Câu 1.
Nhân vật Trần Thiết Chung trong đoạn trích “Kim tiền” là hình ảnh tiêu biểu cho kiểu người coi trọng đời sống tinh thần, xem nhẹ vật chất. Ông là người có tài, có chí nhưng lại chọn sống thanh bạch, không chạy theo tiền bạc và danh lợi. Trước những lời khuyên của Cự Lợi, ông vẫn giữ vững quan điểm của mình, cho rằng muốn giàu có trong xã hội lúc bấy giờ thì khó tránh khỏi việc bóc lột người nghèo. Điều đó cho thấy ông có cái nhìn khá tiêu cực nhưng cũng thể hiện sự lương thiện và ý thức giữ gìn nhân cách. Trần Thiết Chung còn cho rằng càng tham muốn nhiều thì càng mang nhiều hệ lụy, vì vậy ông chọn lối sống giản dị, tránh xa vòng danh lợi. Tuy nhiên, sự kiên định ấy đôi khi trở thành cố chấp, khiến ông không tìm được cách dung hòa giữa lý tưởng và thực tế. Qua nhân vật này, tác giả đã đặt ra vấn đề về cách sống của con người trước sức mạnh của đồng tiền, đồng thời thể hiện sự trân trọng đối với những người giữ được nhân cách nhưng cũng gợi suy nghĩ về sự cần thiết của việc thích nghi với cuộc sống.

Câu 2:

Con người không thể sống thiếu tiền bạc, nhưng cũng không thể sống mà chỉ có tiền. Vật chất và tinh thần luôn tồn tại song song, ảnh hưởng trực tiếp đến cách mỗi người lựa chọn và xây dựng cuộc đời mình.

Vật chất giúp đảm bảo những nhu cầu cơ bản như ăn, ở, học tập và làm việc. Không có tiền, con người dễ rơi vào khó khăn, nhiều ước mơ cũng khó thực hiện. Tuy nhiên, nếu quá coi trọng vật chất, xem tiền là mục tiêu duy nhất thì con người dễ trở nên thực dụng, sẵn sàng đánh đổi đạo đức để đạt được lợi ích. Khi đó, cuộc sống dù đầy đủ nhưng lại thiếu ý nghĩa và sự bình yên. Bên cạnh đó, giá trị tinh thần như tình cảm, đạo đức, lý tưởng sống lại là nền tảng giúp con người sống có mục đích và nhân văn hơn. Một người biết yêu thương, biết suy nghĩ cho người khác sẽ tạo ra những mối quan hệ tốt đẹp và cảm thấy hạnh phúc hơn. Nhưng nếu chỉ chú trọng tinh thần mà bỏ qua vật chất, không chịu cố gắng thì cuộc sống cũng khó ổn định, dễ rơi vào thiếu thốn. Vì vậy, cần biết cân bằng giữa hai yếu tố này. Mỗi người nên kiếm tiền bằng cách chân chính để đảm bảo cuộc sống, đồng thời giữ gìn nhân cách và những giá trị tốt đẹp. Việc học tập, làm việc không chỉ để có thu nhập mà còn để phát triển bản thân và đóng góp cho xã hội. Những người thành công bền vững thường là những người biết kết hợp hài hòa giữa năng lực kiếm tiền và lối sống có trách nhiệm. Hiện nay, không ít người chạy theo vật chất mà quên đi giá trị tinh thần, dẫn đến nhiều hành vi tiêu cực. Ngược lại, cũng có người sống quá lý tưởng mà thiếu thực tế. Điều đó cho thấy việc giữ sự cân bằng là rất cần thiết.

Tóm lại, vật chất và tinh thần đều quan trọng. Khi biết dung hòa cả hai, con người không chỉ sống ổn định mà còn sống có ý nghĩa hơn.

Câu 1.
Văn bản “Kim tiền” thuộc thể loại kịch.

