Câu 1:

Văn bản thuộc thể loại: Bi Kịch

Câu 2: Nguyên nhân thất bại của Trần Thiết Chung 

Theo ông Cự Lợi, Trần Thiết Chung thất bại là vì:

• Thái độ khinh rẻ đồng tiền Chung không chịu kiếm tiền và luôn coi tiền là vật ô uế.
• Thiếu phương tiện thực hiện: Cự Lợi khẳng định mọi dự định, công việc và tài năng của Chung đều bị "sự túng quẫn mà tiêu ma hết", vì "không có tiền việc gì cũng hỏng hết".

Câu 3: Ý nghĩa hình ảnh so sánh "phân, bẩn, rác" và mục đích của Cự Lợi

• Ý nghĩa: Cự Lợi dùng cách nói của chính Chung để phản biện. Ông thừa nhận tiền có mặt trái (ô uế như phân, rác) nhưng lại là vật liệu quý.Giống như phân bẩn dùng để bón cho lúa tốt, ruộng phì nhiêu, tiền là công cụ để tạo ra sự nghiệp rực rỡ và những việc cao thượng.
• Mục đích thuyết phục: Cự Lợi muốn Chung thay đổi cách nhìn cực đoan. Ông muốn Chung hiểu rằng tiền chỉ là phương tiện nếu biết dùng tài năng để kiếm tiền chân chính, Chung có thể giúp gia đình thoát khổ và thực hiện được lý tưởng của mình.

Câu 4: Kết thúc cuộc trò chuyện và ý nghĩa

• Kết thúc: Sau khi nghe Cự Lợi đánh vào trách nhiệm với người thân “bác không có quyền để những người thân yêu của bác cực nhọc" Trần Thiết Chung đã giao động và cay đắng   từ bỏ lối sống thanh bạch để dấn thân vào con đường cầu danh, trục lợi.
• Ý nghĩa đối với chủ đề:Kết thúc này thể hiện sự chiến thắng của sức mạnh đồng tiền đối với nhân cách con người trong xã hội thực dụng. Nó mở đầu cho bi kịch tha hóa của nhân vật, khẳng định chủ đề về sự tàn khốc của "mãnh lực kim tiền".

Câu 5: Ý kiến về quan điểm "Hễ mình càng tham muốn nhiều thì cái gánh hệ lụy càng nặng"

Em đồng ý với quan điểm này vì về mặt tinh thần Khi con người có quá nhiều ham muốn vượt quá năng lực hoặc đạo đức, họ sẽ luôn sống trong lo âu, toan tính và mất đi sự bình yên trong tâm hồn.Về mặt hậu quả lòng tham dễ dẫn đến những hành động sai lầm, bất chấp thủ đoạn.Những hành động này sớm muộn sẽ dẫn đến những hệ lụy nặng nề như sự dằn vặt lương tâm, sự quay lưng của xã hội hoặc sự đổ vỡ về gia đình và sự nghiệp như chính cuộc đời của nhân vật Chung sau này.

Phần2: viết

Câu1:

Nhân vật Trần Thiết Chung trong vở kịch "Kim tiền" của Vi Huyền Đắc là một điển hình cho sự tha hóa của con người trước sức mạnh của đồng tiền. Ban đầu, Thiết Chung hiện lên là một trí thức có tài, sống thanh bạch, coi trọng danh dự và khinh rẻ sự phú quý. Tuy nhiên, dưới áp lực của thực tế cuộc sống và sự tác động từ người bạn Cự Lợi cũng như sự tự ái trước lời nói của vợ, ông đã dấn thân vào con đường kiếm tiền bất chấp thủ đoạn.Trong đoạn trích Thiết Chung đã hoàn toàn biến đổi thành một ông chủ mỏ lạnh lùng và tàn nhẫn. Ông đối diện với cuộc bãi công của công nhân bằng thái độ hiên ngang nhưng đầy ngạo mạn, sẵn sàng dùng vũ lực để đàn áp thay vì lắng nghe. Sự bình tĩnh, cứng rắn của ông không xuất phát từ bản lĩnh chính nghĩa mà từ niềm tin tuyệt đối vào sức mạnh của vật chất và quyền lực. Bi kịch của Thiết Chung chính là việc đánh mất bản chất lương thiện để đổi lấy sự giàu sang, cuối cùng nhận lấy cái chết bi thảm trong sự cô độc và thù ghét. Qua đó, tác giả phê phán sự băng hoại đạo đức khi con người để "kim tiền" dẫn lối.

