Bài làm

Đoạn trích Thổn thức gió đồng của tác giả Dương Giao Linh , sáng tác của nhà văn là những cảm nhận, suy tư về cuộc sống, về con người và những biến động của thời cuộc... qua đó thấy được tâm trạng của nhân vật “tôi” diễn biến tinh tế, giàu cảm xúc, gắn liền với những đổi thay của làng quê và cuộc hội ngộ với dì Lam. Trước hết, “tôi” mang nỗi bất an, trăn trở khi chứng kiến quê hương đổi khác: ruộng đồng thu hẹp, tiếng còi xe và nhạc băng ồn ào lấn át không gian yên bình xưa cũ. Xen trong đó là niềm thương xót, cảm thông sâu sắc dành cho người mẹ tần tảo với đôi bàn tay gầy guộc, lam lũ qua năm tháng. Khi dì Lam bất ngờ trở về, tâm trạng “tôi” chuyển sang ngỡ ngàng, xúc động; những ký ức tuổi thơ yêu thương ùa về, khiến “tôi” lặng lẽ quan sát và thấu hiểu nhiều hơn là hỏi han. Đặc biệt, trước hình ảnh dì Lam đi qua đau khổ mà vẫn bình thản, an yên, “tôi” bộc lộ sự ngưỡng mộ, trân trọng và chiêm nghiệm sâu sắc về sức mạnh của thời gian, về nghị lực sống của con người. Diễn biến tâm trạng ấy góp phần làm nổi bật chủ đề tác phẩm: nỗi thổn thức trước sự đổi thay của quê hương và vẻ đẹp bền bỉ của con người trong cuộc đời nhiều biến động.

câu 2:

Trong những ngày cả nước hân hoan kỉ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/04/1975 – 30/04/2025), nhiều hình ảnh đẹp về lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc đã được lan tỏa mạnh mẽ. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn xuất hiện không ít hành vi ứng xử thiếu văn hóa nơi công cộng, đặc biệt trong một bộ phận giới trẻ, khiến chúng ta không khỏi trăn trở về vấn đề văn hóa ứng xử nơi công cộng của thế hệ trẻ ngày nay.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng là cách mỗi cá nhân thể hiện thái độ, lời nói, hành vi của mình ở những không gian chung như đường phố, công viên, trường học, khu di tích, lễ hội… Đó là sự tôn trọng bản thân, tôn trọng người khác và tôn trọng các giá trị chung của cộng đồng. Đối với thế hệ trẻ – những người năng động, sáng tạo, giàu khát vọng – văn hóa ứng xử nơi công cộng không chỉ phản ánh nhân cách cá nhân mà còn góp phần tạo nên hình ảnh của cả một thế hệ.

Từ trải nghiệm của bản thân trong dịp lễ 30/4 vừa qua, tôi nhận thấy nhiều bạn trẻ có ý thức rất tốt: xếp hàng trật tự khi tham quan di tích, giữ gìn vệ sinh môi trường, mặc trang phục lịch sự, chụp ảnh văn minh, chia sẻ những thông điệp tích cực về lịch sử và lòng yêu nước trên mạng xã hội. Những hành động ấy thể hiện sự trưởng thành trong nhận thức, lòng tự hào dân tộc và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng.

Tuy nhiên, bên cạnh những điểm sáng đó, vẫn còn không ít hành vi đáng buồn: chen lấn, xô đẩy ở nơi đông người; xả rác bừa bãi; nói cười ồn ào, thiếu nghiêm túc tại các địa điểm tưởng niệm; thậm chí có người lợi dụng sự kiện lớn để câu view, câu like bằng những nội dung phản cảm, thiếu tôn trọng lịch sử. Những hành vi này tuy không phải là phổ biến nhưng lại để lại ấn tượng xấu, làm giảm đi ý nghĩa thiêng liêng của những sự kiện trọng đại của dân tộc.

Nguyên nhân của thực trạng ấy đến từ nhiều phía. Một bộ phận giới trẻ còn thiếu kĩ năng sống, thiếu sự giáo dục đầy đủ về văn hóa ứng xử. Bên cạnh đó, ảnh hưởng tiêu cực của mạng xã hội khiến một số bạn chạy theo sự nổi tiếng ảo, đề cao cái tôi cá nhân mà quên đi chuẩn mực chung. Ngoài ra, sự buông lỏng trong việc nhắc nhở, uốn nắn từ gia đình và xã hội cũng góp phần khiến những hành vi lệch chuẩn chưa được chấn chỉnh kịp thời.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng của thế hệ trẻ có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Nó thể hiện trình độ văn minh của xã hội, góp phần xây dựng môi trường sống lành mạnh, đồng thời khẳng định hình ảnh một thế hệ trẻ Việt Nam năng động nhưng vẫn giàu truyền thống, biết trân trọng lịch sử và giá trị cộng đồng.