Câu 2.
Theo ông Cự Lợi, Trần Thiết Chung thất bại vì không coi trọng tiền, không chịu kiếm tiền nên các dự định không có điều kiện thực hiện, dẫn đến công danh sự nghiệp không thành.

Câu 3.
Hình ảnh so sánh “phân, bẩn, rác” với “tiền” cho thấy tiền tuy có thể bị xem là tầm thường, không sạch sẽ nhưng nếu biết dùng thì rất có ích, giống như phân bón giúp cây cối phát triển. Qua đó, Cự Lợi muốn thuyết phục rằng tiền không xấu, quan trọng là cách sử dụng và cần kiếm tiền để làm việc lớn.

Câu 4.
Cuộc trò chuyện kết thúc trong sự bất đồng, không ai thuyết phục được ai, mỗi người giữ quan điểm riêng. Điều này làm nổi bật xung đột giữa hai lối sống: một bên coi trọng tiền bạc, một bên đề cao sự thanh bạch, qua đó thể hiện chủ đề về mối quan hệ giữa tiền và cách sống của con người.

Câu 5.
Em đồng ý với ý kiến của Trần Thiết Chung. Vì khi con người càng tham muốn nhiều thì càng dễ bị áp lực và mệt mỏi. Biết đủ sẽ giúp cuộc sống nhẹ nhàng, bình yên hơn. Tuy nhiên, vẫn cần có mục tiêu và cố gắng để phát triển bản thân, không nên buông xuôi.

Câu 1:

Bài thơ “Những giọt lệ” của Hàn Mặc Tử là tiếng nói đầy đau đớn của một tâm hồn yêu tha thiết nhưng rơi vào cảnh chia li. Bài thơ chủ yếu sử dụng phương thức biểu cảm, kết hợp với yếu tố miêu tả và tự sự nhẹ để khắc họa nỗi cô đơn, tuyệt vọng của nhân vật trữ tình. Ngay từ khổ đầu, cảm xúc đã dâng lên mãnh liệt qua những câu hỏi như “Bao giờ tôi chết đi?”, thể hiện sự đau khổ đến tột cùng. Đến khổ hai, sự mất mát được cụ thể hóa bằng hình ảnh “Người đi, một nửa hồn tôi mất”, cho thấy tình yêu sâu nặng và nỗi đau chia cắt như làm tan vỡ cái tôi. Khổ cuối với các câu hỏi tu từ và hình ảnh “giọt châu” đã đẩy cảm xúc lên cao trào, làm nổi bật trạng thái hoang mang, lạc lõng. Qua đó, bài thơ thể hiện thế giới nội tâm mãnh liệt, ám ảnh và phong cách thơ giàu cảm xúc, đầy bi thương của Hàn Mặc Tử.

Câu 2:

Không phải ai sinh ra cũng gặp thuận lợi, nhưng ai cũng có thể lựa chọn cách đối diện với khó khăn. Điều làm nên sự khác biệt giữa người thành công và người dễ bỏ cuộc chính là ý chí và nghị lực. Đó là sức mạnh tinh thần giúp con người vượt qua thử thách và không ngừng tiến lên phía trước.

