Việc tiêm vaccine phòng cúm hàng năm trong khi vaccine quai bị chỉ cần tiêm một lần (hoặc theo lộ trình cơ bản) là do hai nguyên nhân chính sau: Tốc độ đột biến của virus: Virus cúm có khả năng đột biến rất nhanh và thường xuyên thay đổi cấu trúc kháng nguyên trên bề mặt. Do đó, các chủng virus cúm lưu hành mỗi năm thường khác nhau, khiến hệ miễn dịch từ vaccine năm trước không còn nhận diện hiệu quả. Ngược lại, virus gây bệnh quai bị rất ổn định, ít thay đổi cấu trúc nên vaccine tạo ra sự bảo vệ lâu dài. Thời gian duy trì miễn dịch: Kháng thể tạo ra sau khi tiêm vaccine cúm thường suy giảm dần theo thời gian (thường sau khoảng 6 tháng đến 1 năm). Trong khi đó, vaccine quai bị giúp cơ thể tạo ra trí nhớ miễn dịch mạnh mẽ và bền vững hơn, có thể bảo vệ con người trong suốt nhiều thập kỷ hoặc cả đời.

Vi sinh vật có vai trò quan trọng và được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực của đời sống: Trong nông nghiệp: Sản xuất phân bón vi sinh giúp cải tạo đất, thuốc trừ sâu sinh học để tiêu diệt sâu bệnh mà không gây ô nhiễm môi trường. Ví dụ: Sử dụng vi khuẩn cố định đạm Rhizobium trong rễ cây họ Đậu. Trong công nghiệp thực phẩm: Ứng dụng quá trình lên men để sản xuất các loại thực phẩm, đồ uống. Ví dụ: Sử dụng vi khuẩn lactic để muối dưa cà, làm sữa chua; dùng nấm men để sản xuất bia, rượu, bánh mì. Trong y học: Sản xuất các loại kháng sinh, vaccine, vitamin và hormone (như insulin). Ví dụ: Sử dụng nấm Penicillium để sản xuất kháng sinh penicillin. Trong bảo vệ môi trường: Phân hủy các chất thải hữu cơ, xử lý nước thải và các vết dầu loang. Ví dụ: Sử dụng vi sinh vật để xử lý rác thải sinh hoạt thành phân bón hữu cơ.

1. Các yếu tố ảnh hưởng đến sự sinh trưởng và phát triển của vi sinh vật: Yếu tố vật lý: Nhiệt độ, độ ẩm, độ pH, áp suất thẩm thấu, ánh sáng. Yếu tố hóa học: Các chất dinh dưỡng (nguồn carbon, nitơ, khoáng chất...), các chất ức chế sinh trưởng (cồn, chất kháng sinh, kim loại nặng...). 2. Ứng dụng vào việc bảo quản thực phẩm: Dựa trên việc kiểm soát các yếu tố trên, ta có các phương pháp bảo quản: Nhiệt độ: Phơi khô, sấy, nấu chín hoặc để trong tủ lạnh (ngăn mát hoặc ngăn đá) để ức chế hoặc tiêu diệt vi sinh vật. Độ ẩm: Phơi khô, sấy khô thực phẩm để làm giảm lượng nước, khiến vi sinh vật không có môi trường hoạt động. Độ pH: Muối chua (lên mâm) rau củ, quả để tạo môi trường axit ức chế vi khuẩn gây hỏng. Áp suất thẩm thấu: Ướp muối hoặc ướp đường (làm mứt) để gây co nguyên sinh ở tế bào vi sinh vật, khiến chúng không thể phát triển

