Câu 1: Con người không thể tồn tại tách rời khỏi thế giới xung quanh, vì vậy việc biết yêu thương vạn vật là một phẩm chất vô cùng cần thiết. Gợi từ văn bản “Nên bị gai đâm” của Chu Văn Sơn, ta nhận ra rằng nhiều khi con người vô tình gây tổn thương cho thiên nhiên và những điều nhỏ bé mà không hề hay biết. Yêu thương vạn vật không chỉ là bảo vệ môi trường mà còn là thái độ sống trân trọng mọi sự sống, từ cây cỏ, muông thú đến những điều mong manh quanh ta. Khi con người biết yêu thương, họ sẽ hành động có ý thức hơn, tránh làm tổn hại đến thế giới xung quanh, từ đó góp phần giữ gìn sự cân bằng và vẻ đẹp của cuộc sống. Ngược lại, sự vô tâm, thờ ơ sẽ dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng như ô nhiễm môi trường hay sự mất mát của các giá trị tự nhiên. Hơn nữa, lòng yêu thương vạn vật còn giúp con người trở nên tinh tế, biết cảm nhận và trân trọng những điều giản dị. Vì vậy, mỗi người cần rèn luyện lối sống nhân ái, bắt đầu từ những hành động nhỏ để góp phần xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn.
Câu 2: Bài thơ Bên kia sông Đuống của Hoàng Cầm là tiếng lòng da diết về quê hương Kinh Bắc trong những năm tháng chiến tranh đau thương. Đoạn thơ đã khắc họa rõ nét sự biến đổi của quê hương trước và sau chiến tranh, qua đó thể hiện nỗi xót xa, căm phẫn và tình yêu quê hương sâu sắc của tác giả.
Trước hết, quê hương hiện lên trong kí ức với vẻ đẹp thanh bình, giàu bản sắc văn hóa dân tộc. Hình ảnh “lúa nếp thơm nồng” gợi một vùng quê trù phú, ấm no. Những “tranh Đông Hồ gà lợn nét tươi trong” với “màu dân tộc sáng bừng trên giấy điệp” không chỉ là sản phẩm nghệ thuật mà còn là biểu tượng của đời sống tinh thần phong phú, đậm đà truyền thống. Tất cả tạo nên một không gian quê hương yên ả, tươi sáng, mang vẻ đẹp vừa bình dị vừa thiêng liêng. Đó là quê hương trong hoài niệm, trong tình yêu tha thiết của nhà thơ. Thế nhưng, từ khi chiến tranh ập đến, quê hương đã hoàn toàn đổi khác. Cụm từ “từ ngày khủng khiếp” như một dấu mốc đau thương, mở ra bức tranh hiện thực tàn khốc. Hình ảnh “giặc kéo lên ngùn ngụt lửa hung tàn” diễn tả sự hủy diệt dữ dội của chiến tranh. Những câu thơ ngắn, nhịp dồn dập: “Ruộng ta khô / Nhà ta cháy” đã lột tả sự mất mát, tan hoang đến cùng cực. Không chỉ cảnh vật bị tàn phá, mà cả sự sống cũng bị đe dọa qua hình ảnh “chó ngộ một đàn / lưỡi dài lê sắc máu” gợi lên sự ghê rợn, ám ảnh. Đặc biệt, nhà thơ sử dụng những hình ảnh mang tính biểu tượng như “mẹ con đàn lợn âm dương / chia lìa trăm ngả” hay “đám cưới chuột đang tưng bừng rộn rã / bây giờ tan tác về đâu?” để thể hiện sự đổ vỡ của đời sống và văn hóa truyền thống. Những bức tranh Đông Hồ vốn tượng trưng cho hạnh phúc, sum vầy nay lại trở thành hình ảnh của sự chia lìa, tan tác. Điều đó càng làm nổi bật nỗi đau khi quê hương không chỉ mất đi vẻ đẹp vật chất mà còn bị tổn thương sâu sắc về tinh thần.
Như vậy, qua sự đối lập giữa quá khứ thanh bình và hiện tại đau thương, đoạn thơ đã làm nổi bật sự biến đổi dữ dội của quê hương trong chiến tranh. Đồng thời, đó cũng là tiếng nói tố cáo tội ác của kẻ thù và thể hiện tình yêu quê hương tha thiết, nỗi xót xa khôn nguôi của nhà thơ. Đoạn thơ không chỉ có giá trị nghệ thuật mà còn mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, nhắc nhở mỗi chúng ta phải biết trân trọng, gìn giữ hòa bình và những giá trị tốt đẹp của quê hương.

Câu 1: Phương thức biểu đạt chính là nghị luận
Câu 2: Văn bản nói về việc con người vô tình gây ra những tổn thương cho thiên nhiên, sự vật và cả con người xung quanh, từ đó nhắc nhở mỗi người cần sống tinh tế, biết nâng niu, trân trọng và tránh làm tổn thương những điều mong manh trong cuộc sống.
Câu 3: Biện pháp tu từ nhân hóa. Tác dụng :Làm cho thiên nhiên, sự vật trở nên có cảm xúc, gần gũi như con người.Nhấn mạnh sự bao dung, nhẫn nhịn của thế giới xung quanh.Qua đó, gợi lên sự đối lập với hành động vô tâm của con người, từ đó thức tỉnh ý thức sống tốt đẹp hơn.
Câu 4: Con người thường vô tình, vô tâm, không nhận ra mình đang gây tổn thương cho người khác và thế giới xung quanh. Khi “bị gai đâm” , con người mới thức tỉnh, thấu hiểu cảm giác bị tổn thương. Qua đó nhắc nhở mỗi người cần sống cẩn trọng, biết đồng cảm và tránh gây tổn thương cho người khác.
Câu 5: Con người cần sống chân thành, tinh tế và có ý thức, biết trân trọng thiên nhiên và những mối quan hệ xung quanh. Mỗi hành động, lời nói dù nhỏ cũng có thể gây tổn thương, vì vậy cần suy nghĩ trước khi hành động. Đồng thời, phải biết đồng cảm, đặt mình vào vị trí của người khác để sống nhân ái hơn, góp phần làm cho cuộc sống trở nên tốt đẹp và ý nghĩa hơn.