Nghị lực trước hết mang lại giá trị cho chính bản thân mỗi người. Khi có nghị lực, ta học được cách kiên trì, không chùn bước trước thất bại. Thất bại không còn là dấu chấm hết mà trở thành bài học để ta trưởng thành hơn. Người có nghị lực thường tự tin hơn vì họ tin vào khả năng vượt khó của mình. Nhờ đó, họ từng bước hoàn thiện bản thân, rèn luyện bản lĩnh và đạt được mục tiêu đã đặt ra. Không chỉ giúp ích cho bản thân, nghị lực còn lan tỏa năng lượng tích cực đến những người xung quanh. Một người luôn cố gắng, không than vãn, không bỏ cuộc sẽ trở thành nguồn động viên lớn cho gia đình, bạn bè. Tinh thần bền bỉ ấy có thể truyền cảm hứng, giúp người khác có thêm niềm tin khi đối diện với khó khăn của riêng mình. Sự nỗ lực của một cá nhân đôi khi có thể tạo ra ảnh hưởng tích cực cho cả một tập thể. Ở phạm vi rộng hơn, khi nhiều cá nhân giàu nghị lực cùng tồn tại trong xã hội, xã hội đó sẽ phát triển mạnh mẽ và bền vững hơn. Những con người dám nghĩ, dám làm, dám vượt qua giới hạn sẽ đóng góp vào sự tiến bộ chung. Trong lịch sử, Chủ tịch Hồ Chí Minh là minh chứng tiêu biểu cho nghị lực phi thường. Suốt hành trình tìm đường cứu nước, Người đã vượt qua vô vàn gian khổ để giành độc lập cho dân tộc. Chính nghị lực ấy không chỉ thay đổi số phận của một con người mà còn làm thay đổi vận mệnh cả đất nước. Trong thời hiện đại, tinh thần ấy vẫn hiện diện. Faker – tuyển thủ Liên Minh Huyền Thoại – sau nhiều năm không đạt được chức vô địch thế giới vẫn kiên trì thi đấu và rèn luyện. Cuối cùng anh đã giành lại chiếc cúp danh giá. Dẫn chứng ấy cho thấy nghị lực giúp con người đứng dậy sau thất bại và chạm tới vinh quang một lần nữa. Đối với học sinh, nghị lực thể hiện qua việc không bỏ cuộc trước bài khó, không nản lòng khi điểm số chưa như mong muốn. Mỗi lần cố gắng thêm một chút là mỗi lần ta tiến gần hơn tới mục tiêu. Nếu thiếu nghị lực, ta dễ hài lòng với hiện tại và đánh mất cơ hội phát triển.

Tóm lại, nghị lực là nền tảng giúp con người hoàn thiện bản thân, truyền cảm hứng cho người khác và góp phần xây dựng xã hội tốt đẹp hơn. Khi có nghị lực, ta không chỉ thay đổi được chính mình mà còn có thể tạo ra giá trị cho cộng đồng.

Câu 1:

Phương thức biểu đạt của bàu thơ là biểu cảm.

Câu 2:

Đề tài trong bài thơ là “nỗi mất mát trong tình yêu”.

Câu 3:

Hình ảnh thơ “bông Phượng nở trong màu huyết” mang tín tượng trưng sâu sắc. Màu huyết gợi liên tưởng đến máu, đến nỗi đau rỉ máu trong tâm hồn. Hình ảnh này làm cho nỗi buồn trở nên dữ dội, ám ảnh và thấm thía hơn.

Câu 4:

Khổ thơ cuối sử dụng câu hỏi tu từ qua hai câu “Tôi vẫn còn đây hay ở đâu?”, “Ai đem bỏ tôi dưới trời sâu?” và ẩn dụ ở hình ảnh “giọt châu” chỉ nước mắt. Về nghệ thuật, các biện pháp này làm tăng tính biểu cảm, tạo giọng điệu day dứt, ám ảnh. Về nội dung, chúng khắc sâu nỗi hoang mang, cô đơn và đau đớn tột cùng của nhân vật trữ tình. Qua đó thể hiện tâm trạng tuyệt vọng nhưng vẫn chan chứa yêu thương của tác giả.

Câu 5:

Bài thơ có cấu tứ triển khai theo mạch cảm xúc tăng dần. Khổ đầu là nỗi đau dâng lên dữ dội đến mức muốn tan biến; khổ hai cụ thể hoá mất mát qua hình ảnh “một nửa hồn tôi mất”; khổ cuối đẩy cảm xúc lên đỉnh điểm với trạng thái hoang mang, lạc lõng và tuyệt vọng. Cách sắp xếp ấy tạo nên cao trào ở đoạn kết, làm nổi bật thế giới nội tâm mãnh liệt, ám ảnh của Hàn Mặc Tử.