Chế độ thực dân đã gây ra nhiều ảnh hưởng sâu sắc đến các quốc gia Đông Nam Á trên mọi lĩnh vực.

Về chính trị, các nước Đông Nam Á bị mất độc lập, chủ quyền dân tộc; bộ máy cai trị thực dân được thiết lập nhằm đàn áp phong trào đấu tranh của nhân dân.

Về kinh tế, thực dân tiến hành khai thác thuộc địa, cướp đoạt ruộng đất, tài nguyên, bóc lột sức lao động, làm cho nền kinh tế các nước phát triển lệ thuộc, mất cân đối, kìm hãm sự phát triển của công – thương nghiệp bản địa.

Về xã hội, xã hội phân hóa sâu sắc, đời sống nhân dân cực khổ, nhiều mâu thuẫn xã hội gay gắt nảy sinh.

Về văn hóa, thực dân thực hiện chính sách nô dịch, truyền bá văn hóa ngoại lai nhằm làm phai nhạt bản sắc dân tộc.

Liên hệ Việt Nam, dưới ách thống trị của thực dân Pháp, nước ta mất độc lập, nhân dân bị bóc lột nặng nề, kinh tế lạc hậu, xã hội phân hóa sâu sắc. Tuy nhiên, sự thống trị đó cũng làm xuất hiện các giai cấp mới và thúc đẩy phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc, dẫn tới thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, giành lại độc lập cho dân tộc.

Từ thế kỉ XVI, các nước tư bản phương Tây bắt đầu xâm nhập vào khu vực Đông Nam Á hải đảo do nơi đây có vị trí chiến lược quan trọng và giàu tài nguyên, đặc biệt là gia vị. Ban đầu, họ dùng con đường buôn bán và truyền đạo để thâm nhập. Sang thế kỉ XVII – XIX, khi chủ nghĩa tư bản phát triển mạnh, các nước phương Tây chuyển sang xâm lược bằng vũ lực, từng bước đặt ách thống trị. Hà Lan chiếm In-đô-nê-xi-a và thiết lập chế độ cai trị thực dân lâu dài. Tây Ban Nha xâm chiếm Phi-lip-pin từ thế kỉ XVI, sau đó đến cuối thế kỉ XIX Phi-lip-pin lại rơi vào tay Mĩ. Anh chiếm Ma-lai-xi-a, Xin-ga-po và Bru-nây.