• Sự biến đổi của virus (Đột biến):
• • Virus cúm: Có khả năng biến đổi di truyền rất nhanh và liên tục. Mỗi năm, các chủng virus cúm mới xuất hiện với các kháng nguyên bề mặt thay đổi, khiến hệ miễn dịch từ lần tiêm hoặc lần mắc bệnh trước đó không còn nhận diện hiệu quả.
  • Virus quai bị: Rất ổn định, ít biến đổi về mặt di truyền. Kháng thể tạo ra sau khi tiêm vaccine có thể nhận diện và chống lại virus này suốt đời.
• Hiệu lực miễn dịch:
• • Vaccine cúm: Khả năng bảo vệ của vaccine cúm giảm dần theo thời gian (thường chỉ kéo dài trong khoảng 6-12 tháng). Vì vậy, cần tiêm nhắc lại hàng năm để cập nhật chủng virus mới nhất.
  • Vaccine quai bị: Tạo ra đáp ứng miễn dịch bền vững và lâu dài sau khi hoàn thành phác đồ tiêm chủng (thường là 2 mũi trong thời thơ ấu).

• Nông nghiệp:
• • Ứng dụng: Sản xuất phân bón vi sinh, thuốc trừ sâu sinh học, giúp cải tạo đất và bảo vệ cây trồng.
  • Ví dụ: Sử dụng vi khuẩn Rhizobium (vi khuẩn nốt sần) để cố định đạm cho cây họ Đậu, giúp cây phát triển mà không cần quá nhiều phân bón hóa học.
• Công nghiệp thực phẩm:
• • Ứng dụng: Lên men để sản xuất các loại thực phẩm, đồ uống và gia vị.
  • Ví dụ: Sử dụng nấm men (Saccharomyces cerevisiae) để làm bánh mì, nấu bia; sử dụng vi khuẩn lactic để muối dưa cà hoặc làm sữa chua.
• Y học và Dược phẩm:
• • Ứng dụng: Sản xuất kháng sinh, vaccine, vitamin và các chế phẩm hỗ trợ sức khỏe (probiotics).
  • Ví dụ: Nấm Penicillium được dùng để sản xuất kháng sinh Penicillin giúp điều trị các bệnh nhiễm khuẩn.
• Bảo vệ môi trường:
• • Ứng dụng: Xử lý rác thải, nước thải và các sự cố ô nhiễm (như tràn dầu).
  • Ví dụ: Sử dụng các nhóm vi sinh vật phân giải chất hữu cơ để làm sạch nước thải sinh hoạt và công nghiệp trước khi thải ra môi trường.
• Năng lượng:
• • Ứng dụng: Sản xuất nhiên liệu sinh học.
  • Ví dụ: Sử dụng vi sinh vật để lên men tạo ra Ethanol sinh học hoặc khí Biogas từ rác thải hữu cơ.

Các yếu tố ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của vi sinh vật Sự sinh trưởng của vi sinh vật chịu tác động của hai nhóm yếu tố chính:

• Yếu tố vật lý:
• • Nhiệt độ: Ảnh hưởng đến tốc độ các phản ứng sinh hóa trong tế bào.
  • Độ ẩm: Nước là dung môi hòa tan các chất dinh dưỡng và tham gia vào các quá trình thủy phân.
  • pH: Ảnh hưởng đến tính thấm qua màng và hoạt tính của enzyme.
  • Ánh sáng: Tác động đến sự quang hợp hoặc có thể tiêu diệt vi sinh vật (tia UV).
  • Áp suất thẩm thấu: Ảnh hưởng đến sự phân chia tế bào.
• Yếu tố hóa học:
• • Chất dinh dưỡng: Carbon, nitơ, các nguyên tố khoáng, nhân tố sinh trưởng.
  • Chất ức chế: Các loại rượu, acid hữu cơ, chất kháng sinh, chất diệt khuẩn.

