Câu 1. (khoảng 200 chữ)

Cảm nhận đặc sắc nội dung và nghệ thuật của đoạn thơ:

Qua đoạn thơ trích trong bài “Phía sau làng”, nhà thơ Trương Trọng Nghĩa đã khắc họa một bức tranh làng quê Việt Nam đầy hoài niệm và xót xa. Nội dung chính là nỗi buồn man mác trước sự đổi thay của nông thôn: những cánh đồng lúa vàng nay chỉ còn “lũy tre ngày xưa”, những mái nhà tranh xưa cũ giờ thay bằng “chen chúc mọc”, những nỗi buồn ruộng rẫy bị mang lên phố. Tác giả thể hiện niềm tiếc nuối sâu sắc trước sự mất mát của bản sắc làng quê truyền thống.

Về nghệ thuật, đoạn thơ sử dụng thể thơ tự do, nhịp điệu chậm rãi, giàu hình ảnh so sánh và hoán dụ. Các chi tiết “giẫm lên dấu chân”, “mồ hôi chẳng hóa thành bát cơm no”, “thiếu nữ bây giờ không còn hát dân ca” đã khéo léo khắc họa sự tha hóa, nghèo đói tinh thần và vật chất của người nông dân trong guồng quay đô thị hóa. Giọng thơ trầm buồn, da diết đã khơi dậy ở người đọc tình yêu làng quê và sự day dứt trước những đổi thay không mong muốn.

(Khoảng 198 chữ)

Câu 2. (khoảng 600 chữ)

Bài văn bày tỏ ý kiến về mạng xã hội trong cuộc sống hiện đại ngày nay:

Trong thời đại số ngày nay, mạng xã hội đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống con người. Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực, mạng xã hội cũng đang đặt ra nhiều vấn đề đáng suy ngẫm.

Trước hết, mạng xã hội mang lại nhiều lợi ích to lớn. Nó giúp con người kết nối dễ dàng, thu hẹp khoảng cách địa lý. Chỉ với một chiếc điện thoại, chúng ta có thể trò chuyện với bạn bè, người thân ở bất cứ đâu. Mạng xã hội còn là kho thông tin khổng lồ, giúp học sinh, sinh viên tiếp cận kiến thức mới, cập nhật tin tức nhanh chóng. Nhiều bạn trẻ cũng thành công nhờ sức mạnh của mạng xã hội trong kinh doanh, truyền thông và lan tỏa các giá trị tốt đẹp.

Tuy nhiên, mặt trái của mạng xã hội cũng rất đáng báo động. Nhiều người, đặc biệt là giới trẻ, đang bị “nghiện” mạng xã hội, dành quá nhiều thời gian lướt TikTok, Facebook, Instagram dẫn đến giảm sút hiệu quả học tập và làm việc. Thông tin giả lan tràn, gây hoang mang dư luận. Hơn nữa, mạng xã hội còn khiến con người sống ảo, chạy theo “like”, “follow”, “view”, dẫn đến stress, trầm cảm và đánh mất giá trị sống thực. Nhiều vụ việc bắt nạt trực tuyến, xúc phạm danh dự, thậm chí tội phạm mạng cũng xuất phát từ đây.

Theo tôi, để mạng xã hội thực sự trở thành công cụ hữu ích, mỗi chúng ta cần sử dụng có trách nhiệm và có chừng mực. Nhà nước cần tăng cường quản lý, giáo dục ý thức cho người dùng, đặc biệt là thế hệ trẻ. Mỗi cá nhân phải biết cân bằng giữa thế giới ảo và cuộc sống thực, chỉ nên coi mạng xã hội là công cụ phục vụ chứ không phải là mục đích sống.

Tóm lại, mạng xã hội là con dao hai lưỡi. Việc nó mang lại hạnh phúc hay tai họa hoàn toàn nằm ở cách chúng ta sử dụng. Hãy sử dụng mạng xã hội một cách thông minh, lành mạnh để cuộc sống hiện đại thực sự tốt đẹp hơn.

(Khoảng 598 chữ)

I. PHẦN ĐỌC HIỂU (4.0 điểm)

Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản trên.

Đáp án: Thể thơ tự do.

Câu 2. Trong văn bản trên, hạnh phúc được miêu tả qua những tính từ nào?

Đáp án: Hạnh phúc được miêu tả qua các tính từ: xanh, thơm, vô tư, dịu dàng.

Câu 3. Anh/Chị hiểu nội dung của đoạn thơ sau như thế nào?

Hạnh phúc đôi khi như quả thơm trong im lặng, dịu dàng

Đáp án:

Đoạn thơ cho thấy hạnh phúc có lúc rất giản dị, nhẹ nhàng và kín đáo. Nó giống như một quả thơm (quả thơm ngon) tỏa hương trong sự im lặng, không ồn ào, không phô trương, mang lại cảm giác dịu dàng, thanh khiết và sâu lắng.

Câu 4. Nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong đoạn thơ sau:

Hạnh phúc đôi khi như sông vô tư trôi về biển cả Chẳng cần biết mình đầy vơi

Đáp án:

Tác giả sử dụng biện pháp so sánh (hạnh phúc được ví như dòng sông).

Tác dụng:

•  Giúp người đọc dễ hình dung và cảm nhận được bản chất của hạnh phúc: vô tư, tự nhiên, nhẹ nhàng.

•  Dòng sông vẫn chảy về biển dù đầy hay vơi → nhấn mạnh hạnh phúc là sự buông xả, không toan tính, không bận lòng về những được – mất trong cuộc sống.

•  Tạo hình ảnh gần gũi, giàu sức gợi, thể hiện triết lí sâu sắc về cách đón nhận hạnh phúc.

Câu 5. Nhận xét quan niệm về hạnh phúc của tác giả được thể hiện trong đoạn trích.

Đáp án:

Qua đoạn trích, tác giả Nguyễn Loan thể hiện một quan niệm về hạnh phúc rất đời thường, giản dị và triết lí.

Hạnh phúc không phải là thứ to lớn, ồn ào hay luôn đầy đủ, mà là những khoảnh khắc gần gũi, tự nhiên:

•  Như “lá xanh trong nắng dội, mưa tràn” → tươi mới, bền bỉ.

•  Như “quả thơm trong im lặng, dịu dàng” → thanh khiết, kín đáo.

•  Như “dòng sông vô tư trôi về biển cả, chẳng cần biết mình đầy vơi” → nhẹ nhàng, buông xả, không bon chen.

Tác giả muốn gửi gắm thông điệp: Hạnh phúc nằm ở sự vô tư, chấp nhận và sống trọn vẹn với dòng chảy của cuộc sống, không cần phải cầu toàn hay lo lắng về được – mất.