Câu2: 

Trong vở kịch "Kim tiền", nhân vật Trần Thiết Chung đã phải trả một cái giá quá đắt khi đánh đổi lương tâm để lấy sự giàu sang. Bi kịch ấy để lại một câu hỏi lớn cho mọi thời đại: Trong hành trình kiếm tìm hạnh phúc, đâu là điểm dừng chân lý tưởng giữa vật chất và tinh thần? Có lẽ, câu trả lời nằm ở hai chữ "cân bằng". Sự cân bằng giữa giá trị vật chất và giá trị tinh thần chính là chiếc chìa khóa vạn năng để mở ra một cuộc đời trọn vẹn và ý nghĩa.

Trước hết, ta cần hiểu rõ bản chất của hai khái niệm này. Giá trị vật chất là những yếu tố hữu hình, có thể đo lường được như tiền bạc, nhà cửa, phương tiện và các tiện nghi sinh hoạt. Nó đóng vai trò là nền tảng, là điều kiện cần để con người duy trì sự sống và thỏa mãn các nhu cầu cơ bản. Ngược lại, giá trị tinh thần là thế giới nội tâm vô hình, bao gồm tình cảm, đạo đức, tri thức, niềm tin và sự bình an trong tâm hồn. Nếu vật chất giúp con người tồn tại thì tinh thần chính là thứ định nghĩa cách chúng ta sống, tạo nên chiều sâu và bản sắc riêng cho mỗi cá nhân.

Vật chất và tinh thần luôn có mối quan hệ biện chứng, tác động qua lại lẫn nhau. Không thể phủ nhận rằng "có thực mới vực được đạo". Một cuộc sống thiếu thốn, đói nghèo sẽ dễ dàng đẩy con người vào sự bế tắc, khiến họ khó có tâm trí để mơ mộng hay bồi đắp tâm hồn. Tuy nhiên, nếu chỉ mải mê chạy theo sự hào nhoáng của đồng tiền mà bỏ quên vườn tược tâm hồn, con người sẽ sớm rơi vào trạng thái "nghèo nàn trên đống vàng". Khi vật chất trở thành mục đích tối thượng, nó biến con người thành những cỗ máy vô cảm, thực dụng, sẵn sàng giẫm đạp lên đạo lý và tình thân để đạt được lợi ích. Trần Thiết Chung trong "Kim tiền" chính là minh chứng rõ nhất cho việc đánh mất sự cân bằng này, dẫn đến cái chết trong sự cô độc và thù ghét.

Trong xã hội hiện đại, áp lực về thành công và sự bùng nổ của lối sống tiêu thụ đang khiến cán cân này lệch hẳn về phía vật chất. Nhiều người trẻ quay cuồng trong vòng xoáy "kiếm tiền - tiêu xài", để rồi khi đêm về lại cảm thấy trống rỗng và cô đơn lạ thường. Họ có nhà cao cửa rộng nhưng thiếu đi hơi ấm gia đình; họ có những chuyến du lịch sang trọng nhưng tâm hồn lại không thể thong dong tận hưởng. Sự mất cân bằng này chính là mầm mống của những căn bệnh thời đại như trầm cảm, lo âu và sự rạn nứt trong các mối quan hệ xã hội.

Để đạt được sự cân bằng, mỗi chúng ta cần một bản lĩnh sống vững vàng. Hãy coi vật chất là phương tiện để phục vụ cuộc sống và thực hiện những lý tưởng cao đẹp hơn. Chúng ta nỗ lực lao động chân chính để tạo ra của cải, nhưng đồng thời cũng phải biết dành khoảng lặng để nuôi dưỡng tâm hồn. Đó có thể là một buổi chiều đọc sách, một bữa cơm quây quần bên cha mẹ, hay đơn giản là hành động sẻ chia, giúp đỡ những người khó khăn hơn. Sự "giàu có" thực sự không nằm ở số dư tài khoản, mà nằm ở sự phong phú của trí tuệ và sự ấm áp của trái tim.

