Câu1
Trong truyện ngắn "Thổn thức gió đồng" của Dương Giao Linh, nhân vật "tôi" (Lâm) đã để lại dấu ấn sâu sắc trong lòng người đọc nhờ một thế giới nội tâm nhạy cảm, tinh tế và giàu tình yêu thương. Trở về quê hương sau nhiều năm bôn ba, tâm trạng đầu tiên của "tôi" là sự ngỡ ngàng, hụt hẫng xen lẫn chút xót xa khi chứng kiến cảnh vật thay đổi. Ngôi làng ốc đảo bình yên ngày xưa giờ bị bủa vây bởi làn sóng đô thị hóa; ruộng đồng thu hẹp, tiếng còi xe và âm thanh hối hả xô bồ đã thay thế cho tiếng gió đồng nội từng nuôi dưỡng tuổi thơ anh. Thế nhưng, đỉnh điểm của dòng cảm xúc trong "tôi" chính là khoảnh khắc gặp lại dì Lam sau bao năm dì bỏ xứ ra đi. Nhìn thấy dì, tâm trạng nhân vật chuyển sang thảng thốt, đau đớn khi nhận ra dấu vết tàn phá nghiệt ngã của thời gian và số phận bất hạnh hằn lên dáng vẻ "tiều tụy, yếu mòn" của người dì ruột. Tiếng gọi "Cải" – tên đứa con gái của dì – vang lên như một nốt lặng khiến lòng "tôi" thắt lại, thương cảm sâu sắc cho người phụ nữ chịu nhiều giông bão hôn nhân. Cuối cùng, nỗi xót xa ấy đã nhường chỗ cho sự thanh thản, nhẹ lòng và niềm hạnh phúc bình dị khi "tôi" nhìn thấy nụ cười hiền hậu của dì bên cạnh đứa con. Nhân vật nhận ra rằng, dù thể xác có hao mòn, ý chí và tình mẫu tử bên trong dì vẫn vô cùng can trường, bền bỉ. Qua hành trình chuyển biến tâm trạng từ hoài niệm, đau xót đến thấu hiểu và trân trọng, tác giả không chỉ khắc họa thành công một nhân vật Lâm giàu lòng nhân hậu, gắn bó sâu nặng với cội nguồn mà còn tôn vinh những giá trị thiêng liêng của tình thân gia đình trước mọi biến động của thời đại.
Câu2
Một quốc gia có văn minh, phát triển hay không phụ thuộc rất lớn vào nền tảng đạo đức và văn hóa ứng xử của người dân. Trong đó, không gian công cộng chính là tấm gương phản chiếu rõ nét nhất tư cách và ý thức của mỗi cá nhân. Đặc biệt đối với thế hệ trẻ – những chủ nhân tương lai của đất nước – vấn đề văn hóa ứng xử nơi công cộng hiện nay đang trở thành một chủ đề nóng hổi, thu hút nhiều sự quan tâm và để lại không ít suy ngẫm.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng được hiểu là hệ thống những chuẩn mực, quy tắc, thái độ và hành vi giao tiếp lịch sự, tôn trọng mọi người xung quanh tại không gian chung như trường học, công viên, đường phố, quảng trường hay trên các phương tiện giao thông công cộng. Đây không chỉ là thước đo đánh giá học vấn, sự giáo dục của một con người mà còn là yếu tố cốt lõi để xây dựng một xã hội thanh lịch, nhân văn.