Nhận thức được điều đó, mỗi bạn trẻ cần tự rèn luyện cho mình lối sống văn minh: cư xử lịch sự, có ý thức giữ gìn không gian chung, tôn trọng người khác, đặc biệt là trong những sự kiện mang ý nghĩa lịch sử – văn hóa lớn của đất nước. Đồng thời, gia đình, nhà trường và xã hội cần tăng cường giáo dục, định hướng để văn hóa ứng xử trở thành thói quen tự nhiên của giới trẻ.

Có thể khẳng định rằng, thế hệ trẻ hôm nay chính là hình ảnh của đất nước ngày mai. Khi mỗi bạn trẻ biết ứng xử văn minh nơi công cộng, đó không chỉ là sự hoàn thiện bản thân mà còn là cách thiết thực để thể hiện lòng yêu nước và trách nhiệm với cộng đồng, xứng đáng với những hi sinh to lớn của các thế hệ cha anh đi trước.

Bài làm

Đoạn trích Thổn thức gió đồng của tác giả Dương Giao Linh , sáng tác của nhà văn là những cảm nhận, suy tư về cuộc sống, về con người và những biến động của thời cuộc... qua đó thấy được tâm trạng của nhân vật “tôi” diễn biến tinh tế, giàu cảm xúc, gắn liền với những đổi thay của làng quê và cuộc hội ngộ với dì Lam. Trước hết, “tôi” mang nỗi bất an, trăn trở khi chứng kiến quê hương đổi khác: ruộng đồng thu hẹp, tiếng còi xe và nhạc băng ồn ào lấn át không gian yên bình xưa cũ. Xen trong đó là niềm thương xót, cảm thông sâu sắc dành cho người mẹ tần tảo với đôi bàn tay gầy guộc, lam lũ qua năm tháng. Khi dì Lam bất ngờ trở về, tâm trạng “tôi” chuyển sang ngỡ ngàng, xúc động; những ký ức tuổi thơ yêu thương ùa về, khiến “tôi” lặng lẽ quan sát và thấu hiểu nhiều hơn là hỏi han. Đặc biệt, trước hình ảnh dì Lam đi qua đau khổ mà vẫn bình thản, an yên, “tôi” bộc lộ sự ngưỡng mộ, trân trọng và chiêm nghiệm sâu sắc về sức mạnh của thời gian, về nghị lực sống của con người. Diễn biến tâm trạng ấy góp phần làm nổi bật chủ đề tác phẩm: nỗi thổn thức trước sự đổi thay của quê hương và vẻ đẹp bền bỉ của con người trong cuộc đời nhiều biến động.

câu 2:

Trong những ngày cả nước hân hoan kỉ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/04/1975 – 30/04/2025), nhiều hình ảnh đẹp về lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc đã được lan tỏa mạnh mẽ. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn xuất hiện không ít hành vi ứng xử thiếu văn hóa nơi công cộng, đặc biệt trong một bộ phận giới trẻ, khiến chúng ta không khỏi trăn trở về vấn đề văn hóa ứng xử nơi công cộng của thế hệ trẻ ngày nay.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng là cách mỗi cá nhân thể hiện thái độ, lời nói, hành vi của mình ở những không gian chung như đường phố, công viên, trường học, khu di tích, lễ hội… Đó là sự tôn trọng bản thân, tôn trọng người khác và tôn trọng các giá trị chung của cộng đồng. Đối với thế hệ trẻ – những người năng động, sáng tạo, giàu khát vọng – văn hóa ứng xử nơi công cộng không chỉ phản ánh nhân cách cá nhân mà còn góp phần tạo nên hình ảnh của cả một thế hệ.

Từ trải nghiệm của bản thân trong dịp lễ 30/4 vừa qua, tôi nhận thấy nhiều bạn trẻ có ý thức rất tốt: xếp hàng trật tự khi tham quan di tích, giữ gìn vệ sinh môi trường, mặc trang phục lịch sự, chụp ảnh văn minh, chia sẻ những thông điệp tích cực về lịch sử và lòng yêu nước trên mạng xã hội. Những hành động ấy thể hiện sự trưởng thành trong nhận thức, lòng tự hào dân tộc và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng.

