Câu 1 :

Trong cuộc sống hiện nay, lối sống chủ động có vai trò vô cùng quan trọng đối với mỗi con người, đặc biệt là thế hệ trẻ. Sống chủ động nghĩa là biết tự giác trong học tập, công việc và cuộc sống, không chờ đợi hay phụ thuộc vào người khác. Khi sống chủ động, con người sẽ dễ dàng nắm bắt cơ hội, vượt qua khó khăn và đạt được mục tiêu của mình. Ngược lại, nếu sống thụ động, chúng ta sẽ dễ bỏ lỡ nhiều cơ hội tốt và khó phát triển bản thân. Trong học tập, học sinh cần chủ động tìm tòi kiến thức, rèn luyện kỹ năng và không ngừng cố gắng để tiến bộ. Trong cuộc sống, chủ động giúp con người tự tin hơn, dám đối mặt với thử thách và trưởng thành hơn mỗi ngày. Vì vậy, mỗi người cần rèn luyện cho mình thói quen sống chủ động, tích cực để hoàn thiện bản thân và góp phần xây dựng xã hội ngày càng tốt đẹp

Câu 2:

Đoạn thơ trên trích từ tác phẩm Quốc âm thi tập của Nguyễn Trãi, đã vẽ nên bức tranh thiên nhiên và cuộc sống ngày hè sinh động, đồng thời thể hiện tâm hồn thanh cao cùng tấm lòng yêu nước, thương dân của tác giả. Ngay từ những câu thơ đầu, thiên nhiên mùa hè hiện lên rực rỡ và tràn đầy sức sống. Hình ảnh “hòe lục đùn đùn tán rợp trương” gợi tán cây hòe xanh tốt, vươn rộng tỏa bóng mát khắp không gian. Sắc đỏ của hoa thạch lựu được miêu tả như đang “phun thức đỏ”, làm cho bức tranh thiên nhiên trở nên nổi bật và rực rỡ hơn. Bên cạnh đó, hương sen dịu nhẹ lan tỏa trong không gian gợi cảm giác thanh mát và yên bình. Những hình ảnh thiên nhiên quen thuộc nhưng được miêu tả bằng ngôn từ giàu sức gợi đã làm hiện lên một bức tranh mùa hè vừa tươi đẹp vừa đầy sức sống, thể hiện sự tinh tế và tâm hồn yêu thiên nhiên của tác giả.

Không chỉ có thiên nhiên, cuộc sống con người cũng được tái hiện qua những âm thanh quen thuộc. Câu thơ “lao xao chợ cá làng ngư phủ” gợi lên cảnh sinh hoạt nhộn nhịp của người dân vùng chài lưới. Từ “lao xao” đã gợi tả âm thanh rộn ràng, đông vui của buổi chợ, cho thấy cuộc sống lao động bình dị nhưng tràn đầy sức sống. Bên cạnh đó, âm thanh “dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương” lại gợi tiếng ve kêu rộn ràng trong buổi chiều hè. Những âm thanh ấy đã góp phần làm cho bức tranh thiên nhiên không chỉ có màu sắc mà còn có nhịp điệu và sức sống, tạo nên một khung cảnh mùa hè vừa sinh động vừa gần gũi.

Đặc biệt, hai câu thơ cuối đã thể hiện rõ tâm tư và khát vọng của Nguyễn Trãi. Ông mong có được cây đàn của vua Nghiêu Thuấn để gảy lên khúc nhạc thái bình, cầu mong cho nhân dân khắp nơi được sống trong cảnh ấm no, hạnh phúc. Ước mong ấy cho thấy tấm lòng yêu nước, thương dân sâu sắc của tác giả. Dù sống ẩn dật giữa thiên nhiên, nhưng Nguyễn Trãi vẫn luôn hướng lòng mình đến cuộc sống của nhân dân và mong muốn mang lại sự bình yên, no đủ cho mọi người.

Như vậy, đoạn thơ không chỉ miêu tả vẻ đẹp của thiên nhiên mùa hè mà còn thể hiện tâm hồn nhạy cảm, tinh tế cùng tấm lòng cao đẹp của Nguyễn Trãi. Qua bức tranh thiên nhiên rực rỡ và âm thanh cuộc sống sinh động, tác giả đã gửi gắm tình yêu thiên nhiên, tình yêu cuộc sống và đặc biệt là tình cảm sâu nặng đối với nhân dân. Chính những giá trị ấy đã làm cho đoạn thơ trở nên giàu ý nghĩa và để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng người đọc.

Câu 1

Bài thơ được viết theo thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật.

Câu 2:

Những hình ảnh thể hiện nét sinh hoạt đạm bạc, thanh cao của tác giả:

-“Một mai, một cuốc, một cần câu”

-“Thu ăn măng trúc, đông ăn giá”

-“Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”-

“Rượu đến cội cây, ta sẽ uống”

→ Những hình ảnh này cho thấy cuộc sống giản dị, hòa hợp với thiên nhiên, không màng danh lợi của Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Câu 3:

Biện pháp tu từ: Liệt kê (“một mai, một cuốc, một cần câu”).

Tác dụng:

-Gợi lên những công cụ lao động quen thuộc, giản dị.

-Làm nổi bật cuộc sống bình dị, thanh nhàn của tác giả.

-Thể hiện thái độ ung dung, tự tại, không chạy theo thú vui của người đời.

Câu 4:

Quan niệm dại – khôn của tác giả rất đặc biệt:

-Tác giả tự nhận mình “dại” khi chọn sống nơi vắng vẻ, tránh xa danh lợi

-Nhưng thực chất đó lại là cái khôn của người hiểu đời, không bon chen nơi “chốn lao xao”.

→ Thể hiện lối sống ẩn dật, thanh cao, coi thường danh lợi.

Câu 5:

Qua bài thơ, ta thấy Nguyễn Bỉnh Khiêm là người có nhân cách thanh cao và lối sống giản dị. Ông lựa chọn cuộc sống hòa mình với thiên nhiên, tránh xa danh lợi và sự bon chen của chốn quan trường. Những hình ảnh sinh hoạt đời thường cho thấy tâm hồn ung dung, tự tại của tác giả. Quan niệm “dại – khôn” của ông cũng thể hiện trí tuệ sâu sắc và cái nhìn thấu hiểu cuộc đời. Vì vậy, Nguyễn Bỉnh Khiêm hiện lên như một bậc trí giả sống thanh cao và đáng kính.