câu 1:

Đoạn trích trèo đi tận thứ sáu cho tôi trốn chân nể biển hơi gợi lên hình ảnh chiếc thuyền gắn liền với bạn thân phận tội nghiệp của những người phụ trèo qua đó thể hiện sâu sắc nỗi nhọc nhằn và sống của con người lao động nghèo nhịp chèo đều đặn lại đi lại như nhịp đơn điệuhọ giữa sóng nước mênh mang con thuyền không chỉ là phương tiện mưu sinh mà còn là nơi gửi gắm số phận lênh đênh sóng gió chi phối hình ảnh biển hỡi được gọi tên tha thiết cho thấy con người nhỏ bé trước thiên nhiên rộng lớn vừa sợ hãi vừa nương van xin đừng cho tôi bỏ chân chốn này bộc lộ khát vọng được tồn tại được bám với cuộc đời dù đầy đủ đầy qua đoạn trích tác giả bày tỏ niềm cảm thương sâu sắc với những người những những phận người lam lũ đồng thời khẳng định sức sống bền bỉ và kiên cường của họ đó là tiếng nói nhân văn trân trọng con người lao động trong hành trình mưu sinh sóng gió

câu 2:trong hành trình trưởng thành của mỗi con người chúng ta sẽ đi qua rất nhiều vùng đất gặp gỡ rất nhiều người nhưng đó là một nơi luôn rộng vòng tay đó chúng ta trở về đó chính là gia đình câu nói hổ dữ không ăn thịt con hay những bài ca về tình mẹ con trai nước đời nay đã khẳng định cho ta một giá trị thiêng liêng và giá trị của tình nhân trong cuộc sống con người hết là sợi dây huyết thống gắn kết với con người dòng máu như cha mẹ anh chị em ông bà nhưng sâu sắc hơn đó là những gắn bó về tâm hồn là sự hy sinh vô điều kiện và lòng vị tha không giới hạn mà những người thân dành cho nhau trong một thế giới đầy rẫy những biến động và tình thân chính làm bị tránh bão an toàn nhất của mỗi cá nhân giá trị lớn nhất của tình thân nằm ở sức mạnh nâng đỡ tình thân khi thành công thế giới có thể vỗ tay chúc tụng nhưng khi ta thất bại chỉ có những người thân sẵn lòng mở sẵn lòng mở lại lắng nghe và tiếp thêm động lực cha mẹ không yêu ta vì thì ai yêu mà yêu ta vì ta còn là con của họ sự bao dung ấy giúp con người có thể niềm tin để đứng dậy sau những vấp ngã một đứa trẻ lớn lên trong tình thương của gia đình thường có tâm lý vững vàng nhân cách toàn và giàu lòng nhân ái ngược lại sự thiếu vắng tình thân thường để lại những lỗ hổng tâm hồn có lấp đầy bên cạnh đó tình thân còn là trường học đầu qua lời ru của mẹ qua sự khắc của cha ta học được lòng biết ơn sự chia sẻ và và trách nhiệm tình nhân biết hy sinh cái tôi cá nhân vì lợi ích chung của tổ ấm từ đó hình thành lên nền tảng ta bước xã hội một xã hội tốt đẹp được xây dựng từ những gia đình hạnh phúc nơi mà các yêu thương và trân trọng nhau tuy nhiên trong xã hội hiện nay ngày nay giá trị của tình thân đã đứng trước nhiều thử việc sự cám dỗ của vật chất và sự thống trị của công nghệ người trở nên vô tâm với chính những ruột thịt có những người sẵn sàng lợi ích cá nhân mà tranh chấp xích mích với anh em có những mải mê với thế giới ảo mà quên mất việc hỏi han cha mẹ già đó là những biểu hiện lệch lạc đáng báo động về khoảng đạo đức và tình cảm gia đình để bảo vệ và phát huy giá trị của tình nhân chúng ta hiểu rằng tình cảm không tự nhiên mà bền không được vun đắp đừng đợi đến khi biến cố mới chấp nhận và giá trị của gia đình hãy bắt đầu từ những hành động nhỏ một bữa cơm ấm cúng một lời hỏi hai đơn giản là lắng nghe trân trọng tình thân cũng chính là trân trọng gốc rễ của bản sắc của tình thân là món quà mỗi con người được ban tặng khi đến thế giới này nó là ngọn lửa sưởi ấm tâm hồn trong những ngày gió đông của cuộc đời như ai đó đã từng nói gia đình là nơi cuộc sống bắt đầu và tình yêu không bao giờ kết thúc mỗi chúng ta hãy sống sao cho xứng đáng với tình cảm thiêng liêng ấy để tình thân điểm tựa vững chắc nhất trên hành trình chinh phục tương lai

Câu 1.

Người kể trong văn bản là ngôi thứ nhất (“tôi”) – nhân vật trực tiếp trải nghiệm hành trình vượt biển đầy nguy hiểm.

⸻

Câu 2.

Hình ảnh “biển” hiện ra:

• Dữ dội, hung bạo, đầy hiểm nguy

• Sóng lớn, nước xoáy mạnh, gầm réo, thét gào

→ Biển vừa rộng lớn vừa đáng sợ, là thử thách khắc nghiệt đối với con người.

⸻

Câu 3.

Chủ đề của văn bản:

→ Thể hiện cuộc hành trình vượt biển gian nan và ca ngợi ý chí kiên cường, khát vọng sống của con người trước thiên nhiên dữ dội.

