câu 1. (2 điểm)

Sống một cách ý nghĩa là sống sao cho mỗi ngày trôi qua đều có giá trị đối với bản thân và những người xung quanh. trước hết, con người cần xác định cho mình mục tiêu sống đúng đắn, phù hợp với khả năng và hoàn cảnh để có động lực phấn đấu. bên cạnh đó, sống ý nghĩa còn thể hiện ở cách ta đối xử với mọi người: biết yêu thương, chia sẻ, cảm thông và tôn trọng người khác. một cuộc sống chỉ chạy theo lợi ích cá nhân, thờ ơ với cộng đồng sẽ trở nên trống rỗng và vô nghĩa. ngoài ra, con người cần biết trân trọng những giá trị giản dị trong cuộc sống như gia đình, tình bạn, những kỉ niệm đã qua, bởi đó chính là nền tảng tinh thần giúp ta trưởng thành. cuối cùng, sống ý nghĩa còn là sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội, dám đối diện với khó khăn và không ngừng hoàn thiện chính mình. khi sống như vậy, mỗi người sẽ cảm thấy cuộc đời mình không hoài phí và để lại những dấu ấn tốt đẹp.

câu 2. (4 điểm)

Bài thơ “áo cũ” của lưu quang vũ là một khúc trữ tình nhẹ nhàng nhưng sâu lắng, gợi lên tình mẫu tử thiêng liêng cùng lời nhắc nhở về sự trân trọng những giá trị đã đi qua năm tháng.

Ngay từ những dòng thơ đầu, hình ảnh chiếc áo cũ hiện lên mộc mạc, giản dị: “áo cũ rồi, mỗi ngày thêm ngắn / chỉ đứt sờn màu bạc hai vai”. chiếc áo không chỉ mang dấu ấn của thời gian mà còn gắn với ký ức tuổi thơ của người con. tác giả sử dụng phép nhân hóa và so sánh để bộc lộ tình cảm: “thương áo cũ như là thương ký ức”, bởi chiếc áo ấy không đơn thuần là vật dụng mà là nơi cất giữ những kỉ niệm ấm áp, khiến “mắt phải cay cay”.

Ở khổ thơ tiếp theo, hình ảnh người mẹ hiện lên đầy xúc động. mẹ vá áo cho con và qua đó nhận ra con mình đang lớn lên từng ngày. đôi mắt mẹ đã kém đi, bàn tay mẹ khâu từng mũi chỉ chứa đựng biết bao yêu thương, hi sinh thầm lặng. chiếc áo mang “đường khâu tay mẹ vá” trở thành biểu tượng cho tình mẹ sâu nặng, khiến người con “thương mẹ nhiều con càng yêu áo thêm”. Thời gian trôi qua, chiếc áo vẫn ở bên con “qua mùa qua tháng”. dù đã cũ, con vẫn nâng niu, không nỡ thay áo mới, bởi mỗi lần áo dài ra là một lần mẹ già hơn. hình ảnh này gợi nỗi xót xa trước sự hữu hạn của thời gian và sự già đi của mẹ, đồng thời thể hiện tấm lòng hiếu thảo, trân trọng của người con.

Đến khổ thơ cuối, bài thơ vượt lên cảm xúc cá nhân để trở thành lời nhắn nhủ chung: hãy biết yêu thương những manh áo cũ, cũng chính là biết yêu thương mẹ, yêu thương quá khứ và những gì đã cùng ta đi qua năm tháng. đó là lời nhắc nhở mỗi người hãy trân trọng những điều bình dị nhưng thiêng liêng trong cuộc sống.

Bằng giọng thơ chân thành, hình ảnh giản dị mà giàu sức gợi, “áo cũ” không chỉ là bài thơ về một kỉ vật, mà còn là bài ca xúc động về tình mẫu tử và lòng biết ơn sâu sắc đối với mẹ.

câu 1.

phương thức biểu đạt chính của đoạn trích là nghị luận.

câu 2.

đoạn trích bàn về ý nghĩa của cái chết như một lời nhắc nhở con người phải biết sống đúng đắn, nhân ái, chia sẻ và trân trọng những người đang sống bên cạnh mình.

câu 3.