. Hình thức sinh sản ở vi sinh vật nhân sơ Vi sinh vật nhân sơ (chủ yếu là vi khuẩn và vi khuẩn cổ) có các hình thức sinh sản vô tính khá đơn giản: Phân đôi (Fission): Đây là hình thức phổ biến nhất. Tế bào mẹ tăng kích thước, nhân đôi DNA và hình thành vách ngăn để chia thành hai tế bào con giống hệt nhau. Nảy chồi (Budding): Một phần nhỏ của tế bào mẹ phát triển thành chồi, sau đó tách ra để hình thành cá thể mới (ví dụ ở một số vi khuẩn quang hợp). Hình thành bào tử (Spore formation): Một số vi khuẩn sinh sản bằng cách tạo ra các bào tử như ngoại bào tử hoặc bào tử đốt (khác với nội bào tử là dạng chống chịu). 2. Hình thức sinh sản ở vi sinh vật nhân thực Vi sinh vật nhân thực (nấm, tảo, động vật nguyên sinh) có hình thức sinh sản phức tạp và đa dạng hơn: Sinh sản vô tính: Phân đôi: Xảy ra ở nhiều loại động vật nguyên sinh (như amip, trùng roi) thông qua quá trình nguyên phân. Nảy chồi: Rất phổ biến ở nấm men. Một chồi nhỏ mọc ra từ tế bào mẹ, nhận một phần nhân và tế bào chất rồi tách ra. Sinh sản bằng bào tử vô tính: Các loại nấm mốc thường tạo ra hàng loạt bào tử (như bào tử đính, bào tử túi) để phát tán trong môi trường. Sinh sản hữu tính: * Đây là đặc điểm tiến hóa hơn so với nhân sơ. Quá trình này bao gồm việc hình thành các giao tử đực và cái, sau đó kết hợp lại (thụ tinh) để tạo thành hợp tử. Một số loài thực hiện qua hình thức tiếp hợp (như ở trùng đế giày hoặc một số loài nấm). Điểm khác biệt cốt lõi Sự khác biệt lớn nhất nằm ở cơ chế di truyền. Trong khi vi sinh vật nhân sơ chỉ sinh sản vô tính và không có quá trình nguyên phân/giảm phân thực thụ, thì vi sinh vật nhân thực có khả năng sinh sản hữu tính, giúp tăng biến dị di truyền và khả năng thích nghi với môi trường.

1. Các giai đoạn nhân lên của virus (5 giai đoạn) Quá trình nhân lên của virus trong tế bào chủ diễn ra qua 5 giai đoạn chính: Hấp phụ: Virus bám đặc hiệu lên thụ thể trên bề mặt tế bào chủ. Xâm nhập: Bao gồm việc đưa bộ gene (DNA hoặc RNA) vào bên trong tế bào chủ. Virus động vật thường đưa cả vỏ capsid vào rồi mới "cởi áo". Tổng hợp: Virus sử dụng nguyên liệu và bộ máy của tế bào chủ để tổng hợp bộ gene và các loại protein cho mình. Lắp ráp: Các thành phần đã tổng hợp được lắp ghép lại thành các hạt virus hoàn chỉnh. Giải phóng: Virus thoát ra ngoài tế bào chủ (có thể làm tan tế bào hoặc chui ra theo kiểu nảy chồi) để tiếp tục xâm nhiễm tế bào mới. 2. Cơ chế gây bệnh của virus Cơ chế gây bệnh chủ yếu dựa trên sự nhân lên này: Phá hủy tế bào: Quá trình giải phóng virus thường làm vỡ tế bào hoặc làm rối loạn các hoạt động sống bình thường của nó. Sản sinh độc tố: Một số virus khi nhân lên tạo ra các sản phẩm phụ gây độc cho cơ thể. Phản ứng miễn dịch: Cơ thể phản ứng lại sự xâm nhiễm bằng viêm, sốt, đôi khi gây ra "bão cytokine" làm tổn thương chính các mô lành.

Virus không chỉ gây bệnh mà còn có nhiều ứng dụng quan trọng: Trong y học: Sản xuất vaccine để phòng bệnh; sử dụng virus làm vector chuyển gene trong liệu pháp gene để điều trị các bệnh di truyền. Trong nông nghiệp: Sản xuất thuốc trừ sâu sinh học (ví dụ: virus Baculovirus) để diệt sâu hại mà không gây ô nhiễm môi trường. Trong sản xuất dược phẩm: Ứng dụng phage (virus ký sinh vi khuẩn) để sản xuất các chế phẩm sinh học như interferon, insulin với số lượng lớn.

