Câu 1. Phân tích nhân vật Đăm Săn (khoảng 200 chữ)

Đăm Săn hiện lên trong đoạn trích là một người anh hùng kiêu hùng và ngang tàng bậc nhất của sử thi Ê-đê. Sự ngang tàng ấy được thể hiện rõ qua quyết định đốn hạ cây thần linh thiêng, bất chấp lời can ngăn và đe dọa sinh mệnh của hai vợ Hơ Nhị, Hơ Bhị. Hành động này không chỉ thể hiện ý chí muốn chinh phục mọi giới hạn, vươn tới vinh quang mà còn cho thấy tham vọng vượt lên trên cả các quy tắc của thần linh. Khi bi kịch xảy ra, Đăm Săn không hề chấp nhận số phận mà tiếp tục thể hiện lòng dũng cảm tuyệt đối khi đạp đổ cổng sắt, vượt qua cửa sổ để lên tận trời, bắt vạ Ông Trời. Hành động này không chỉ là sự thách thức thần quyền mà còn là biểu hiện của tình yêu thương sâu nặng và nỗi đau tột cùng khi mất đi người thân. Đăm Săn là biểu tượng cho khao khát khẳng định bản thân và làm chủ số phận của con người thời đại sử thi.

Câu 2. Thuyết phục từ bỏ thói quen đánh giá người khác qua vẻ ngoài (khoảng 600 chữ)

Đừng để đôi mắt bị đánh lừa bởi lớp vỏ bên ngoài

Ông bà ta thường nói: "Cái nết đánh chết cái đẹp," nhưng trong xã hội hiện đại, dường như chúng ta vẫn bị cuốn theo thói quen đánh giá người khác qua vẻ bề ngoài—qua trang phục, nhan sắc hay bề mặt tài sản. Thói quen này, nếu không được kiểm soát, có thể khiến ta mất đi những mối quan hệ quý giá và dẫn đến những nhận định sai lầm trong cuộc sống.

Trước hết, thói quen đánh giá qua vẻ ngoài mang lại những tác hại rõ rệt. Đối với người bị đánh giá, sự kỳ thị dựa trên hình thức dễ dàng gây ra tổn thương sâu sắc, khiến họ mất đi sự tự tin và có thể bỏ lỡ cơ hội phát triển. Đối với chính người đánh giá, nó tạo ra một cái nhìn hời hợt và phiến diện. Nếu chỉ nhìn vào "tốt nước sơn," chúng ta sẽ vô tình bỏ qua "tốt gỗ"—những giá trị chân thật, bền vững như lòng nhân hậu, trí tuệ sắc bén hay ý chí kiên cường. Lịch sử đã chứng minh, nhiều người có đóng góp vĩ đại cho nhân loại lại là những người có vẻ ngoài giản dị, thậm chí bị xem thường. Nếu ta chỉ chăm chú vào vẻ ngoài, ta sẽ đánh mất cơ hội học hỏi và kết giao với những tâm hồn đẹp.

Vậy điều gì mới thực sự làm nên giá trị của một con người? Đó chính là nội lực và phẩm chất. Một người có thể không sở hữu nhan sắc lộng lẫy, nhưng sự tử tế trong cách đối xử, sự thông minh trong giải quyết vấn đề, hay sự kiên trì theo đuổi đam mê mới là thứ quyết định chất lượng cuộc sống và mối quan hệ của họ. Vẻ ngoài có thể phai tàn theo thời gian và thay đổi theo hoàn cảnh, nhưng trí tuệ và đạo đức là tài sản vĩnh cửu.

Thay vì vội vàng đánh giá người khác chỉ bằng vài giây quan sát, tôi mong bạn, người thân yêu của tôi, hãy dành thời gian lắng nghe và quan sát hành động. Hãy học cách nhìn nhận sự chân thành qua lời nói, sự trách nhiệm qua cách làm việc, và sự nhân hậu qua cách họ đối xử với những người yếu thế. Hãy mở lòng để tìm kiếm những "viên ngọc quý" ẩn giấu sau những lớp vỏ bình thường.

Chấm dứt thói quen đánh giá qua vẻ ngoài không chỉ là sự tôn trọng đối với người khác mà còn là sự tôn trọng đối với trí tuệ của chính bản thân chúng ta. Hãy cùng nhau xây dựng một thế giới quan nhân ái và công bằng hơn, nơi mỗi người được công nhận và yêu thương vì những giá trị cốt lõi, thay vì chỉ là bề ngoài hào nhoáng. Hãy nhìn sâu vào bên trong, bạn sẽ tìm thấy những điều tuyệt vời hơn vẻ ngoài rất nhiều.