Tuy nhiên, bên cạnh những điểm sáng đó, vẫn còn không ít hành vi đáng buồn: chen lấn, xô đẩy ở nơi đông người; xả rác bừa bãi; nói cười ồn ào, thiếu nghiêm túc tại các địa điểm tưởng niệm; thậm chí có người lợi dụng sự kiện lớn để câu view, câu like bằng những nội dung phản cảm, thiếu tôn trọng lịch sử. Những hành vi này tuy không phải là phổ biến nhưng lại để lại ấn tượng xấu, làm giảm đi ý nghĩa thiêng liêng của những sự kiện trọng đại của dân tộc.

Nguyên nhân của thực trạng ấy đến từ nhiều phía. Một bộ phận giới trẻ còn thiếu kĩ năng sống, thiếu sự giáo dục đầy đủ về văn hóa ứng xử. Bên cạnh đó, ảnh hưởng tiêu cực của mạng xã hội khiến một số bạn chạy theo sự nổi tiếng ảo, đề cao cái tôi cá nhân mà quên đi chuẩn mực chung. Ngoài ra, sự buông lỏng trong việc nhắc nhở, uốn nắn từ gia đình và xã hội cũng góp phần khiến những hành vi lệch chuẩn chưa được chấn chỉnh kịp thời.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng của thế hệ trẻ có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Nó thể hiện trình độ văn minh của xã hội, góp phần xây dựng môi trường sống lành mạnh, đồng thời khẳng định hình ảnh một thế hệ trẻ Việt Nam năng động nhưng vẫn giàu truyền thống, biết trân trọng lịch sử và giá trị cộng đồng.

Nhận thức được điều đó, mỗi bạn trẻ cần tự rèn luyện cho mình lối sống văn minh: cư xử lịch sự, có ý thức giữ gìn không gian chung, tôn trọng người khác, đặc biệt là trong những sự kiện mang ý nghĩa lịch sử – văn hóa lớn của đất nước. Đồng thời, gia đình, nhà trường và xã hội cần tăng cường giáo dục, định hướng để văn hóa ứng xử trở thành thói quen tự nhiên của giới trẻ.

Có thể khẳng định rằng, thế hệ trẻ hôm nay chính là hình ảnh của đất nước ngày mai. Khi mỗi bạn trẻ biết ứng xử văn minh nơi công cộng, đó không chỉ là sự hoàn thiện bản thân mà còn là cách thiết thực để thể hiện lòng yêu nước và trách nhiệm với cộng đồng, xứng đáng với những hi sinh to lớn của các thế hệ cha anh đi trước.

Câu 1:

Dấu hiệu: người kể xưng “tôi”, trực tiếp kể lại những gì mình chứng kiến, cảm nhận “tôi trở lại với ruộng đồng…”, “tôi thương đôi bàn tay gầy rặt những xương của mẹ”, “tôi nhớ dì Lam của tôi…”

Câu 2.
Những chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quê:

Ruộng đồng thu hẹp, chỉ còn “những mảnh ruộng ít ỏi”.

Người dân từ làm nông chuyển sang làm thợ xây, làm thuê cho dự án.

Cuộc sống bớt lam lũ, cơ cực hơn.

Tiếng còi xe, nhạc băng ồn ào thay cho lời hát ru trưa hè.

Nhiều ngôi nhà trong làng trở nên khang trang.

Câu 3.
Biện pháp tu từ: điệp ngữ kết hợp với phép đối lập (“tháng năm có thể… nhưng tháng năm lại…”).
→ Tác dụng:

+ Làm cho câu văn trở nên sinh động và hấp dẫn.

+nhấn mạnh tác động hai mặt của thời gian: vừa làm con người hao mòn về thể xác, vừa tôi luyện ý chí trở nên mạnh mẽ, bền bỉ; qua đó khẳng định giá trị của nghị lực sống sau những mất mát, đau thương.

Câu 4.
Điểm nhìn trần thuật từ nhân vật “tôi” – người trong cuộc, gắn bó sâu nặng với làng quê và gia đình – rất phù hợp với chủ đề. Điểm nhìn này giúp câu chuyện trở nên chân thực, giàu cảm xúc, thể hiện rõ nỗi trăn trở trước sự đổi thay của làng quê và sự cảm thông, trân trọng đối với số phận con người, đặc biệt là những người phụ nữ như dì Lam.

Câu 5.
Sự thay đổi của nông thôn hiện nay là tất yếu, mang lại đời sống vật chất tốt hơn cho người dân. Tuy nhiên, cùng với phát triển kinh tế, cần giữ gìn những giá trị truyền thống, sự yên bình và tình làng nghĩa xóm. Phát triển phải đi đôi với bảo tồn bản sắc văn hóa để nông thôn không chỉ “giàu lên” mà còn “đẹp lên” trong chiều sâu tinh thần.