đoạn (7) sử dụng biện pháp tu từ so sánh và ẩn dụ khi ví đời sống là “một cánh đồng”, cái chết là “một cánh đồng bên cạnh”.

hiệu quả: làm cho cái chết trở nên gần gũi, gợi suy ngẫm, giúp người đọc nhận ra rằng nếu sống tốt, sống không ân hận thì con người sẽ thanh thản khi ra đi.

câu 4.

tác giả cho rằng cái chết là lời nhắc nhở của tạo hóa để con người nhìn lại cách sống của mình, biết yêu thương, chia sẻ và sống có trách nhiệm hơn.

em đồng tình với ý kiến ấy vì cái chết khiến con người thức tỉnh, biết trân trọng sự sống và đối xử tốt hơn với những người xung quanh.

câu 5.

thông điệp ý nghĩa nhất rút ra từ văn bản là: hãy sống tử tế, chân thành với người đang sống để không phải hối tiếc khi mất đi.

vì chỉ khi biết yêu thương và sống thiện chí, con người mới cảm thấy bình yên và có ý nghĩa trong cuộc đời.

Câu 1.

Trong đoạn trích bài thơ Đất nước của Bằng Việt, hình tượng đất nước hiện lên vừa cụ thể, gần gũi vừa thiêng liêng, sâu sắc. Đất nước không được cảm nhận qua những khái niệm trừu tượng mà hiện hữu trong đời sống hằng ngày của con người: những con đường đang dựng xây, nhịp cầu mới, bàn tay cần cù lao động. Đó là một đất nước từng chịu nhiều đau thương, mất mát bởi chiến tranh nhưng vẫn kiên cường hồi sinh, mạnh mẽ vươn lên. Đất nước còn là nơi hội tụ của ký ức và truyền thống, nơi quá khứ gian khổ tiếp thêm sức sống cho hiện tại và tương lai. Hình tượng những em bé đến trường, những cô gái may áo cưới cho thấy thành quả của hòa bình được đánh đổi bằng biết bao hy sinh. Qua đó, tác giả khẳng định đất nước là kết tinh của lịch sử đấu tranh, của mồ hôi, nước mắt và máu xương của nhân dân. Hình tượng đất nước trong bài thơ vì thế gợi lên niềm tự hào, lòng biết ơn và ý thức trách nhiệm của mỗi con người trước Tổ quốc.

Câu 2.

“Chúng ta không xúc động trước những bài giảng lịch sử. Chúng ta xúc động trước những người làm nên lịch sử” là một ý kiến sâu sắc, nhấn mạnh vai trò của con người trong việc tạo nên giá trị và sức sống cho lịch sử dân tộc. Lịch sử, xét cho cùng, không chỉ là những con số, mốc thời gian hay sự kiện khô khan, mà là câu chuyện về số phận, lý tưởng và sự hy sinh của con người trong những thời khắc trọng đại của dân tộc.

Những bài giảng lịch sử đôi khi khiến người học cảm thấy xa cách bởi cách tiếp cận nặng về sự kiện, thiếu hơi thở của đời sống. Tuy nhiên, khi lịch sử được nhìn qua số phận con người, nó trở nên sống động và giàu cảm xúc. Chúng ta xúc động trước những con người đã dám hy sinh tuổi trẻ, hạnh phúc riêng, thậm chí cả mạng sống để đổi lấy độc lập, tự do cho Tổ quốc. Đó là những người lính ra đi không hẹn ngày về, những bà mẹ tiễn con trong nước mắt, những con người bình dị nhưng mang trong mình tinh thần yêu nước lớn lao. Chính họ đã làm nên lịch sử bằng máu xương và lòng quả cảm của mình.

Ý kiến trên cũng gợi nhắc trách nhiệm trong việc học và dạy lịch sử. Lịch sử cần được kể bằng câu chuyện của con người, bằng những tấm gương cụ thể để khơi dậy sự đồng cảm và lòng tự hào dân tộc. Khi hiểu rằng mỗi trang sử là kết tinh của bao mất mát và hy sinh, con người sẽ thêm trân trọng hòa bình và những giá trị đang có.

Đối với thế hệ trẻ hôm nay, xúc động trước những người làm nên lịch sử không chỉ dừng lại ở cảm xúc mà cần được chuyển hóa thành hành động. Đó là ý thức học tập, rèn luyện đạo đức, sống có trách nhiệm với bản thân và xã hội. Bởi mỗi con người ở hiện tại cũng đang góp phần viết tiếp lịch sử dân tộc bằng chính cách sống của mình.

Tóm lại, lịch sử chỉ thực sự có sức lay động khi được thắp sáng bởi con người. Xúc động trước những người làm nên lịch sử chính là cách để mỗi chúng ta hiểu sâu sắc hơn giá trị của quá khứ, trân trọng hiện tại và có trách nhiệm với tương lai của đất nước.

Câu 1:

-Đoạn trích được viết theo thể thơ :tự do.

