Câu 1:

Trong tác phẩm "Sống mòn", nhân vật Thứ là hình tượng điển hình cho bi kịch của người trí thức nghèo trong xã hội cũ. Thứ hiện lên với sự giằng xé dữ dội giữa khát vọng sống cao đẹp và thực tại "cơm áo ghì sát đất". Anh vốn là người có hoài bão, muốn làm điều gì đó lớn lao, có ích cho đời. Thế nhưng, thực tế nghèo đói và cuộc sống quẩn quanh tại trường tư đã bóp nghẹt những ước mơ ấy, đẩy anh vào tình trạng "sống mòn" – một kiểu sống tẻ nhạt, vô nghĩa, tiêu diệt dần mọi năng lực sáng tạo và nhân cách. Nam Cao đã rất sắc sảo khi đi sâu vào tâm lý nhân vật, khắc họa những dòng suy nghĩ tự vấn, những nỗi đau khổ khi Thứ thấy mình trở nên ích kỷ, nhỏ nhen vì gánh nặng vật chất. Qua nhân vật Thứ, nhà văn không chỉ phê phán xã hội thực dân nửa phong kiến tàn bạo đã tước đi quyền sống xứng đáng của con người, mà còn thể hiện cái nhìn nhân đạo sâu sắc. Ông trân trọng những con người dù bị vùi dập vẫn luôn thức tỉnh, đau đớn trước sự tha hóa của chính mình và không ngừng khao khát một cuộc sống tâm hồn phong phú, lương thiện.

Câu 2:

Trong cuốn tiểu thuyết nổi tiếng của mình, nhà văn Gabriel Garcia Marquez đã để lại một chiêm nghiệm đầy sức nặng: “Không phải người ta ngừng theo đuổi ước mơ vì họ già đi mà họ già đi vì ngừng theo đuổi ước mơ”. Câu nói ấy không chỉ là một lời nhận định về quy luật thời gian, mà còn là một lời thức tỉnh sâu sắc về ý nghĩa của việc sống có lý tưởng, đặc biệt là đối với thế hệ trẻ ngày nay.

Thông thường, chúng ta hay quan niệm rằng tuổi trẻ là tuổi của ước mơ, còn tuổi già là lúc nghỉ ngơi và nhìn lại quá khứ. Thế nhưng, Marquez đã đảo ngược logic đó. Ông khẳng định rằng "sự già nua" thực chất không nằm ở những nếp nhăn trên gương mặt hay mái tóc đã điểm bạc, mà nó nằm ở sự lụi tàn của ý chí và khát vọng trong tâm hồn. Một người chỉ thực sự "già" khi họ chấp nhận đầu hàng trước thực tại, khi trái tim họ không còn đập rộn ràng trước một mục tiêu hay một đam mê nào đó. Ngược lại, chừng nào ta còn theo đuổi một điều gì đó vĩ đại hơn bản thân mình, chừng đó ta vẫn còn trẻ trung và đầy sức sống.

Ước mơ chính là "nhựa sống" để nuôi dưỡng tâm hồn con người. Với tuổi trẻ, ước mơ giống như ngọn hải đăng giữa biển khơi, định hướng cho chúng ta đi qua những giông bão của sự trưởng thành. Khi có một ước mơ đủ lớn, con người ta sẽ có thêm sức mạnh để vượt qua những giới hạn của bản thân. Mỗi khó khăn khi đó không còn là vật cản, mà là những bậc thang để ta rèn luyện bản lĩnh. Chính trong quá trình miệt mài theo đuổi mục tiêu, trí tuệ của chúng ta được khai phá, tâm hồn chúng ta được mở rộng và cuộc sống trở nên rực rỡ sắc màu hơn.

Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại, không ít bạn trẻ đang rơi vào trạng thái "già sớm" trong tư tưởng. Đó là những người sống không mục đích, ngại va chạm, sợ thất bại và chọn cho mình một lối sống an phận, mờ nhạt. Họ để mặc cho những ước mơ thời thơ bé lụi tàn dần theo cơm áo gạo tiền hoặc sự lười biếng. Khi một người trẻ ngừng mơ ước, họ bắt đầu nhìn cuộc đời bằng con mắt hoài nghi, mệt mỏi và thiếu sức sống – đó chính là lúc sự già nua bắt đầu xâm chiếm.

Nhìn ra thế giới, chúng ta thấy có những người như Đại tá Sanders – người sáng lập KFC, bắt đầu khởi nghiệp thành công ở tuổi 65, hay những nhà khoa học dành cả đời để nghiên cứu đến tận hơi thở cuối cùng. Họ chính là minh chứng sống động nhất cho việc: chừng nào còn ước mơ, con người ta vẫn còn ở đỉnh cao của thanh xuân. Ngược lại, nếu chúng ta chỉ mới đôi mươi mà đã bằng lòng với thực tại, không còn khao khát vươn lên, thì chúng ta đã bắt đầu già đi từ trong tâm tưởng.

Dĩ nhiên, ước mơ không đồng nghĩa với ảo tưởng. Một ước mơ đẹp cần đi đôi với những hành động thiết thực và sự kiên trì bền bỉ. Chúng ta không chỉ mơ để đó, mà phải đổ mồ hôi, nước mắt để hiện thực hóa nó.

Tóm lại, tuổi trẻ và ước mơ là hai khái niệm không bao giờ tách rời. Đừng để tuổi tác làm rào cản cho những khát vọng, và cũng đừng để sự lười biếng làm tâm hồn mình già cỗi. Hãy cứ mơ ước, hãy cứ dấn thân và hành động, bởi lẽ: "Con người không bao giờ quá già để đặt ra một mục tiêu khác hoặc để mơ một giấc mơ mới". Giữ cho ngọn lửa ước mơ luôn cháy sáng chính là cách duy nhất để chúng ta giữ mãi tuổi thanh xuân trong trái tim mình.

Câu 1:

Điểm nhìn: Người kể chuyện ở ngôi thứ ba nhưng điểm nhìn hạn trichủ yếu được đặt vào nhân vật Thứ.

Câu 2:

khi còn đi học, Thứ ước mơ về một cuộc đời rực rỡ, được làm những việc lớn lao, có ích cho đời và có một tương lai tươi sáng, khác hẳn với thực tại nghèo túng sau này.

Câu 3:

Biện pháp tu từ: Liệt kê kết hợp với điệp từ "sẽ":"...sẽ mốc lên, sẽ gỉ đi, sẽ mòn, sẽ mục ra ở một xó nhà quê...".

Tác dụng:

+Nhấn mạnh sự bế tắc, trì trệ và vô nghĩa của cuộc đời nhân vật.

+Gợi ra viễn cảnh tương lai đen tối, tàn lụi dần về cả thể xác lẫn tâm hồn bi kịch "sống mòn".

+Thể hiện nỗi sợ hãi, cay đắng và sự tự ý thức cao độ của nhân vật về thực tại của mình.

Câu 4:

Về cuộc sống: Đó là một cuộc sống nghèo khổ, quẩn quanh, bế tắc và đầy rẫy những lo toan vụn vặt về vật chất "ăn bám vợ", "chẳng có việc gì làm"

Về con người: Thứ là người trí thức có tâm hồn nhạy cảm, có lòng tự trọng cao và ý thức cá nhân mạnh mẽ.

=>Anh luôn sống trong bi kịch giữa khát vọng cao đẹp và thực tại nghiệt ngã, dẫn đến sự tự dằn vặt và đau khổ khi thấy mình đang "mòn" đi mỗi ngày.

Câu 5:

Triết lí: Con người chỉ thực sự sống khi có ích và có ước mơ; sống mà không có mục đích, chỉ tồn tại qua ngày chính là một cái chết lâm sàng về tâm hồn.