Tóm lại, vật chất và tinh thần như hai cánh của một con chim, chỉ khi cả hai cùng khỏe mạnh và nhịp nhàng, con người mới có thể bay cao và xa trên bầu trời hạnh phúc. Đừng để mình trở thành nô lệ cho kim tiền, cũng đừng để mình trở thành kẻ mộng mơ xa rời thực tế. Hãy sống sao cho mỗi bước tiến về vật chất đều đồng hành cùng sự trưởng thành của tâm hồn. Cuộc sống chỉ thực sự rực rỡ khi ta biết đủ về vật chất và không ngừng khát khao về tinh thần.

Câu 1:

Văn bản thuộc thể loại: Bi Kịch

Câu 2: Nguyên nhân thất bại của Trần Thiết Chung 

Theo ông Cự Lợi, Trần Thiết Chung thất bại là vì:

• Thái độ khinh rẻ đồng tiền Chung không chịu kiếm tiền và luôn coi tiền là vật ô uế.
• Thiếu phương tiện thực hiện: Cự Lợi khẳng định mọi dự định, công việc và tài năng của Chung đều bị "sự túng quẫn mà tiêu ma hết", vì "không có tiền việc gì cũng hỏng hết".

Câu 3: Ý nghĩa hình ảnh so sánh "phân, bẩn, rác" và mục đích của Cự Lợi

• Ý nghĩa: Cự Lợi dùng cách nói của chính Chung để phản biện. Ông thừa nhận tiền có mặt trái (ô uế như phân, rác) nhưng lại là vật liệu quý.Giống như phân bẩn dùng để bón cho lúa tốt, ruộng phì nhiêu, tiền là công cụ để tạo ra sự nghiệp rực rỡ và những việc cao thượng.
• Mục đích thuyết phục: Cự Lợi muốn Chung thay đổi cách nhìn cực đoan. Ông muốn Chung hiểu rằng tiền chỉ là phương tiện nếu biết dùng tài năng để kiếm tiền chân chính, Chung có thể giúp gia đình thoát khổ và thực hiện được lý tưởng của mình.

Câu 4: Kết thúc cuộc trò chuyện và ý nghĩa

• Kết thúc: Sau khi nghe Cự Lợi đánh vào trách nhiệm với người thân “bác không có quyền để những người thân yêu của bác cực nhọc" Trần Thiết Chung đã giao động và cay đắng   từ bỏ lối sống thanh bạch để dấn thân vào con đường cầu danh, trục lợi.
• Ý nghĩa đối với chủ đề:Kết thúc này thể hiện sự chiến thắng của sức mạnh đồng tiền đối với nhân cách con người trong xã hội thực dụng. Nó mở đầu cho bi kịch tha hóa của nhân vật, khẳng định chủ đề về sự tàn khốc của "mãnh lực kim tiền".

Câu 5: Ý kiến về quan điểm "Hễ mình càng tham muốn nhiều thì cái gánh hệ lụy càng nặng"

Em đồng ý với quan điểm này vì về mặt tinh thần, khi con người có quá nhiều ham muốn vượt quá năng lực hoặc đạo đức, họ sẽ luôn sống trong lo âu, toan tính và mất đi sự bình yên trong tâm hồn.Về mặt hậu quả, lòng tham dễ dẫn đến những hành động sai lầm, bất chấp thủ đoạn.Những hành động này sớm muộn sẽ dẫn đến những hệ lụy nặng nề như sự dằn vặt lương tâm, sự quay lưng của xã hội hoặc sự đổ vỡ về gia đình và sự nghiệp như chính cuộc đời của nhân vật Chung sau này.

"Người đi, một nửa hồn tôi mất

Một nửa hồn tôi bỗng dại khờ".

Cách chia cắt linh hồn cho thấy sự hụt hẫng, trống rỗng đến cùng cực, khiến cái tôi trữ tình rơi vào trạng thái vô định, không rõ mình đang ở đâu giữa "trời sâu".Đặc biệt hơn là hình ảnh "bông phượng nở trong màu huyết" và "giọt châu" là những ẩn dụ đắt giá, biến nỗi đau thể xác và tinh thần thành những kết tinh nghệ thuật đau đớn nhưng lộng lẫy. Với ngôn từ mãnh liệt và giọng điệu u uất, bài thơ không chỉ là tiếng khóc cho một cuộc tình tan vỡ mà còn là bài ca bi tráng về thân phận con người trước hư vô.