- Dấu hiệu : nhận biết là số tiếng trong các dòng thơ không đều, không bị ràng buộc bởi niêm luật chặt chẽ, nhịp thơ linh hoạt.

Câu 2:

- Đoạn thơ thể hiện niềm xúc động, tự hào và tin tưởng của nhân vật trữ tình trước sự hồi sinh mạnh mẽ của đất nước sau chiến tranh, đồng thời bộc lộ lòng biết ơn sâu sắc đối với những hy sinh của nhân dân trong kháng chiến.

Câu 3:

-Đoạn thơ sử dụng biện pháp điệp ngữ “Mỗi… đều”. Biện pháp này có tác dụng nhấn mạnh rằng những niềm vui bình dị của cuộc sống hòa bình hôm nay đều được xây dựng từ chiến tranh, từ sự hy sinh gian khổ của các thế hệ đi trước, qua đó gợi lên lòng biết ơn và trân trọng.

Câu 4:

-“Vị ngọt” trong câu thơ cuối là hình ảnh ẩn dụ cho thành quả của độc lập, tự do và hòa bình. Vị ngọt ấy có được từ Cách mạng Tháng Tám và từ những hy sinh, mất mát của dân tộc trong suốt các cuộc kháng chiến.

Câu 5:

Từ nội dung đoạn trích, có thể thấy lòng yêu nước là tình cảm thiêng liêng, bắt nguồn từ sự biết ơn quá khứ và ý thức giữ gìn hòa bình hôm nay. Lòng yêu nước được thể hiện qua những hành động cụ thể như học tập tốt, lao động chăm chỉ, sống có trách nhiệm và góp phần xây dựng đất nước ngày càng phát triển.

Câu 1:

Trong đoạn trích, diễn biến tâm lý của nhân vật Chi-hon được thể hiện sâu sắc qua những hồi tưởng và cảm xúc dồn nén về người mẹ đã mất tích. Ban đầu, Chi-hon xuất hiện với tâm thế của một người thành công, bận rộn với công việc, luôn sống xa mẹ và ít quan tâm đến những nhu cầu thầm lặng của bà. Nhưng khi đối diện với biến cố mẹ bị lạc, dòng tâm tưởng trong cô bắt đầu thay đổi mãnh liệt. Những hình ảnh tương phản giữa lúc mẹ gặp nạn và lúc cô đang mải mê với sự nghiệp khiến Chi-hon bừng tỉnh, nhận ra sự vô tâm trong suốt nhiều năm. Cảm xúc chủ đạo bao trùm Chi-hon là nỗi day dứt, ân hận khi hiểu rằng mình đã không kịp lắng nghe và thấu hiểu mẹ. Từ sự bàng quan ban đầu, cô chuyển sang lo lắng, xót xa, rồi chìm trong cảm giác trống trải khi ý thức rằng mẹ chính là người đã hy sinh cả đời vì con. Những rung động ấy cho thấy tâm lý Chi-hon phát triển theo chiều sâu: từ vô thức đến thức tỉnh, từ vô tâm đến tự vấn. Qua đó, tác giả gửi gắm thông điệp về giá trị của tình mẫu tử và bài học trân trọng người thân khi còn có thể.

Câu 2:

Trong cuộc đời mỗi con người, có những giá trị tưởng như vô hình nhưng lại bền bỉ và thiêng liêng nhất. Một trong số đó là ký ức về những người thân yêu. Ký ức không chỉ là mảnh ghép của thời gian đã trôi qua, mà còn là nơi neo đậu tâm hồn, tiếp thêm sức mạnh để chúng ta bước tiếp giữa cuộc sống nhiều thử thách.

Trước hết, ký ức về người thân yêu quan trọng bởi đó là cội nguồn hình thành nhân cách của mỗi người. Những lời dạy của cha mẹ, những cử chỉ ân cần của ông bà, những buổi chiều rong chơi cùng anh chị em… tất cả đều trở thành bài học sống động giúp ta hiểu thế nào là yêu thương, sẻ chia và trách nhiệm. Khi lớn lên, dù mỗi người đi một con đường khác nhau, những ký ức ấy vẫn âm thầm dẫn dắt, nhắc ta sống tử tế và biết trân trọng những gì đang có.

