. Dấu hiệu nhận biết là số chữ trong các dòng thơ không bằng nhau (có câu 4 chữ, 5 chữ, 6 chữ, 7 chữ...) và cách ngắt nhịp, gieo vần linh hoạt.

Câu 2. Hình ảnh miêu tả mùa thu trong khổ (1): Hình ảnh: "lá khởi vàng".

Câu 3. Hiệu quả của câu hỏi tu từ "Có phải em mùa thu Hà Nội": Thể hiện sự ngỡ ngàng, say đắm và khẳng định sự giao thoa tuyệt đẹp giữa "em" và "mùa thu Hà Nội". Em chính là linh hồn của mùa thu, và mùa thu hiện hữu trong vẻ đẹp của em. Tạo giọng điệu tha thiết, khắc khoải; làm tăng sức gợi cảm và nhấn mạnh cảm xúc bồi hồi của nhân vật trữ tình.

Câu 4. Cảm xúc của nhân vật trữ tình:

-Sự hoài niệm, nhớ nhung "âm thầm" về một người cũ, cảnh cũ.

-Sự xao xuyến, say mê trước vẻ đẹp cổ kính, thơ mộng của Hà Nội (hương cốm, Hồ Tây, đường Cổ Ngư).

-Niềm hy vọng và tình yêu thiết tha, gắn bó với những giá trị văn hóa, lịch sử của mảnh đất nghìn năm văn hiến.

Câu 5. Suy nghĩ về trách nhiệm của thế hệ trẻ: Trong xu thế hội nhập, thế hệ trẻ cần:

-Nhận thức : Hiểu rõ và trân trọng những giá trị văn hóa truyền thống, vẻ đẹp thiên nhiên của quê hương.-

-Hành động: Tích cực quảng bá hình ảnh đất nước ra bạn bè quốc tế thông qua mạng xã hội, du lịch hoặc các dự án sáng tạo.-

-Cần biết cách giữ gìn nét đẹp riêng biệt của Việt Nam để tạo nên sức mạnh nội sinh trong dòng chảy toà