Câu 1. Phân tích nhân vật Đăm Săn (khoảng 200 chữ)

Đăm Săn hiện lên trong đoạn trích là một người anh hùng kiêu hùng và ngang tàng bậc nhất của sử thi Ê-đê. Sự ngang tàng ấy được thể hiện rõ qua quyết định đốn hạ cây thần linh thiêng, bất chấp lời can ngăn và đe dọa sinh mệnh của hai vợ Hơ Nhị, Hơ Bhị. Hành động này không chỉ thể hiện ý chí muốn chinh phục mọi giới hạn, vươn tới vinh quang mà còn cho thấy tham vọng vượt lên trên cả các quy tắc của thần linh. Khi bi kịch xảy ra, Đăm Săn không hề chấp nhận số phận mà tiếp tục thể hiện lòng dũng cảm tuyệt đối khi đạp đổ cổng sắt, vượt qua cửa sổ để lên tận trời, bắt vạ Ông Trời. Hành động này không chỉ là sự thách thức thần quyền mà còn là biểu hiện của tình yêu thương sâu nặng và nỗi đau tột cùng khi mất đi người thân. Đăm Săn là biểu tượng cho khao khát khẳng định bản thân và làm chủ số phận của con người thời đại sử thi.

Câu 2. Thuyết phục từ bỏ thói quen đánh giá người khác qua vẻ ngoài (khoảng 600 chữ)

Đừng để đôi mắt bị đánh lừa bởi lớp vỏ bên ngoài

Ông bà ta thường nói: "Cái nết đánh chết cái đẹp," nhưng trong xã hội hiện đại, dường như chúng ta vẫn bị cuốn theo thói quen đánh giá người khác qua vẻ bề ngoài—qua trang phục, nhan sắc hay bề mặt tài sản. Thói quen này, nếu không được kiểm soát, có thể khiến ta mất đi những mối quan hệ quý giá và dẫn đến những nhận định sai lầm trong cuộc sống.

Trước hết, thói quen đánh giá qua vẻ ngoài mang lại những tác hại rõ rệt. Đối với người bị đánh giá, sự kỳ thị dựa trên hình thức dễ dàng gây ra tổn thương sâu sắc, khiến họ mất đi sự tự tin và có thể bỏ lỡ cơ hội phát triển. Đối với chính người đánh giá, nó tạo ra một cái nhìn hời hợt và phiến diện. Nếu chỉ nhìn vào "tốt nước sơn," chúng ta sẽ vô tình bỏ qua "tốt gỗ"—những giá trị chân thật, bền vững như lòng nhân hậu, trí tuệ sắc bén hay ý chí kiên cường. Lịch sử đã chứng minh, nhiều người có đóng góp vĩ đại cho nhân loại lại là những người có vẻ ngoài giản dị, thậm chí bị xem thường. Nếu ta chỉ chăm chú vào vẻ ngoài, ta sẽ đánh mất cơ hội học hỏi và kết giao với những tâm hồn đẹp.

Vậy điều gì mới thực sự làm nên giá trị của một con người? Đó chính là nội lực và phẩm chất. Một người có thể không sở hữu nhan sắc lộng lẫy, nhưng sự tử tế trong cách đối xử, sự thông minh trong giải quyết vấn đề, hay sự kiên trì theo đuổi đam mê mới là thứ quyết định chất lượng cuộc sống và mối quan hệ của họ. Vẻ ngoài có thể phai tàn theo thời gian và thay đổi theo hoàn cảnh, nhưng trí tuệ và đạo đức là tài sản vĩnh cửu.

Thay vì vội vàng đánh giá người khác chỉ bằng vài giây quan sát, tôi mong bạn, người thân yêu của tôi, hãy dành thời gian lắng nghe và quan sát hành động. Hãy học cách nhìn nhận sự chân thành qua lời nói, sự trách nhiệm qua cách làm việc, và sự nhân hậu qua cách họ đối xử với những người yếu thế. Hãy mở lòng để tìm kiếm những "viên ngọc quý" ẩn giấu sau những lớp vỏ bình thường.

Chấm dứt thói quen đánh giá qua vẻ ngoài không chỉ là sự tôn trọng đối với người khác mà còn là sự tôn trọng đối với trí tuệ của chính bản thân chúng ta. Hãy cùng nhau xây dựng một thế giới quan nhân ái và công bằng hơn, nơi mỗi người được công nhận và yêu thương vì những giá trị cốt lõi, thay vì chỉ là bề ngoài hào nhoáng. Hãy nhìn sâu vào bên trong, bạn sẽ tìm thấy những điều tuyệt vời hơn vẻ ngoài rất nhiều.

