Hồ Xuân Hương có nhiều tác phẩm hay, trong đó có thể kể đến bài thơ Đề đền Sầm Nghi Đống.

“Ghé mắt trông ngang thấy bảng treo

Kìa đền thái thú đứng cheo leo

Ví đây đổi phận làm trai được

Sự nghiệp anh hùng há bấy nhiêu”

Ở hai câu thơ đầu, tác giả bộc lộ thái độ khi đến đền Sầm Nghi Đống qua hành động “ghé mắt, trông ngang”. Những từ ngữ đã tước bỏ hết tính chất thiêng liêng cần có của một ngôi đền, thể hiện thái độ của tác giả là bất kính, xem thường và giễu cợt với kẻ xâm lược thất bại. Nguyên nhân của thái độ trên là do Sầm Nghi Đống là tướng giặc, theo Tôn Sĩ Nghị sang xâm lược, chiếm đóng kinh thành Thăng Long, giữ chức thái thú, được giao chấn thủ đồn Ngọc Hồi. Sau khi vua Quang Trung triệt phá đồn Ngọc Hồi (tháng Giêng năm 1978), Sầm Nghi Đống tự vẫn. Sau này, khi việc bang giao trở lại bình thường, vua Quang Trung cho phép Hoa kiều ở Hà Nội lập đền thờ. Nhưng với Hồ Xuân Hương thì Sầm Nghi Đống không xứng đáng được lập đền thờ ở đây.

Với hai câu thơ cuối, Hồ Xuân Hương giả định nếu được làm phận trai, thì tin chắc sự nghiệp anh hùng sẽ không ít ỏi, thất bại như Sầm Nghi Đống. Từ đó, nhà thơ muốn bộc lộ suy nghĩ không chấp nhận an phận, khao khát được lập nên sự nghiệp vẻ vang như đấng nam nhi. Bên cạnh đó, tác giả cũng muốn thể hiện thái độ coi thường, đối với sự nghiệp của viên tướng Sầm Nghi Đống.

Bài thơ Đề đền Sầm Nghi Đống được sáng tác theo thể thơ thất ngôn tứ tuyệt với giọng điệu, cách nhìn đa chiều cho thấy một lối viết văn trào phúng tài hoa.

Ý kiến cho rằng tiếng cười có sức mạnh như một thứ vũ khí chống lại cái chưa hay, chưa đẹp là hoàn toàn có cơ sở và đáng suy ngẫm. 

Sắc thái trung hoà