Câu 1: Đoạn thơ trong bài "Thu Hà Nội" của Hoàng Cát là một bức tranh thu vừa cổ điển, vừa mang nét riêng biệt của tâm hồn người Tràng An. Vẻ đẹp ấy hiện hữu trước hết qua những tín hiệu đặc trưng của thiên nhiên: làn gió heo may "se sẽ", tiếng lá khô "xào xạc" và sắc "nhạt" của nắng chiều. Những từ láy gợi hình, gợi thanh như "se sẽ", "bâng khuâng" đã thổi hồn vào cảnh vật, khiến không gian không chỉ có hình khối mà còn có cả tâm trạng. Thu Hà Nội trong mắt thi sĩ không chỉ là sự tĩnh lặng của "lá vàng khô lùa trên phố" mà còn là sự đọng lại đầy tinh tế qua hình ảnh "quả sấu sót". Trái sấu vàng ươm rụng xuống không đơn thuần là một hiện tượng tự nhiên, mà được tác giả nhân hóa như thể gom nhặt cả "chùm nắng hạ" còn sót lại. Sự kết hợp giữa khứu giác (mùi hương trời đất) và thị giác (trái vàng, nắng hạ) tạo nên một cảm giác ấm áp, xua đi cái lạnh lẽo của cô đơn. Đứng trước cảnh thu, cái "tôi" trữ tình dẫu có chút lẻ loi ("Ta lặng lẽ một mình") nhưng tâm hồn vẫn rộng mở để giao cảm với thiên nhiên. Qua đó, ta thấy một Hà Nội dịu dàng, sâu lắng, vừa mang vẻ đượm buồn hoài niệm, vừa rực rỡ một sức sống bền bỉ, nồng nàn. Câu 2:

Trong lịch sử nhân loại, chưa có bước tiến công nghệ nào tạo ra sự vừa phấn khích vừa e ngại cùng lúc như Trí tuệ nhân tạo (AI). Nếu như cuộc Cách mạng Công nghiệp lần thứ nhất thay thế sức cơ bắp bằng máy móc, thì sự phát triển "như vũ bão" của AI ngày nay đang dần thay thế và hỗ trợ các hoạt động trí tuệ của con người. Đây không còn là viễn tưởng trong phim ảnh, mà đã trở thành thực tại hiện hữu trong từng ngõ ngách của đời sống. Sự phát triển của AI mang lại những giá trị không thể phủ nhận. Với khả năng xử lý dữ liệu khổng lồ trong tích tắc, AI đã giúp y học chẩn đoán bệnh chính xác hơn, hỗ trợ các nhà khoa học giải mã các cấu trúc protein phức tạp hay tối ưu hóa quy trình sản xuất. Trong giáo dục và đời sống, những công cụ như ChatGPT hay các hệ thống tự động hóa đã trở thành "trợ lý vạn năng", giải phóng con người khỏi những công việc lặp đi lặp lại, từ đó thúc đẩy sự sáng tạo đỉnh cao. Rõ ràng, AI là đòn bẩy vĩ đại để nhân loại tiến nhanh hơn tới tương lai. Tuy nhiên, tốc độ phát triển quá nhanh của AI cũng đặt ra những thách thức nghiêm trọng. Vấn đề đầu tiên chính là nguy cơ về việc làm; khi máy móc có thể viết mã, vẽ tranh hay tư vấn pháp lý, một bộ phận lớn lao động sẽ đối mặt với nguy cơ bị đào thải. Nguy hiểm hơn là những hệ lụy về đạo đức và an ninh: sự xuất hiện của Deepfake gây nhiễu loạn thông tin, hay các thuật toán thiên kiến có thể xâm phạm quyền riêng tư và thao túng tâm lý con người. Nếu không được kiểm soát bởi một khung pháp lý và đạo đức chặt chẽ, AI có thể trở thành một "con ngựa bất kham", gây mất kiểm soát xã hội. Đứng trước làn sóng này, thái độ của chúng ta không nên là bài trừ hay sợ hãi cực đoan, mà cần là sự "thích nghi chủ động". Thay vì lo lắng bị thay thế, con người cần học cách cộng tác với AI, biến nó thành công cụ để gia tăng năng suất. Đồng thời, mỗi cá nhân cần chú trọng phát triển những kỹ năng mà máy móc khó lòng sao chép hoàn hảo: đó là tư duy phản biện, sự thấu cảm, trí tuệ cảm xúc và khả năng giải quyết các vấn đề đạo đức phức tạp. Tóm lại, AI là một món quà vĩ đại của trí tuệ con người, nhưng sử dụng món quà đó để kiến tạo một thế giới tốt đẹp hay để tự hủy hoại thì lại phụ thuộc vào bản lĩnh của chính chúng ta. Sự phát triển của AI không nên là sự thay thế con người, mà phải là sự mở rộng giới hạn của con người, hướng tới một tương lai nơi công nghệ phục vụ nhân tính và sự tiến bộ bền vững.

Câu 1:

Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên là biểu cảm (kết hợp với tự sự và miêu tả).

Câu 2:

Những từ ngữ, hình ảnh tái hiện năm khốn khó bao gồm: Đồng sau lụt, bờ đê sụt lở. Mẹ gánh gồng xộc xệch hoàng hôn. Anh em con chịu đói suốt ngày tròn. Ngồi co ro bậu cửa. Có gì nấu đâu mà nhóm lửa. Ngô hay khoai còn ở phía mẹ về...

Câu 3:

- Biện pháp tu từ trong hai dòng thơ trên là ẩn dụ ("vuông đất" - chỉ nấm mồ/nơi an nghỉ của người mẹ) hoặc Nói giảm nói tránh ("mẹ nằm" - chỉ cái chết của mẹ).

- Tác dụng:

+ Làm giảm bớt sự đau thương, mất mát trước sự ra đi của người mẹ.

+ Thể hiện sự xót xa, bất lực của người con khi không thể trò chuyện, bày tỏ nỗi lòng với mẹ được nữa.

+ Tăng sức gợi hình, gợi cảm và làm cho ý thơ trở nên sâu sắc, lắng đọng.

Câu 4:

Nội dung tôi hiểu là hình ảnh "gánh gồng xộc xệch" gợi tả sự vất vả, lam lũ và sức nặng của cuộc sống mưu sinh đè nặng lên vai mẹ."Hoàng hôn" vừa là thời gian thực (cuối ngày), vừa ẩn dụ cho sự mệt mỏi, tàn tạ.

Câu thơ khắc họa chân thực chân dung người mẹ tần tảo, hy sinh trọn đời vì con cái trong hoàn cảnh nghèo khó, thiếu thốn.

Câu 5:

Thông điệp tâm đắc nhất mà tôi rút ra từ đoạn trích trên là Sự thấu hiểu và lòng biết ơn đối với sự hy sinh của cha mẹ.

Lí do tôi tấm đắc vì đoạn trích nhắc nhở chúng ta rằng những gì mình có hôm nay thường được đổi bằng mồ hôi, nước mắt và những năm tháng nhọc nhằn của cha mẹ.Khi hiểu được nỗi vất vả đó, mỗi người sẽ sống trách nhiệm hơn, biết yêu thương và trân trọng gia đình khi họ còn hiện hữu bên cạnh.