Câu 1

Bài làm

Đoạn trích "Tự tình với quê hương" của Lê Gia Hoài không chỉ đơn thuần là một bức tranh phong cảnh, mà còn là một bản hòa âm dịu ngọt của tình yêu nguồn cội, kết tinh từ những rung cảm sâu sắc nhất của một tâm hồn gắn bó máu thịt với đất đai. Với tác giả, quê hương không phải là một khái niệm trừu tượng, mà nó khởi đầu từ những điều giản dị, ấm áp nhất: "lời mẹ hát" bên nôi. Hình ảnh "dòng Lô giang ào ạt" song hành cùng "vị phù sa" thắm đượm không chỉ gợi mở một không gian thiên nhiên trù phú, mạnh mẽ mà còn là biểu tượng cho dòng sữa mẹ hiền từ đang bồi đắp cho tâm hồn đứa con khôn lớn. Đáng chú ý hơn, tình yêu ấy còn được nâng tầm thành niềm tự hào về truyền thống lịch sử - văn hóa của vùng đất. Những danh thắng như "ngọn Tam Đảo" hùng vĩ hay "tháp Bình Sơn" cổ kính không chỉ đứng đó như những thực thể địa lý, mà qua lăng kính của nhà thơ, chúng trở nên có hồn, "đứng mặc trầm như đá tạc vào thơ", kết tinh bản lĩnh và khí phách của cha ông qua bao thế kỷ. Hành trình trưởng thành của cái "tôi" trữ tình gắn liền với "từng trang sách vở", với "tiếng quê mình" thân thương và hơi ấm từ "thơ Xuân Hương" - những giá trị tinh thần đã trở thành máu thịt. Bằng ngôn ngữ giàu hình ảnh, đoạn thơ đã khơi gợi sự thức tỉnh về trách nhiệm: quê hương chính là điểm tựa tâm hồn để ta vững bước vào đời, đòi hỏi mỗi người phải biết trân trọng và giữ gìn.

Câu 2:

Bài làm

Trong dòng chảy cuồn cuộn của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, khi thế giới đang dần trở thành một "ngôi làng toàn cầu", vấn đề giữ gìn bản sắc dân tộc trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Văn hóa truyền thống chính là "tấm thẻ căn cước" duy nhất để một quốc gia không bị hòa tan giữa muôn vàn sắc màu khác. Trong bối cảnh đó, việc quảng bá văn hóa thông qua công nghệ số không còn là một lựa chọn mang tính xu hướng, mà đã trở thành một chiến lược sống còn, một đòn bẩy mạnh mẽ để đưa những giá trị ngàn năm của cha ông vươn tầm thế giới.

Văn hóa truyền thống là hệ thống các giá trị vật thể và phi vật thể tốt đẹp như phong tục, lễ hội, trang phục, ẩm thực... được đúc kết qua trường kỳ lịch sử. Quảng bá văn hóa trong thời đại số là việc tận dụng sức mạnh của Internet, AI, mạng xã hội và thực tế ảo để làm mới, lan tỏa những giá trị này. Đây là sự giao thoa tuyệt vời giữa cái cũ và cái mới, giữa sự tĩnh lặng của di sản và sự sôi động của công nghệ.

Công nghệ số đã phá vỡ mọi rào cản về không gian và thời gian. Nếu trước đây, để chiêm ngưỡng một pho tượng cổ, người ta phải lặn lội đến tận chùa chiền, bảo tàng, thì nay chỉ cần một cú nhấp chuột, những triển lãm 3D có thể đưa di sản đến tận phòng ngủ của mỗi người. Công nghệ biến những trang sử khô khan thành những thước phim sống động, biến những làn điệu dân ca xưa cũ thành những bản phối hiện đại bắt tai, giúp văn hóa truyền thống tìm thấy một "đời sống mới" rực rỡ và gần gũi hơn với giới trẻ.

Văn hóa truyền thống bao gồm những giá trị vật thể và phi vật thể tốt đẹp được đúc kết qua hàng ngàn năm. Khi kết hợp với công nghệ số – việc sử dụng Internet, trí tuệ nhân tạo hay các nền tảng mạng xã hội – những giá trị này sẽ có một "đời sống mới" sinh động hơn. Trước hết, công nghệ giúp xóa bỏ rào cản địa lý, đưa văn hóa đi xa hơn và nhanh hơn. Một video ngắn về tà áo dài hay một triển lãm thực tế ảo về Hoàng thành Thăng Long có thể tiếp cận hàng triệu người trên thế giới chỉ sau một cú nhấp chuột. Những dự án như "Số hóa di sản" đã cho phép du khách chiêm ngưỡng hiện vật 3D một cách chân thực, khiến lịch sử không còn nằm yên trên trang giấy.

Hơn ai hết, thế hệ trẻ – những "công dân số" – đóng vai trò là lực lượng tiên phong. Với sự sáng tạo không giới hạn, họ đã biến những làn điệu chèo, cải lương hay trang phục cổ phong trở thành những nội dung "xu hướng" trên TikTok, Facebook. Chính nhờ sự tiếp cận hiện đại này, văn hóa truyền thống không còn bị coi là cũ kỹ, mà trở nên gần gũi, thu hút sự quan tâm và lòng tự tôn của cộng đồng. Sự lan tỏa ấy chính là cách bảo tồn bền vững nhất trong thời đại mới.