2. Ứng dụng vào bảo quản thực phẩm Dựa trên việc kiểm soát các yếu tố trên, ta có các phương pháp bảo quản thực phẩm phổ biến sau:

• Kiểm soát nhiệt độ:
• • Làm lạnh/Đông lạnh: Ức chế sự nhân lên của vi sinh vật gây hư hỏng.
  • Đun sôi/Thanh trùng: Tiêu diệt vi khuẩn và các bào tử (ví dụ: sữa thanh trùng).
• Kiểm soát độ ẩm (Rút nước):
• • Phơi khô, sấy khô: Làm giảm hàm lượng nước tự do khiến vi sinh vật không thể hoạt động.
• Thay đổi áp suất thẩm thấu:
• • Ướp muối (muối dưa, cá kho) hoặc ướp đường (mứt): Tạo môi trường ưu trương gây co nguyên sinh, làm tế bào vi khuẩn bị chết hoặc không thể phân chia.
• Điều chỉnh độ pH:
• • Muối chua (lên mắm, làm sữa chua): Tạo môi trường acid để ức chế các vi khuẩn gây thối.
• Sử dụng chất bảo quản:
• • Dùng các chất kháng khuẩn tự nhiên hoặc hóa học (trong danh mục cho phép) để ngăn chặn nấm mốc và vi khuẩn.

• Hấp phụ: Virus bám đặc hiệu lên thụ thể trên bề mặt tế bào chủ nhờ các gai glycoprotein hoặc protein bề mặt.
• Xâm nhập:
• • Virus động vật: Đưa cả vỏ và lõi vào trong hoặc chỉ bơm hệ gen vào.
  • Phage (virus vi khuẩn): Bơm hệ gen vào, vỏ protein để lại bên ngoài.
• Tổng hợp: Virus sử dụng nguyên liệu và bộ máy của tế bào chủ để tổng hợp hệ gen (DNA hoặc RNA) và các protein vỏ cho mình.
• Lắp ráp: Các thành phần đã tổng hợp (hệ gen và vỏ protein) tự lắp ghép để tạo thành các hạt virus mới.
• Giải phóng: Virus mới thoát ra ngoài theo cách phá vỡ tế bào (làm tế bào chết ngay) hoặc nảy chồi (tế bào chết từ từ).

• Phá hủy tế bào: Khi nhân lên với số lượng lớn và giải phóng đồng loạt, virus làm vỡ các tế bào vật chủ, gây tổn thương mô và cơ quan.
• Tranh chấp nguồn sống: Virus sử dụng cạn kiệt enzyme và chất dinh dưỡng của tế bào, khiến tế bào không thể duy trì các hoạt động sống bình thường.
• Sản sinh độc tố: Một số virus khi nhân lên tạo ra các sản phẩm phụ hoặc protein gây độc cho tế bào.
• Gây đột biến: Một số virus có khả năng chèn hệ gen của mình vào hệ gen tế bào chủ, gây ra các biến đổi di truyền hoặc dẫn đến ung thư.
• Phản ứng miễn dịch: Chính phản ứng của hệ miễn dịch cơ thể nhằm tiêu diệt virus (như sốt, viêm) cũng có thể gây tổn thương cho các mô lành xung quanh.

• Sản xuất chế phẩm sinh học: Sử dụng virus để sản xuất các loại thuốc kháng sinh, interferon (giúp cơ thể chống lại virus gây bệnh) và các loại vaccine thế hệ mới.
• Liệu pháp gene: Sử dụng virus làm "vector" (người vận chuyển) để đưa gene lành thay thế gene bệnh trong cơ thể người nhằm điều trị các bệnh di truyền.
• Tiêu diệt tế bào ung thư: Một số loại virus (oncolytic viruses) được biến đổi để chỉ tấn công và tiêu diệt các tế bào ung thư mà không làm hại tế bào khỏe mạnh.

• Thuốc trừ sâu sinh học: Sử dụng các loại virus gây bệnh cho côn trùng (như virus Baculovirus) để diệt trừ sâu hại cây trồng thay thế thuốc hóa học, giúp bảo vệ môi trường và sức khỏe con người.

• Chuyển gene: Virus đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển các đoạn DNA mong muốn vào tế bào thực vật hoặc động vật để tạo ra các sinh vật biến đổi gene (GMO) có năng suất cao hoặc khả năng chống chịu tốt.

• 850𝐀𝟐=𝟖𝟓𝟎nucleotide 
• T2=1150𝐓𝟐=𝟏𝟏𝟓𝟎nucleotide 
• G2=1610𝐆𝟐=𝟏𝟔𝟏𝟎nucleotide 
• C2=890𝐂𝟐=𝟖𝟗𝟎nucleotide

• Trong phân tử nước, nguyên tử oxi tích điện âm, nguyên tử hiđro tích điện dương. 
• Lực hút tĩnh điện làm cho nguyên tử hiđro bị kéo lệch về phía nguyên tử oxi. 
• Giữa các phân tử nước vừa có lực hút giữa ôxi và hiđrô, vừa có lực đẩy của các ôxi, các hiđrô với nhau, tạo nên các tính chất đặc trưng của nước.