Câu 2: Bài làm:

Ý chí nghị lực là bản lĩnh, sự kiên trì và lòng quyết tâm sắt đá để vượt qua khó khăn, thử thách nhằm theo đuổi mục tiêu đã đề ra. Nó là nguồn năng lượng nội tại giúp con người không gục ngã trước thất bại. Trong cuộc sống, không có conđường nào chỉ trải đầy hoa hồng, những tảng đá của sự cố hay hố sâu của tuyệt vọng luôn chực chờ. Tuy nhiên, chính nghị lực giúp chúng ta biến nghịch cảnh thành cơ hội, biến cái không thể thành có thể.Người có nghị lực luôn giữ vững thái độ lạc quan và niềm tin vào bản thân. Khi đối mặt với khó khăn, họ không bao giờ than thân trách phận hay đổ lỗi cho hoàn cảnh, mà thay vào đó là bình tĩnh tìm giải pháp. Hãy nhìn vào những tấm gương sáng chói như Nick Vujicic , người đàn ông không tay không chân nhưng đã truyền cảm hứng cho hàng triệu người toàn cầu, hay cố nhà giáo Nguyễn Ngọc Ký, người đã dùng đôi chân mình để viết nên cuộc đời rực rỡ. Những câu chuyện về nghị lực sống trên các mặt báo không chỉ là những bài học về sự nỗ lực mà còn là minh chứng hùng hồn cho sức mạnh vô hạn của tinh thần con người. Nghị lực có vai trò vô cùng quan trọng. Nó giúp con người rèn luyện sự tự tin và độc lập. Khi bạn tự mình vượt qua một thử thách cam go, bạn sẽ nhận ra giá trị của bản thân và không còn dựa dẫm vào người khác. Bên cạnh đó, ý chí còn là "bộ lọc" giúp chúng ta nhận ra những ai thực sự đồng hành cùng mình lúc gian nan. Một xã hội tập hợp những cá nhân giàu nghị lực sẽ là một xã hội phát triển bền vững, nơi mỗi người đều là một chiến binh trên mặt trận của chính mình.

Ý chí không phải là tố chất bẩm sinh mà là kết quả của quá trình rèn luyện khắc nghiệt. Để trau dồi đức tính này, chúng ta cần bắt đầu từ những việc nhỏ nhất: không ngại khó khi giải một bài toán hóc búa, kiên trì dậy sớm tập thể thao hay học cách tự đứng dậy sau những thất bại đầu đời. Đừng sợ sai, đừng sợ vấp ngã, bởi mỗi lần ngã là một lần ta học cách đứng vững hơn trên đôi chân của mình.

Câu 1: Những phương thức biểu đạt trong bài thơ là biểu cảm, tự sự, miêu tả.

Câu 2: Bài thơ viết về nỗi đau khổ của cái tôi trước sự chia lìa và cái chết.

Câu 3 : Hình ảnh thơ mang tính tượng trưng :”Bông phượng nở trong màu huyết" Hình ảnh "màu huyết" (máu) tượng trưng cho sự đau đớn tột cùng, sự lụi tàn và mãnh liệt trong tâm hồn nhà thơ.

Câu 4. Biện pháp tu từ trong khổ cuối là biện pháp ẩn dụ 

      “ Tôi vẫn còn ở đây…..

                     …..những giọt châu.” 

Tác dụng: Diễn tả tâm trạng bàng hoàng, thảng thốt, bơ vơ lạc lõng của thi nhân giữa trần thế bao la rộng lớn .Nhân vật như đang rơi vào vực thẳm của sự cô độc, không tìm thấy lối thoát. Ẩn dụ “màu huyết", "giọt châu". Dường như muốn nói rằng thiên nhiên cuộc đời cũng thương cho số kiếp đáng thương, lạc lõng của thi nhân mà nghẹn ngào . Phương thứ biểu đạt trên còn có tác dụng làm tăng sức gợi hình, gợi cảm; nhấn mạnh nỗi đau đớn đến mức rướm máu nhưng cũng đầy trân trọng của tác giả đối với những kỷ niệm đã qua.

Câu 5:

Cấu tứ bài thơ đi từ sự  tuyệt vọng, khao khát cái chết đến sự hụt hẫng khi bị bỏ rơi  và kết thúc bằng sự ngỡ ngàng đau đớn giữa thực tại tan nát .Đây là cấu tứ vận động theo dòng tâm trạng bất ổn, đứt gãy của một linh hồn đau đớn, tạo nên một không gian nghệ thuật ma mị, đầy ám ảnh đặc trưng của thể loại trường thơ loạn