Để văn hóa không chỉ "sống" mà còn "tỏa sáng" trên không gian số, cần có sự chung tay từ ba trụ cột chính. Nhà nước cần đầu tư mạnh mẽ vào các dự án "Số hóa di sản", xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về văn hóa một cách chuyên nghiệp. Cần có những chính sách khuyến khích, ưu tiên cho các doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực văn hóa - công nghệ. Các cơ quan truyền thông, báo chí phải đóng vai trò là "ngọn hải đăng" định hướng, tổ chức các cuộc thi sáng tạo nội dung số về văn hóa để tạo ra một hệ sinh thái nội dung sạch và hấp dẫn trên không gian mạng. Sự hỗ trợ về bản quyền và hạ tầng công nghệ từ chính phủ sẽ là nguồn lực giúp các nghệ nhân và người làm văn hóa tự tin "số hóa" tâm huyết của mình. Gia đình chính là "vườn ươm" đầu tiên cho những hạt mầm văn hóa. Trong thời đại số, cha mẹ không nên ngăn cản con cái tiếp cận công nghệ, mà hãy cùng con sử dụng công nghệ để tìm hiểu về nguồn cội. Thay vì để trẻ chìm đắm trong những trò chơi vô bổ, gia đình có thể cùng nhau xem những kênh Youtube về ẩm thực vùng miền, tham quan bảo tàng ảo vào những ngày cuối tuần. Những buổi sum họp gia đình, những bữa cơm tất niên được quay phim, lưu giữ và chia sẻ lên mạng xã hội không chỉ là cách giữ gìn kỷ niệm mà còn là cách lan tỏa nếp nhà Việt. Gia đình chính là nơi dạy cho trẻ cách phân biệt đâu là giá trị thật, đâu là sự lai căng, giúp trẻ có một "màng lọc văn hóa" vững chắc trước những luồng thông tin đa chiều. Mỗi cá nhân, đặc biệt là người trẻ - những "công dân số" toàn cầu, phải tự nhận thức mình là một "đại sứ văn hóa". Giải pháp thiết thực nhất là mỗi người cần chủ động tự học, tự trau dồi kiến thức về di sản. Khi đã có hiểu biết, hãy biến sự sáng tạo của mình thành những hành động cụ thể: một bài viết giới thiệu về tà áo dài trên Facebook, một đoạn video ngắn TikTok về nghệ thuật làm gốm, hay đơn giản là việc sử dụng các sticker mang hình ảnh dân gian trong tin nhắn hằng ngày.

Tuy nhiên, chúng ta cần tỉnh táo trước thực trạng một số cá nhân đang lợi dụng văn hóa truyền thống để "câu view" bằng những nội dung nhảm nhí, xuyên tạc. Việc làm mới văn hóa phải dựa trên sự tôn trọng nguyên bản, tránh tình trạng "râu ông nọ chắp cằm bà kia" hoặc làm biến dạng giá trị di sản vì mục đích thương mại đơn thuần.

Tóm lại, văn hóa truyền thống là rễ, công nghệ số là cánh. Để cánh diều văn hóa Việt Nam bay cao, bay xa trên bầu trời thế giới, chúng ta cần một cái rễ thật sâu và một đôi cánh thật khỏe. Mỗi chúng ta, từ vị trí của mình, hãy cầm lấy "ngọn đuốc công nghệ" để thắp sáng thêm những giá trị mà cha ông đã dày công vun đắp. Đó không chỉ là nghĩa vụ, mà còn là niềm tự hào của những người con mang dòng máu Lạc Hồng trong kỷ nguyên số.

Câu 1:

- Phương thức biểu đạt chính: Thuyết minh. (Văn bản cung cấp tri thức khách quan về nguồn gốc lịch sử, đặc điểm kiến trúc và giá trị của Cố đô Huế).

Câu 2:

- Quần thể di tích Cố đô Huế được UNESCO ghi tên vào danh mục Di sản thế giới vào năm 1993.

Câu 3:

- Phương tiện phi ngôn ngữ: Hình ảnh (Ảnh chụp "Đại Nội Huế về đêm").

- Tác dụng:

+ Minh họa trực quan cho nội dung văn bản, giúp người đọc dễ dàng hình dung vẻ đẹp thực tế của di sản.

+ Làm cho văn bản trở nên sinh động, hấp dẫn và tăng tính thuyết phục đối với người đọc.

Câu 4:

- Các mốc thời gian, số liệu: Năm 1306, thế kỷ 15, năm 1636, 1687, đầu thế kỷ 18, 1788 – 1801, 1802 – 1945, năm 1993, 13 đời vua nhà Nguyễn...

- Tác dụng:

+ Tăng độ tin cậy và tính xác thực cho các thông tin lịch sử được đưa ra trong bài thuyết minh.

+ Giúp người đọc dễ dàng theo dõi tiến trình hình thành và phát triển của vùng đất Huế qua các thời kỳ lịch sử.

+ Nhấn mạnh bề dày lịch sử và tầm vóc của di sản gắn liền với vận mệnh dân tộc, từ đó làm nổi bật giá trị mang tính toàn cầu của Cố đô Huế.

Câu 5:

Giới trẻ có thể góp phần bảo tồn di sản bằng những hành động thiết thực. Trước hết, mỗi cá nhân cần chủ động tìm hiểu kiến thức lịch sử để hiểu đúng và sâu về giá trị của cha ông. Trong thời đại số, thanh niên nên tận dụng mạng xã hội để lan tỏa hình ảnh đẹp về di sản đến bạn bè quốc tế, trở thành những "đại sứ văn hóa" trực tuyến. Bên cạnh đó, việc tham gia các hoạt động tình nguyện bảo vệ môi trường tại di tích hoặc phê phán các hành vi xâm hại văn hóa cũng là cách thể hiện trách nhiệm. Những hành động nhỏ nhưng đúng đắn sẽ giúp di sản mãi trường tồn cùng thời gian.