Trong suốt chiều dài lịch sử, con người luôn hướng tới những giá trị tốt đẹp như tự do, công bằng, và trên hết là hạnh phúc. Hạnh phúc là một khái niệm trừu tượng, nhưng luôn hiện diện trong tâm trí mỗi người – đó có thể là tình yêu, là gia đình đầm ấm, là sự bình yên trong tâm hồn. Văn học, với chức năng phản ánh hiện thực và khơi dậy tình cảm nhân văn, từ lâu đã là nơi con người gửi gắm những khát vọng sâu thẳm ấy. Qua hai tác phẩm văn học trung đại tiêu biểu – Chuyện người con gái Nam Xương (Nguyễn Dữ) và Chinh phụ ngâm (Đặng Trần Côn – Đoàn Thị Điểm) – ta có thể cảm nhận rõ nét khát vọng hạnh phúc giản dị mà sâu sắc của con người, đặc biệt là người phụ nữ trong xã hội phong kiến.

1. Vũ Nương – khát vọng hạnh phúc bị dập tắt bởi định kiến

Trong Chuyện người con gái Nam Xương, Vũ Nương là hiện thân của người phụ nữ hiền hậu, thủy chung, luôn cố gắng vun vén cho mái ấm gia đình. Nàng không mong cầu điều gì cao sang, chỉ cần chồng thương yêu, con cái khỏe mạnh, gia đình yên ổn. Trong thời gian Trương Sinh đi lính, nàng tận tụy chăm sóc mẹ chồng, nuôi con thơ, một lòng chờ chồng trở về. Khát vọng hạnh phúc của nàng tưởng như rất giản dị, nhưng chính xã hội phong kiến với những bất công, định kiến và sự thiếu thấu hiểu giữa con người với nhau đã cướp đi ước mơ đó. Chỉ vì một câu nói ngây thơ của đứa trẻ và sự ghen tuông mù quáng của chồng, cuộc đời Vũ Nương rơi vào bi kịch. Không được minh oan, không còn nơi nương tựa, nàng chọn cách gieo mình xuống sông để giữ gìn danh dự. Hành động ấy không chỉ là sự uất ức, đau đớn tột cùng, mà còn thể hiện sự bất lực của con người khi khát vọng hạnh phúc bị chối bỏ.

Tuy kết thúc truyện có phần "hư cấu" với sự xuất hiện của Linh Phi và lời minh oan muộn màng, nhưng điều ấy không làm giảm đi nỗi xót xa về số phận người phụ nữ. Hạnh phúc của Vũ Nương – cũng như của biết bao người phụ nữ trong xã hội xưa – là điều tưởng chừng rất đỗi bình thường, nhưng lại trở thành điều xa xỉ khi phải sống trong một xã hội trọng nam khinh nữ, thiếu công bằng.

2. Người chinh phụ – khát vọng đoàn tụ trong chia ly và chiến tranh

Khác với Vũ Nương, nhân vật người chinh phụ trong Chinh phụ ngâm lại sống trong một hoàn cảnh khác – có chồng nhưng phải chịu cảnh xa cách do chiến tranh. Khát vọng hạnh phúc của nàng chính là sự đoàn tụ – được sống bên người chồng thân yêu, cùng nhau chia sẻ buồn vui cuộc sống. Tuy nhiên, thời cuộc đã khiến nàng phải sống trong cô đơn, mỏi mòn trông ngóng giữa “lầu khuê khoá kín”. Nàng nhớ chồng da diết, lo lắng từng ngày, sống trong tâm trạng đầy mâu thuẫn: mong chồng được vinh hiển lập công, nhưng cũng mong chồng sớm trở về, bình an vô sự.

Những câu thơ đầy hình ảnh như:

"Chốn Hàm Dương chàng còn ngoảnh lại,
Mối sầu này muôn thuở không tan"
hay
"Người lên ngựa kẻ chia bào,
Rừng phong thu đã nhuốm màu quan san..."

gợi ra cảnh biệt ly đầy xót xa. Trong đó, người chinh phụ không chỉ đơn thuần là đang mong ngóng chồng, mà còn đang day dứt vì sự bất lực trước thời cuộc. Nàng không thể ra chiến trường cùng chồng, cũng không thể kéo chồng trở về, đành giam mình trong căn phòng đầy bóng tối, sống với nỗi nhớ thương.

Chiến tranh, cũng giống như định kiến phong kiến, đã phá vỡ hạnh phúc của con người. Qua tâm trạng người chinh phụ, ta thấy rõ khát vọng được sống trong yêu thương, được đoàn viên với người thân – đó là hạnh phúc đơn sơ nhưng sâu sắc, là tiếng nói vượt thời gian của biết bao con người trong mọi hoàn cảnh.

3. Thảo luận: Từ khát vọng xưa đến hành trình tìm kiếm hạnh phúc hôm nay

Hai tác phẩm trên dù ra đời từ thời trung đại, nhưng vẫn có giá trị sâu sắc với con người hiện đại. Chúng nhắc ta rằng hạnh phúc không chỉ là vật chất, mà trước hết là sự thấu hiểu, sẻ chia, yêu thương giữa con người với con người.

Trong xã hội hiện đại, chiến tranh không còn, nhiều định kiến phong kiến đã bị xóa bỏ, nhưng khát vọng hạnh phúc vẫn luôn tồn tại. Người ta vẫn mong có một gia đình trọn vẹn, một tình yêu chân thành, một cuộc sống yên bình. Tuy nhiên, hạnh phúc hôm nay cũng có nhiều thách thức mới: áp lực công việc, lối sống vội vã, thiếu kết nối giữa người với người,… khiến nhiều người cảm thấy cô đơn ngay trong chính mái ấm của mình. Vì thế, để hạnh phúc không chỉ là khát vọng mà trở thành hiện thực, con người cần học cách hiểu – tin – yêu: hiểu người khác, tin tưởng lẫn nhau, và yêu thương một cách chân thành.

Kết luận:

Qua Chuyện người con gái Nam Xương và Chinh phụ ngâm, ta cảm nhận được vẻ đẹp trong khát vọng hạnh phúc của con người – dù là trong hoàn cảnh đau thương, bất công nhất, con người vẫn luôn khao khát được yêu thương và sống trong bình yên. Văn học, qua việc phản ánh những khát vọng đó, đã trở thành tiếng nói nhân đạo mạnh mẽ, thức tỉnh lòng trắc ẩn và thôi thúc con người sống tốt hơn, sống có trách nhiệm với hạnh phúc của chính mình và người khác.

- Một số hoạt động cộng đồng mà em đã tham gia:

+ Phong trào kế hoạch nhỏ

+ Chương trình thiện nguyện: tặng áo ấm và sách cho các bạn học sinh vùng cao

+ Tham gia quét dọn, giữ gìn vệ sinh đường làng, ngõ xóm.

- Ý nghĩa của các hoạt động đó:

+ Phát huy các truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc, tăng cường sức mạnh của các lực lượng trong cộng đồng, góp phần cải thiện điều kiện sống của cộng đồng và thúc đẩy sự phát triển toàn diện của xã hội.

+ Tạo ra cơ hội cho bản thân được giao lưu, học hỏi, rèn luyện các kĩ năng, mở rộng hiểu biết về mọi mặt.