Trong kho tàng truyện cổ tích, truyền thuyết Việt Nam, nhân vật Thánh Gióng để lại trong em ấn tượng sâu sắc nhất. Qua hình tượng này, nhân dân ta đã xây dựng nên một biểu tượng đẹp đẽ về lòng yêu nước, sức mạnh phi thường và tinh thần chống giặc ngoại xâm của dân tộc. Trước hết, Thánh Gióng là nhân vật mang nguồn gốc kì lạ, thể hiện ước mơ và niềm tin của nhân dân vào sức mạnh thần kì. Gióng sinh ra từ một bà mẹ nghèo, mang thai sau khi ướm chân vào vết chân lớn ngoài đồng. Lên ba tuổi mà vẫn không biết nói, không biết cười, không biết đi. Chi tiết này khiến nhiều người tưởng rằng Gióng là một đứa trẻ bất thường, nhưng thực chất lại là cách dân gian chuẩn bị cho sự xuất hiện của một người anh hùng phi thường khi đất nước lâm nguy. Tiếp theo, Thánh Gióng là hiện thân của lòng yêu nước và tinh thần trách nhiệm với dân tộc. Khi nghe sứ giả của vua đi tìm người tài cứu nước, Gióng bỗng cất tiếng nói, yêu cầu nhà vua sắm cho mình ngựa sắt, roi sắt và áo giáp sắt để đánh giặc. Chi tiết này cho thấy Gióng chỉ “lớn lên” khi Tổ quốc cần, thể hiện rõ quan niệm của nhân dân: lòng yêu nước có thể đánh thức và tạo nên sức mạnh phi thường trong con người. Không chỉ vậy, Thánh Gióng còn có sức mạnh kì diệu và tinh thần chiến đấu anh dũng. Gióng lớn nhanh như thổi, ăn bao nhiêu cũng không đủ, rồi vươn vai thành tráng sĩ, cưỡi ngựa sắt ra trận. Khi roi sắt gãy, Gióng nhổ tre bên đường làm vũ khí tiếp tục đánh giặc. Chi tiết này vừa cho thấy ý chí kiên cường, không lùi bước trước khó khăn, vừa thể hiện hình ảnh đất nước, thiên nhiên cũng góp sức vào cuộc kháng chiến chống ngoại xâm. Cuối cùng, Thánh Gióng là nhân vật không màng danh lợi, chiến thắng xong liền cưỡi ngựa bay về trời. Gióng không nhận thưởng công, không ở lại hưởng vinh hoa phú quý. Điều đó thể hiện vẻ đẹp cao cả của người anh hùng: chiến đấu vì đất nước chứ không vì bản thân, đồng thời khẳng định Thánh Gióng là hình tượng bất tử trong lòng nhân dân. Qua nhân vật Thánh Gióng, truyền thuyết cùng tên đã ca ngợi tinh thần yêu nước, ý chí quật cường và sức mạnh đoàn kết của dân tộc Việt Nam. Hình ảnh Thánh Gióng không chỉ là niềm tự hào mà còn nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay phải biết yêu quê hương, đất nước và sẵn sàng cống hiến khi Tổ quốc cần.

Trong kho tàng truyện ngụ ngôn dân gian Việt Nam, Đẽo cày giữa đường là một câu chuyện ngắn gọn nhưng mang ý nghĩa sâu sắc. Nhân vật trung tâm của truyện là người thợ mộc (chàng nông dân), qua đó dân gian phê phán kiểu người làm việc thiếu suy nghĩ, không có chính kiến và dễ bị tác động bởi ý kiến xung quanh. Trước hết, người thợ mộc là người có ý thức lao động và mong muốn làm ăn chân chính. Chi tiết cho thấy anh có được một khúc gỗ lớn và nảy ra ý định đẽo thành chiếc cày để bán. Đây là một suy nghĩ đúng đắn, thể hiện anh biết tận dụng tư liệu lao động để tạo ra sản phẩm có ích, nhằm tăng năng suất và kiếm thêm thu nhập. Điều này chứng tỏ anh không lười biếng hay ỷ lại, mà có tinh thần lao động. Tuy nhiên, chính sự thiếu hiểu biết trong cách làm đã khiến ý định tốt đẹp ấy không đạt được kết quả. Tiếp theo, đặc điểm nổi bật nhất của nhân vật là thiếu hiểu biết và không có chính kiến. Thay vì nghiên cứu kĩ yêu cầu của một chiếc cày – phải phù hợp với ruộng đồng, sức kéo của trâu bò và mục đích sử dụng – anh lại chọn cách đẽo cày ngay giữa đường. Mỗi khi có người qua lại góp ý, anh đều nghe theo một cách máy móc. Người thì bảo cày phải to mới chắc, anh liền đẽo to; người khác lại chê to quá, anh lại sửa cho nhỏ; có người bảo cao, người bảo thấp, anh đều làm theo. Những chi tiết ấy cho thấy anh không hề có quan điểm riêng, không biết lựa chọn ý kiến đúng, sai, dẫn đến việc chiếc cày bị thay đổi liên tục và cuối cùng không còn sử dụng được. Bên cạnh đó, người thợ mộc còn là người cả tin, dễ dao động và thiếu bản lĩnh. Anh tin vào tất cả những lời góp ý của người qua đường – những người không trực tiếp sử dụng chiếc cày, cũng không chịu trách nhiệm về sản phẩm. Việc “nghe ai nói cũng cho là phải” khiến anh đánh mất mục tiêu ban đầu. Chi tiết này phản ánh thói quen làm việc không suy nghĩ, không dám chịu trách nhiệm về quyết định của bản thân, chỉ biết chạy theo số đông. Hậu quả từ những đặc điểm trên là sự thất bại hoàn toàn trong lao động. Từ một khúc gỗ có thể làm ra công cụ hữu ích, anh đã biến nó thành một mẩu gỗ vô dụng, khiến người khác phì cười. Đây là chi tiết kết truyện mang tính châm biếm sâu sắc, vừa gây ấn tượng mạnh, vừa thể hiện rõ bài học mà dân gian muốn gửi gắm. Qua nhân vật người thợ mộc, truyện Đẽo cày giữa đường đã phê phán những con người làm việc thiếu suy nghĩ, không có chính kiến và không biết học hỏi một cách đúng đắn. Đồng thời, câu chuyện cũng nhắc nhở mỗi chúng ta: trong học tập và cuộc sống, cần xác định rõ mục tiêu, suy nghĩ độc lập, biết chọn lọc ý kiến và kiên định với quyết định đúng đắn của mình. Chỉ có như vậy, công việc mới đạt được kết quả tốt và có ý nghĩa.