Câu 1. Phân tích nhân vật Đăm Săn (khoảng 200 chữ)

Đăm Săn hiện lên trong đoạn trích là một người anh hùng kiêu hùng và ngang tàng bậc nhất của sử thi Ê-đê. Sự ngang tàng ấy được thể hiện rõ qua quyết định đốn hạ cây thần linh thiêng, bất chấp lời can ngăn và đe dọa sinh mệnh của hai vợ Hơ Nhị, Hơ Bhị. Hành động này không chỉ thể hiện ý chí muốn chinh phục mọi giới hạn, vươn tới vinh quang mà còn cho thấy tham vọng vượt lên trên cả các quy tắc của thần linh. Khi bi kịch xảy ra, Đăm Săn không hề chấp nhận số phận mà tiếp tục thể hiện lòng dũng cảm tuyệt đối khi đạp đổ cổng sắt, vượt qua cửa sổ để lên tận trời, bắt vạ Ông Trời. Hành động này không chỉ là sự thách thức thần quyền mà còn là biểu hiện của tình yêu thương sâu nặng và nỗi đau tột cùng khi mất đi người thân. Đăm Săn là biểu tượng cho khao khát khẳng định bản thân và làm chủ số phận của con người thời đại sử thi.

Câu 2. Thuyết phục từ bỏ thói quen đánh giá người khác qua vẻ ngoài (khoảng 600 chữ)

Đừng để đôi mắt bị đánh lừa bởi lớp vỏ bên ngoài

Ông bà ta thường nói: "Cái nết đánh chết cái đẹp," nhưng trong xã hội hiện đại, dường như chúng ta vẫn bị cuốn theo thói quen đánh giá người khác qua vẻ bề ngoài—qua trang phục, nhan sắc hay bề mặt tài sản. Thói quen này, nếu không được kiểm soát, có thể khiến ta mất đi những mối quan hệ quý giá và dẫn đến những nhận định sai lầm trong cuộc sống.

Trước hết, thói quen đánh giá qua vẻ ngoài mang lại những tác hại rõ rệt. Đối với người bị đánh giá, sự kỳ thị dựa trên hình thức dễ dàng gây ra tổn thương sâu sắc, khiến họ mất đi sự tự tin và có thể bỏ lỡ cơ hội phát triển. Đối với chính người đánh giá, nó tạo ra một cái nhìn hời hợt và phiến diện. Nếu chỉ nhìn vào "tốt nước sơn," chúng ta sẽ vô tình bỏ qua "tốt gỗ"—những giá trị chân thật, bền vững như lòng nhân hậu, trí tuệ sắc bén hay ý chí kiên cường. Lịch sử đã chứng minh, nhiều người có đóng góp vĩ đại cho nhân loại lại là những người có vẻ ngoài giản dị, thậm chí bị xem thường. Nếu ta chỉ chăm chú vào vẻ ngoài, ta sẽ đánh mất cơ hội học hỏi và kết giao với những tâm hồn đẹp.

Vậy điều gì mới thực sự làm nên giá trị của một con người? Đó chính là nội lực và phẩm chất. Một người có thể không sở hữu nhan sắc lộng lẫy, nhưng sự tử tế trong cách đối xử, sự thông minh trong giải quyết vấn đề, hay sự kiên trì theo đuổi đam mê mới là thứ quyết định chất lượng cuộc sống và mối quan hệ của họ. Vẻ ngoài có thể phai tàn theo thời gian và thay đổi theo hoàn cảnh, nhưng trí tuệ và đạo đức là tài sản vĩnh cửu.

Thay vì vội vàng đánh giá người khác chỉ bằng vài giây quan sát, tôi mong bạn, người thân yêu của tôi, hãy dành thời gian lắng nghe và quan sát hành động. Hãy học cách nhìn nhận sự chân thành qua lời nói, sự trách nhiệm qua cách làm việc, và sự nhân hậu qua cách họ đối xử với những người yếu thế. Hãy mở lòng để tìm kiếm những "viên ngọc quý" ẩn giấu sau những lớp vỏ bình thường.

Chấm dứt thói quen đánh giá qua vẻ ngoài không chỉ là sự tôn trọng đối với người khác mà còn là sự tôn trọng đối với trí tuệ của chính bản thân chúng ta. Hãy cùng nhau xây dựng một thế giới quan nhân ái và công bằng hơn, nơi mỗi người được công nhận và yêu thương vì những giá trị cốt lõi, thay vì chỉ là bề ngoài hào nhoáng. Hãy nhìn sâu vào bên trong, bạn sẽ tìm thấy những điều tuyệt vời hơn vẻ ngoài rất nhiều.

Câu 1. Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản.