Bên cạnh đó, ký ức về người thân là điểm tựa tinh thần mỗi lúc ta yếu lòng. Cuộc đời không phải lúc nào cũng êm đềm; ai rồi cũng trải qua thất bại, cô đơn hay mất mát. Trong những khoảnh khắc ấy, nhớ về vòng tay ấm áp của mẹ, nụ cười hiền hậu của cha, hay lời động viên chân thành của những người từng gắn bó giúp ta có thêm nghị lực để đứng dậy. Đôi khi chỉ một kỷ niệm nhỏ thôi – một bữa cơm gia đình, một cái nắm tay, một câu hỏi han – cũng đủ sưởi ấm tâm hồn và giúp ta vượt qua mỏi mệt.

Không chỉ vậy, ký ức còn nhắc nhở ta biết gìn giữ và trân trọng hiện tại. Nhiều người chỉ thật sự hiểu giá trị của người thân khi họ đã đi xa. Chính những ký ức đẹp đẽ khiến ta nhận ra rằng tình yêu gia đình là vô giá, để từ đó sống chậm lại, yêu nhiều hơn, nói lời quan tâm nhiều hơn khi còn có thể. Ký ức cũng giúp ta biết ơn những hi sinh thầm lặng mà người thân dành cho mình – những điều mà lúc nhỏ ta thường vô tư không nhận ra.

Cuối cùng, ký ức về người thân yêu góp phần tạo nên bản sắc của mỗi con người. Không ai giống ai bởi mỗi người mang trong mình một kho tàng ký ức riêng. Khi ta kể về tuổi thơ, về gia đình, về những người đã nuôi dưỡng mình, ta đang kể câu chuyện của chính mình, câu chuyện làm nên ta của hôm nay. Nhờ đó, cuộc đời mỗi người trở nên ý nghĩa và trọn vẹn hơn.

Tóm lại, ký ức về những người thân yêu không chỉ là chút hoài niệm của quá khứ mà còn là hành trang quý giá giúp con người trưởng thành, mạnh mẽ và biết sống yêu thương. Giữa cuộc sống bộn bề, mỗi chúng ta hãy biết nâng niu những ký ức thân thương ấy, bởi đó là kho báu tinh thần không gì có thể thay thế.

Câu 1:

- Đoạn trích được kể theo ngôi thứ nhất, nhân vật xưng “tôi” (Chí-hon).

Câu 2: Xác định điểm nhìn trong đoạn trích

Điểm nhìn trần thuật là điểm nhìn của nhân vật “tôi” – Chi-hon, nhìn sự việc từ góc độ của người con gái khi hồi tưởng về mẹ.

Câu 3: Biện pháp nghệ thuật trong đoạn văn

Biện pháp nghệ thuật:

→ Phép tương phản/đối lập (giữa hoàn cảnh của mẹ – đang gặp nạn, lạc lõng; và hoàn cảnh của con – đang thành công, bận rộn nơi xa).

→ Đồng thời có phép lặp cấu trúc (“Lúc mẹ… cô đang…”, “Lúc mẹ cô… cô đang…”).

Tác dụng:

• Làm nổi bật sự đối lập giữa nỗi cô đơn, bất lực của mẹ và sự mải mê, xa cách của người con.
• Gợi cảm giác day dứt, ân hận, nhấn mạnh sự vô tâm của con đối với mẹ.
• Câu 4:Phẩm chất củangười mẹ thể hiện qua lời kể

Một số phẩm chất nổi bật:

1. Tần tảo, hy sinh
   → “Mẹ đã chăm lo cho cả gia đình mà chưa từng một lần nghĩ cho bản thân mình.”
2. Kiên nhẫn, chịu đựng
   → “Mẹ lặng lẽ chịu bao vất vả không một lời than vãn.”
3. Yêu thương vô điều kiện
   → “Mẹ luôn đặt con cái lên trên mọi suy nghĩ.”

Câu 5: Chi-hon đã hối tiếc điều gì?

→ Chi-hon hối tiếc vì đã không ở bên mẹ, không quan tâm và thấu hiểu mẹ khi mẹ còn bên cạnh, để đến khi mẹ mất tích mới nhận ra những thiếu sót và vô tâm của mình.

Đoạn văn 4–5 câu về sự vô tâm khiến người thân tổn thương

Trong cuộc sống, đôi khi chúng ta vô tâm mà không nhận ra rằng những hành động nhỏ của mình có thể làm người thân bị tổn thương. Ta mải mê với công việc, học tập hay những mối quan hệ bên ngoài mà quên rằng cha mẹ đang âm thầm chờ đợi một lời hỏi han. Chỉ đến khi đánh mất hoặc xa cách, ta mới thấy những điều tưởng như bình thường lại vô giá. Vì vậy, mỗi người cần học cách quan tâm, lắng nghe và trân trọng những người thân yêu khi còn có thể.