Câu 1 : Trong đoạn trích “thổn thức gió đồng” của tác giả Dương giao linh để lại ấn tượng sâu sắc thông qua tâm trạng của nhân vật “tôi” có sự vận động tinh tế và giàu cảm xúc. Ban đầu, “tôi” xuất hiện với những cảm giác ngỡ ngàng, bối rối trước hoàn cảnh và con người xung quanh. Những chi tiết, hình ảnh trong đoạn trích gợi lên sự dè dặt, thậm chí là lo âu, cho thấy nhân vật đang đứng trước một trải nghiệm mới mẻ, chưa từng có. Tuy nhiên, theo diễn biến câu chuyện, tâm trạng ấy dần thay đổi. Từ chỗ e ngại, “tôi” bắt đầu quan sát, suy ngẫm và cảm nhận sâu sắc hơn về sự việc đang diễn ra. Những rung động trong tâm hồn trở nên rõ nét, chân thành, thể hiện sự nhạy cảm và giàu cảm xúc của nhân vật. Ở cuối đoạn trích, tâm trạng “tôi” chuyển sang trạng thái lắng đọng, suy tư. Nhân vật không chỉ nhìn nhận sự việc bằng cảm xúc cá nhân mà còn rút ra cho mình những nhận thức sâu sắc về con người và cuộc sống. Qua diễn biến tâm trạng ấy, tác giả đã khắc họa thành công một nhân vật có đời sống nội tâm phong phú, góp phần làm nổi bật giá trị tư tưởng và nhân văn của đoạn trích.Những diễn biến sâu sắc ấn còn được thông qua yếu tố nghệ thuật với giọng thơ nhẹ nhàng , giản dị gần gũi với đời sống , kết hợp với biện pháp tu từ như điệp cấu trúc , đối làm câu thơ trở nên sinh động hấp dẫn hơn . Qua đó tác giả muốn gửi gắm thông điệp phải biết trân trọng và yêu quê hương nơi mình sinh ra và lớn lên.

Câu 2 :

Trong dòng chảy bất tận của thời gian có một quãng đời chỉ đến một lần nhưng đủ sức định hình cả cuộc đời đó là tuổi trẻ . Tuổi trẻ là nốt nhạc cao vút trong bản hoà tấu cuộc sống , nơi mỗi người viết lên giai điệu bằng đam mê sai lầm và cả những trải nghiệm khó quên . Hơn bao giờ hết vấn đề đáng suy ngẫm về văn hóa ứng xử nơi công cộng của thế hệ trẻ là một vấn đề cần thực hiện nghiêm túc vì nó là chiếc chìa khoá để mở ra cách cửa dẫn đến một tương lai tươi sáng .

Để có thể hiểu rõ vấn đề này chúng ta cần hiểu văn hoá ứng xử là gì?Văn hóa ứng xử nơi công cộng được hiểu là cách nói năng, hành động, thái độ của mỗi cá nhân ở những không gian chung như đường phố, trường học, bệnh viện, khu di tích, lễ hội… Đó không chỉ là những quy tắc mang tính hình thức mà còn phản ánh trình độ văn hóa, nhân cách và ý thức trách nhiệm của con người đối với cộng đồng. Một hành vi nhỏ nhưng văn minh có thể tạo nên hình ảnh đẹp, ngược lại, một hành động thiếu ý thức sẽ gây ảnh hưởng xấu đến xã hội.

Thực tế cho thấy, nhiều bạn trẻ ngày nay có lối sống năng động, hiện đại, sẵn sàng giúp đỡ người khác, xếp hàng nơi công cộng, giữ gìn vệ sinh chung và cư xử lịch sự. Đặc biệt, trong các dịp lễ lớn của đất nước, không ít bạn trẻ thể hiện tinh thần yêu nước đúng mực thông qua những hành động đẹp như tham gia hoạt động tình nguyện, giữ gìn trật tự, tôn trọng không gian linh thiêng. Tuy nhiên, vẫn còn những biểu hiện đáng lo ngại như chen lấn, xô đẩy, nói chuyện ồn ào, vứt rác bừa bãi, thậm chí phát ngôn thiếu chuẩn mực trên mạng xã hội và ngoài đời thực. Những hành vi ấy không chỉ làm xấu hình ảnh cá nhân mà còn ảnh hưởng đến bộ mặt văn hóa của cả cộng đồng.