Nhìn vào thực tế hiện nay, chúng ta không thể phủ nhận đại bộ phận thế hệ trẻ đang có những biểu hiện rất đẹp về văn hóa ứng xử. Tại các trạm xe buýt, hình ảnh những bạn học sinh, sinh viên tự giác xếp hàng ngay ngắn, chủ động nhường ghế cho người già, trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai đã trở nên quen thuộc. Trong các dịp đại lễ lớn của đất nước hay các sự kiện văn hóa, rất nhiều bạn trẻ đã tham gia vào các đội tình nguyện nhặt rác, phân luồng giao thông, hướng dẫn khách du lịch bằng thái độ vô cùng niềm nở, tự hào. Những hành động nhỏ bé nhưng mang giá trị nhân văn lớn ấy đã và đang lan tỏa năng lượng tích cực, làm đẹp thêm hình ảnh thanh niên Việt Nam trong mắt bạn bè quốc tế.
Tuy nhiên, bên cạnh những mảng màu sáng đầy tự hào, bức tranh ứng xử nơi công cộng của giới trẻ vẫn còn tồn tại những mảng tối đáng buồn. Không khó để bắt gặp hình ảnh một vài nhóm bạn trẻ thản nhiên tụ tập nói tục, chửi thề với âm lượng lớn ở những quán cà phê yên tĩnh, hay cảnh tượng chen lấn, xô đẩy nhau để giành chỗ chụp ảnh tại các khu di tích lịch sử. Đáng buồn hơn, sau mỗi đêm hội ca nhạc hay bắn pháo hoa chào mừng đại lễ, những bãi cỏ xanh mướt ở quảng trường lại ngập tràn trong rác thải – hệ quả của thói quen "tiện tay" vứt lại của một bộ phận người trẻ thiếu ý thức. Thậm chí, trên không gian mạng xã hội – một "nơi công cộng phẳng" – nhiều thanh thiếu niên sẵn sàng dùng những lời lẽ lăng mạ, "ném đá" vô căn cứ vào người khác chỉ để thỏa mãn cái tôi cá nhân. Nguyên nhân của những hành vi lệch chuẩn này trước hết xuất phát từ sự thiếu ý thức tự giác, lối sống ích kỷ, buông thả và thói đua đòi của một bộ phận cá nhân. Họ quên mất rằng tự do cá nhân phải nằm trong khuôn khổ của sự tôn trọng tập thể. Bên cạnh đó, sự buông lỏng trong quản lý, giáo dục của gia đình và nhà trường khi quá nặng về dạy kiến thức mà nhẹ về dạy kỹ năng sống, dạy làm người cũng là nguyên nhân sâu xa. Thêm vào đó, việc thiếu đi những chế tài xử phạt đủ mạnh và nghiêm minh đối với các hành vi bôi bẩn môi trường công cộng cũng khiến nhiều người trẻ nảy sinh tâm lý nhờn luật. Hậu quả của lối ứng xử thiếu văn hóa này vô cùng nghiêm trọng. Nó không chỉ làm xấu đi hình ảnh của chính bản thân người trẻ, gây mất mỹ quan đô thị mà còn làm tổn hại đến các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Một xã hội mà con người đối xử với nhau bằng sự ích kỷ, thô lỗ nơi công cộng sẽ dần trở nên vô cảm, lạnh lùng và kém phát triển.
