Câu 1:

Bài thơ "Những người đàn bà bán ngô nướng" của Nguyễn Đức Hạnh là một tiếng lòng xót xa và trân trọng đối với những thân phận lao động nghèo. Về nội dung, tác phẩm khắc họa hình ảnh người phụ nữ lam lũ, "nhem nhuốc" bên lề đường, nhưng ẩn sâu bên trong là cả một tấm lòng hy sinh cao cả: "bán dần từng mảnh đời mình nuôi con". Bài thơ không chỉ tả thực cái nghèo mà còn tôn vinh vẻ đẹp tâm hồn — những giá trị "ngọt lành, nóng hổi" bền bỉ như hương vị của bắp ngô nướng dù trải qua "cháy" vẫn "còn thơm". Về nghệ thuật, thể thơ tự do giúp mạch cảm xúc tuôn trào tự nhiên. Tác giả sử dụng thành công thủ pháp đối lập giữa cái nhìn "thờ ơ" của người đời với sự tận hiến của người mẹ, cùng những hình ảnh ẩn dụ giàu sức gợi như "mảnh đời", "hạt ngô - giọt lệ". Qua đó, bài thơ khơi dậy trong lòng người đọc niềm thấu cảm sâu sắc và bài học về thái độ trân trọng đối với những giá trị bình dị mà thiêng liêng trong cuộc sống.

Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản.

• Thể thơ: Tự do 

Câu 2. Những từ ngữ cho thấy thái độ của người đi đường với người đàn bà bán ngô nướng.

• Những từ ngữ thể hiện thái độ là: thờ ơ, rẻ rúng, cầm lên vứt xuống.

• Nhận xét: Đây là thái độ vô tâm, thiếu tôn trọng và thiếu sự đồng cảm với sự vất vả của người lao động nghèo.

Câu 3. Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ trong khổ thơ:

Người đi qua thờ ơ / Hay rẻ rúng cầm lên vứt xuống / Những tờ bạc lẻ đè lên mùi thơm / Người đàn bà bán dần từng mảnh đời mình nuôi con

Biện pháp tu từ chính: Ẩn dụ và đối lập.

Tác dụng:

• Về nội dung: Nhấn mạnh sự hy sinh cao cả và đau đớn của người mẹ. Việc bán ngô không chỉ là trao đổi hàng hóa mà là vắt kiệt sức lao động, thời gian và cả tuổi thanh xuân ("mảnh đời") để đổi lấy những đồng tiền ít ỏi ("bạc lẻ") nuôi con khôn lớn.

• Về nghệ thuật: Làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho câu thơ; tạo nên sự xót xa, đồng cảm sâu sắc nơi người đọc đối với thân phận người phụ nữ nghèo.

Câu 4. Trình bày mạch cảm xúc của bài thơ.

Mạch cảm xúc của bài thơ đi từ quan sát khách quan đến sự thấu cảm sâu sắc và tự vấn:

1. Bắt đầu từ cái nhìn bên ngoài về sự lam lũ, nhem nhuốc của những người đàn bà bán ngô bên lề đường.

2. Tiếp đến là nỗi xót xa trước thái độ thờ ơ của người đời đối lập với sự hy sinh thầm lặng của người mẹ.

3. Cảm xúc đẩy lên cao trào khi tác giả trực tiếp trải nghiệm (ăn ngô), từ đó khơi gợi ký ức về tuổi thơ, về cha mẹ và sự biết ơn đối với những giá trị tinh thần cao quý ẩn sau vẻ ngoài nghèo khó.

4. Kết thúc là sự trân trọng, tôn vinh vẻ đẹp tâm hồn của người lao động ("dù cháy vẫn còn thơm").

Câu 5. Nêu một thông điệp và lí giải.

• Thông điệp: Sự thấu hiểu và trân trọng giá trị của người lao động nghèo.

• Lí giải: Trong cuộc sống, đôi khi chúng ta chỉ nhìn thấy vẻ ngoài "nhem nhuốc" hay những món hàng rẻ tiền mà quên mất rằng đằng sau đó là cả một sự hy sinh, là tình yêu thương vô bờ bến của cha mẹ dành cho con cái. Thông điệp này nhắc nhở chúng ta cần sống chậm lại, bớt đi sự "thờ ơ" để nhìn nhận thế giới bằng trái tim bao dung và lòng biết ơn.