I. Tính tổng số nucleotit mỗi loại (A, T, G, X) Tổng nucleotit (N): N = \frac{2 \times 15300}{3.4} = 9000. Tổng A+G: A + G = \frac{N}{2} = 4500. Tính G: Ta có 2A + 3G = 11500. Thay A = 4500 - G, suy ra 2(4500 - G) + 3G = 11500. 9000 - 2G + 3G = 11500 \Rightarrow G = 11500 - 9000 = 2500. Tính A: A = 4500 - G = 4500 - 2500 = 2000. Kết quả câu 1: A = T = 2000 nucleotit G = X = 2500 nucleotit II. Tính số nucleotit mỗi loại của mạch thứ hai (A_2, T_2, G_2, X_2) Tính T_2 và X_2 (theo Nguyên tắc bổ sung): T_2 = A_1 = 1150 nucleotit. X_2 = G_1 = 890 nucleotit. Tính A_2 và G_2 (theo Tổng số): A_2 = A_{tổng} - A_1 = 2000 - 1150 = 850 nucleotit. G_2 = G_{tổng} - G_1 = 2500 - 890 = 1610 nucleotit. Kết quả câu 2 (Mạch 2)

A2: 850 nucleotit. T2: 1150 nucleotit. G2: 1610 nucleotit. X2: 890 nucleotit

1. Trình bày cấu trúc hoá học của nước. Cấu trúc hoá học của nước (\text{H}_2\text{O}) được đặc trưng bởi các điểm sau: Công thức và Liên kết: Mỗi phân tử nước được tạo thành từ một nguyên tử Ôxi (\text{O}) liên kết với hai nguyên tử Hiđrô (\text{H}) bằng các liên kết cộng hoá trị (H-O-H). Cấu trúc hình học: Phân tử nước có cấu trúc hình chữ V (hình góc), với góc liên kết là 104,5^\circ. Tính lưỡng cực (Cực tính): Do nguyên tử Ôxi có độ âm điện mạnh hơn, nó kéo lệch cặp electron dùng chung về phía mình, khiến nguyên tử Ôxi tích điện âm một phần (\delta^-) và hai nguyên tử Hiđrô tích điện dương một phần (\delta^+). Điều này làm cho phân tử nước có tính lưỡng cực. Liên kết Hiđrô: Nhờ tính lưỡng cực, các phân tử nước có khả năng hút nhau bằng lực hút tĩnh điện yếu (gọi là liên kết Hiđrô) giữa nguyên tử Hiđrô của phân tử này và nguyên tử Ôxi của phân tử kia. 2. Tại sao trong mùa đông để giữ ẩm cho cây mạ, bà con nông dân lại tát nước vào ruộng mạ? Trong mùa đông, bà con nông dân tát nước vào ruộng mạ để giữ ấm cho cây mạ non, dựa trên đặc tính vật lý quan trọng của nước: Khả năng giữ và toả nhiệt chậm: Nước có khả năng giữ nhiệt và toả nhiệt rất chậm (nhiệt dung riêng cao). Tác dụng: Vào ban ngày, lớp nước trong ruộng sẽ hấp thụ nhiệt từ ánh nắng mặt trời. Vào ban đêm hoặc khi trời rét đậm, lớp nước này đóng vai trò như một "tấm chăn" cách nhiệt, ngăn nhiệt từ đất thoát ra môi trường, và tỏa nhiệt từ từ để duy trì nhiệt độ ổn định hơn cho rễ và thân mạ. Điều này giúp bảo vệ cây mạ khỏi bị đóng băng hoặc bị sốc nhiệt dẫn đến chết rét.

1. Về Đơn phân (Nucleotide Subunit): DNA được cấu tạo từ các đơn phân nucleotide chứa đường deoxyribose và có 4 loại base nitơ là Adenine (A), Thymine (T), Guanine (G), Cytosine (C). RNA được cấu tạo từ các đơn phân ribonucleotide chứa đường ribose và có 4 loại base nitơ là Adenine (A), Uracil (U), Guanine (G), Cytosine (C) (Uracil thay thế cho Thymine) [1.4]. 2. Về Số mạch (Number of Strands): DNA phần lớn có cấu trúc xoắn kép gồm hai mạch polynucleotide song song và ngược chiều [1.6]. RNA thường chỉ được cấu tạo từ một mạch đơn polynucleotide [1.6]. 3. Về Chức năng (Function): DNA có chức năng chính là lưu trữ, bảo quản và truyền đạt thông tin di truyền [1.4]. RNA đóng vai trò trung gian trong quá trình biểu hiện gen, cụ thể là tham gia vào quá trình tổng hợp protein (như mRNA làm khuôn, tRNA vận chuyển axit amin, rRNA cấu tạo ribosome) [1.9].