⸻

Câu 4.

Các “rán nước” trong văn bản là biểu tượng cho:

→ Những thử thách, hiểm nguy, chặng đường gian nan trong hành trình vượt biển và trong cuộc đời con người.

⸻

Câu 5.

Âm thanh được thể hiện:

• “nước sôi gầm réo”

• tiếng sóng dữ dội

• lời kêu cứu: “Biển ơi…”, “Nước hỡi…”

Cảm xúc gợi ra:

→ Sợ hãi, căng thẳng, hoảng loạn trước sức mạnh khủng khiếp của biển cả, đồng thời thể hiện khát khao sống mãnh liệt và ý chí chống chọi của con người.

Câu 1. (0,5 điểm)

Người kể trong văn bản: Sa dạ sa dồng.

Câu 2. (0,5 điểm)

Hình ảnh “biển” hiện ra trong văn bản có đặc điểm: Dữ dội, hung hiểm, đầy sóng gió, là nơi các sa dạ sa dồng phải chèo thuyền phục dịch các quan slay ở cõi âm. 

Câu 3. (1,0 điểm)

Chủ đề: Cuộc sống bất công, oan trái và thân phận bất hạnh của những người dân lao động, bé mọn, khốn khổ.  

Câu 4. (1,0 điểm)

– HS chỉ ra đặc điểm của các rán nước:

+ Rán nước thứ sáu: Thấy nước vằn mông mốc.

+ Rán nước thứ bảy: Nơi đây có ngọ lồm bủa giăng.

+ Rán nước thứ tám: Nước thét gào kéo xuống Long Vương.

+ Rán nước thứ chín: Khắp mặt biển nước sôi gầm réo.

+ Rán nước thứ mười: Thuyền lướt theo nước trời băng băng.

+ Rán nước thứ mười một: Sóng đuổi sóng xô đi.

+ Rán nước thứ mười hai: – A! Bờ biển kia rồi.

– HS rút ra ý nghĩa biểu tượng của các rán nước: Các rán nước biểu tượng cho những oan khiên, khổ đau, áp bức chồng chất mà bọn quan lại thống trị và cái ác giáng xuống đầu những người lao động, khốn khổ, thấp cổ bé họng. 

Câu 5. (1,0 điểm)

– HS chỉ ra những âm thanh xuất hiện trong đoạn thơ:

+ Âm thanh của mặt biển nước sôi gầm réo.

+ Âm thanh tiếng kêu cứu lo sợ, tuyệt vọng,… của những sa dạ sa dồng.

– HS nêu ấn tượng của bản thân về những âm thanh đó. Ví dụ: Những âm thanh đó gợi ra sự hung dữ khủng khiếp của biển nước sôi gầm réo sẵn sàng nhấn chìm, nuốt chửng,… con người và sự mỏng manh, bé nhỏ của chiếc thuyền gắn liền thân phận tội nghiệp của những người phu chèo thuyền.  

a. Đóng – mở của khí khổng

Thuộc cảm ứng không định hướng (ứng động).

Vì sao:

Sự đóng – mở của khí khổng xảy ra không phụ thuộc vào hướng tác động của tác nhân kích thích (ánh sáng, độ ẩm, nồng độ CO₂…), mà phụ thuộc vào sự thay đổi sức trương nước của tế bào khí khổng. Do đó, đây là hiện tượng ứng động.

b. Nở hoa của cây mười giờ

👉 Thuộc cảm ứng không định hướng (ứng động), cụ thể là quang ứng động.

Vì sao:

Hoa mười giờ nở vào một thời điểm nhất định trong ngày, phụ thuộc vào cường độ ánh sáng, không phụ thuộc vào hướng chiếu của ánh sáng. Vì vậy, đây cũng là hiện tượng ứng động.

Tiêu chảy làm trẻ mất nước và điện giải nhanh chóng. Nếu không được bù kịp thời, trẻ dễ bị mất nước nặng, rối loạn điện giải, thậm chí tử vong. Bên cạnh đó, tiêu chảy khiến ruột bị tổn thương, làm giảm khả năng hấp thu chất dinh dưỡng, dù trẻ có ăn cũng không hấp thu được. Khi bị bệnh, cơ thể trẻ tăng nhu cầu năng lượng để chống lại nhiễm trùng nhưng trẻ lại thường chán ăn, nôn ói, dẫn đến thiếu năng lượng và chất dinh dưỡng. Tiêu chảy kéo dài hoặc tái diễn nhiều lần sẽ gây suy dinh dưỡng, làm sức đề kháng suy giảm, trẻ dễ mắc các bệnh khác và nguy cơ tử vong tăng cao.

Để phòng tiêu chảy ở trẻ cần thực hiện đồng bộ nhiều biện pháp:

• Nuôi con bằng sữa mẹ, đặc biệt trong 6 tháng đầu, vì sữa mẹ giúp tăng sức đề kháng.
• Giữ vệ sinh cá nhân và môi trường: rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.
• Sử dụng nước sạch, ăn chín uống sôi, bảo quản thức ăn an toàn.
• Tiêm phòng đầy đủ, nhất là vắc-xin phòng tiêu chảy do Rotavirus.
• Bổ sung kẽm và chăm sóc dinh dưỡng hợp lý để tăng sức đề kháng cho trẻ.