Nguyên nhân của thực trạng trên xuất phát từ nhiều phía. Một số bạn trẻ chưa nhận thức đầy đủ về ý nghĩa của văn hóa ứng xử, coi đó là điều nhỏ nhặt, không quan trọng. Bên cạnh đó, sự thiếu quan tâm, giáo dục từ gia đình và nhà trường, cũng như tác động tiêu cực của mạng xã hội, đã khiến một bộ phận giới trẻ dễ dàng có những hành vi lệch chuẩn. Đặc biệt, lối sống gấp gáp, đề cao cái tôi cá nhân cũng góp phần làm giảm ý thức trách nhiệm với cộng đồng. Để xây dựng văn hóa ứng xử nơi công cộng văn minh, thế hệ trẻ cần bắt đầu từ những việc làm nhỏ nhất: nói lời cảm ơn, xin lỗi đúng lúc; tôn trọng người khác; tuân thủ quy định chung; giữ gìn vệ sinh môi trường. Gia đình và nhà trường cần tăng cường giáo dục đạo đức, kĩ năng sống, giúp học sinh hiểu rằng văn hóa ứng xử chính là thước đo giá trị con người. Bản thân mỗi bạn trẻ cũng cần tự rèn luyện, tự điều chỉnh hành vi để xứng đáng với truyền thống tốt đẹp của dân tộc.Văn hóa ứng xử nơi công cộng không chỉ thể hiện sự văn minh của cá nhân mà còn góp phần xây dựng hình ảnh đẹp cho đất nước trong thời kì hội nhập. Là thế hệ trẻ hôm nay, chúng ta cần ý thức rõ trách nhiệm của mình để niềm tự hào dân tộc luôn được thể hiện bằng những hành động đẹp, thiết thực và nhân văn.

Sống trong thời đại nhiều biến động , tuổi trẻ không ngừng tỉnh táo để không bị cuốn trôi giữa những ngã rẽ vô định . Hơn bao giờ hết vấn đề văn hoá ứng xử nơi công cộng của thế hệ trẻ ngày nay trở thành lời nhắc nhở bản lĩnh , ý thức sống có giá trị . Mỗi người chỉ có một tuổi trẻ hay sống sao cho xứng đáng để mai này nhìn lại ta không hối tiếc vì đã đi qua thanh xuân bằng cả một trái tim ngủ yên .

Câu 1 :

Ngôi kể thứ 1

Dấu hiệu nhận biết : người kể xưng “tôi”

Câu 2 :

Các chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quên nơi nhân vật “tôi” sống :

+, từ những người nông dân chỉ biết cấy lúa và trồng rau giờ đi làm thợ xây và làm thuê cho dự án.

+ , tiếng còi xe và nhạc băng ầm ĩ thay cho những lời hát ru con giữa buổi trưa hè .

Câu 3: Biện pháp tu từ đối : “Tiều tuỵ , yếu mòn đi ” và “can trường, bền bỉ”

Tác dụng : + tạo âm hưởng , nhịp điệu để câu thơ cân đối , hài hoà giúp trở nên sinh động và hấp dẫn hơn .

+ Nhấn mạnh triết lý sâu sắc về quy luật của thời gian và cuộc đời , thời gian không chỉ mang lại sự hao mòn về thể xác , mà còn là môi trường rèn giũa tinh thần . Qua đó tác giá muốn nói rằng con người phải có bản lĩnh vượt qua khó khăn thử thách , thì theo thời gian và năm tháng mọi sự thành công mới đến được .

Câu 4 : Đoạn trích sử dụng Ngôi kể thứ nhất người kể xưng “tôi” - là nhân vật Lâm. Điểm nhìn này tạo ra sự gắn kết chặt chẽ giữa người kể và câu chuyện.

Chủ đề của đoạn trích : Tình cảm gia đình sâu sắc, tình yêu quê hương và những suy tư về sự thay đổi của cuộc sống.

Câu 5 :

Sự thay đổi ở nông thôn hiện nay là quy luật phát triển tất yếu, mang lại nhiều lợi ích như đời sống vật chất được nâng cao, giúp người dân tiếp cận văn minh hơn. Tuy nhiên, sự thay đổi này cần đi đôi với việc giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống và sự gắn kết cộng đồng, tránh sự xáo trộn, mất đi nét bình yên vốn có .Điều quan trọng là phải phát triển bền vững, lấy chất lượng cuộc sống tinh thần của người dân làm thước đo, để quê hương thực sự trở thành “nơi đáng sống”, hài hòa giữa hiện đại và truyền thống.