Để thay đổi thực trạng này, việc xây dựng văn hóa ứng xử văn minh nơi công cộng là một hành trình dài cần sự chung tay của toàn xã hội. Nhà trường cần đẩy mạnh các hoạt động giáo dục đạo đức công dân, tổ chức nhiều chuyên đề trải nghiệm thực tế. Gia đình phải là tấm gương đầu tiên để con cái noi theo trong từng lời ăn tiếng nói hàng ngày. Nhưng quan trọng nhất vẫn là sự tự ý thức của chính thế hệ trẻ. Mỗi người trẻ cần tự rèn luyện cho mình thói quen "mình vì mọi người", học cách lắng nghe, biết nói lời "cảm ơn", "xin lỗi" và biết cúi xuống nhặt một mảnh rác dưới chân
Là một người trẻ đang đứng trước ngưỡng cửa trưởng thành, và đặc biệt là một học sinh lớp 12 chuẩn bị bước vào đời, tôi nhận thức sâu sắc rằng văn hóa ứng xử nơi công cộng không phải là điều gì quá xa vời mà bắt đầu từ chính những hành động nhỏ nhất của bản thân hàng ngày. Tôi luôn tự răn đe mình tuyệt đối không buông những lời thô tục, không xả rác bừa bãi khi đến những nơi tôn nghiêm hay tham gia lễ hộ.Nhà văn người Nga M. Gorky từng khẳng định: "Bản tính con người hiện lên rõ nhất khi họ ở một mình, nhưng văn hóa của họ lại hiện lên rõ nhất khi họ ở trong đám đông". Thật vậy, không gian công cộng chính là chiếc kính hiển vi chân thực nhất soi chiếu lối sống và phông văn hóa của mỗi chúng ta. Thế hệ trẻ ngày nay may mắn được sống trong thời đại công nghệ, có tri thức, sự năng động và sáng tạo; vì thế, hãy làm giàu thêm giá trị của bản thân bằng một lối ứng xử văn minh, tử tế và thanh lịch. Hãy nhớ rằng, một xã hội văn minh không được định nghĩa bằng những tòa nhà cao tầng chọc trời, mà được dệt nên từ những nụ cười thân thiện, những lời "cảm ơn", "xin lỗi" và những bước chân lịch thiệp của mỗi con người khi bước ra thế giới chung

`Câu 1
ngôi kể trong đoạn trích trên:ngôi kể thứ nhất
dấu hiệu
người kể trực tiếp tham gia vào câu chuyện chứng kiến toàn bộ sự việc bộc lộ cảm xúc
người kể xưng tôi
Câu2
các chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quê nơi nhân vật “tôi” sống.
Số lượng ruộng đồng thu hẹp ("những mảnh ruộng ít ỏi còn lại"),
không gian không còn yên tĩnh nguyên sơ mà xuất hiện những âm thanh hối hả,
xô bồ của thời đại mới (tiếng còi xe, tiếng nhạc băng vang lên khắp các ngõ xóm)
Câu3
một biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn:điệp cấu trúc "tháng năm có thể khiến"
tác dụng:
nhấn mạnh quy luật của thời gian: dù có thể tàn phá diện mạo, sức khỏe thể chất nhưng lại là chất xúc tác rèn luyện, giúp con người tích lũy bản lĩnh, ý chí kiên cường để vượt qua nghịch cảnh cuộc sống
đồng thời tạo nhịp điệu cân đối ,tăng sức gợi hình gợi cảm cho lời văn và tạo cảm sức thuyết phục
Tác giả bày tỏ niềm cảm thông, trân trọng sâu sắc trước những mất mát, tổn thương và sự hao mòn về thể chất, tuổi trẻ mà con người (đặc biệt là người phụ nữ như dì Lam) phải gánh chịu qua năm tháng
Câu4
Điểm nhìn trần thuật đặt vào nhân vật "tôi" (Lâm) – một người con đi xa trở về, mang tư thế của cả người trong cuộc lẫn người quan sát khách quan. Sự chuyển dịch từ điểm nhìn không gian (nhìn làng quê đổi thay) sang điểm nhìn tâm lý (thấu cảm cho số phận của mẹ và dì Lam) giúp câu chuyện hiện lên chân thực, sâu sắc. Qua đó, làm nổi bật chủ đề: niềm đau xót trước sự phai nhạt của văn hóa làng quê truyền thống đi kèm lòng trân trọng, tôn vinh tình mẫu tử, tình thân ruột thịt
Câu5
Đổi mới nông thôn là xu thế khách quan giúp cải thiện đời sống vật chất của người dân tốt hơn. Tuy nhiên, cần đi đôi với việc gìn giữ, bảo tồn các giá trị cốt lõi về cảnh quan thiên nhiên và tình nghĩa xóm làng, tránh để sự thương mại hóa làm xói mòn đạo đức và văn hóa truyền thống