• Phương thức biểu đạt chính: Tự sự (kể chuyện).

• Giải thích: Toàn bộ văn bản là một câu chuyện kể về các sự kiện xảy ra với Đăm Săn, Hơ Nhị, Hơ Bhị và Ông Trời, bao gồm các hành động (chặt cây, chạy trốn, đánh nhau) và lời thoại của nhân vật.

Câu 2. Vì sao sau khi Đăm Săn đốn hạ cây thần, chị em Hơ Nhị, Hơ Bhị lại chết?

• Lý do:

1. Cây thần bị đốn hạ: Đăm Săn, trong cơn giận dữ vì Ông Trời không cho phép chặt cây thiêng, đã quyết tâm đốn hạ cây này.

2. Cây đè và quấn lấy người: Khi cây ngã, nó không ngã thẳng mà quấn lấy, lăn từ từ xuống đất, đe dọa những người xung quanh.

3. Chị em bị cây đè chết: Mặc dù Đăm Săn đã kịp thời bảo Hơ Nhị, Hơ Bhị chạy tránh, nhưng hai nàng vẫn bị cây thần quấn lấy và đè chết ngay tại cửa buồng. (Đoạn: "Hơ Nhị, Hơ Bhị thấy vậy bọ chạy. Hai chị em sợ quỳnh, muốn chạy ra xa, nhưng rễ quấn lấy cây mà chạy. Cây xà xuống đầu hai người. Đăm Săn: 'Ơ Hơ Nhị, ơ Hơ Bhị, chạy tránh đi.'... Đến nhà, thấy Hơ Nhị nằm chết giữa nhà, liền bế Hơ Nhị vào buồng. Vào đến buồng lại thấy Hơ Bhị nằm chết ở cửa buồng liền đổ luôn Hơ Bhị lên đùi.")

Câu 3. Chỉ ra một chi tiết kì ảo trong văn bản và phân tích tác dụng của chi tiết kì ảo đó.

• Chi tiết kì ảo (ví dụ):

• Cây thần có sức mạnh phi thường, không dễ dàng bị chặt, và khi ngã thì có thể quấn, lăn như sinh vật sống, đè chết người.

• Hoặc: Lời của Ông Trời về việc Hơ Nhị, Hơ Bhị đã chết và cần phải lấy ngải kpọ, ngải kpun đem mài trong ba sáng để cứu sống.

• Hoặc: Đăm Săn đạp đổ cổng sắt của Ông Trời, vượt qua cửa sổ, và dùng thuốc mơi (tức thuốc hút) để bắt Ông Trời.

• Tác dụng của chi tiết kì ảo (áp dụng cho chi tiết Cây thần):

• Tăng tính bi tráng và bi kịch: Việc cây thần bị đốn hạ dẫn đến cái chết của hai người vợ quý giá tạo nên một bi kịch lớn, nhấn mạnh sự nghiêm trọng của hành động thách thức thần linh.

• Thể hiện sức mạnh và sự giận dữ của thần linh/thế lực siêu nhiên: Cây thần là biểu tượng của thế lực vũ trụ mà Đăm Săn muốn chinh phục. Hành động ngã một cách kinh hoàng của cây không chỉ giết chết Hơ Nhị, Hơ Bhị mà còn là sự trừng phạt gián tiếp của thế lực tối cao (Ông Trời) đối với sự kiêu ngạo của người anh hùng.

Câu 4

Sự kiện chính: Đăm Săn quyết định đốn hạ cây thần linh thiêng bất chấp lời can ngăn và cảnh báo chết chóc của hai vợ Hơ Nhị và Hơ Bhị.

• Bi kịch: Cây thần ngã đã quấn lấy và đè chết hai nàng Hơ Nhị, Hơ Bhị.

• Hành động tiếp theo: Đăm Săn đau khổ, quyết định lên trời để chất vấn và bắt vạ Ông Trời, đòi Ông phải cứu vợ mình.

• Nhận xét cốt truyện: Cốt truyện sử dụng yếu tố kỳ ảo (cây thần, Ông Trời) để làm nổi bật bi kịch của người anh hùng khi thách thức thế lực thần linh vì tham vọng và tình yêu.

(Câu 5)

• Về Đăm Săn: Chàng là người kiêu hùng, dũng cảm, ngang tàng, dám đối đầu với thần linh (Ông Trời) vì tình yêu và khao khát khẳng định bản thân. Hành động này cũng thể hiện sự quyết đoán và tham vọng lớn.

• Về con người thời đại: Thể hiện ước mơ tự do, khẳng định sức mạnh con người và khao khát chinh phục thiên nhiên, không chấp nhận khuất phục trước thế lực thần linh hay những luật lệ hà khắc.