Câu 1

Bài làm

Trong nhịp sống hối hả và đầy biến động của thế kỷ XXI, lối sống chủ động chính là chiếc chìa khóa quan trọng nhất để mỗi cá nhân khẳng định giá trị bản thân. Sống chủ động là việc chúng ta tự làm chủ suy nghĩ, hành động, không đợi chờ hoàn cảnh hay sự thúc giục từ người khác. Tầm quan trọng của lối sống này trước hết thể hiện ở việc giúp con người nắm bắt cơ hội. Khi ta chủ động chuẩn bị kiến thức và kỹ năng, ta sẽ luôn sẵn sàng khi thời cơ đến, thay vì nuối tiếc nhìn nó trôi qua. Thứ hai, sự chủ động giúp chúng ta thích nghi nhanh chóng trước những thay đổi đột ngột của cuộc sống, biến thách thức thành động lực để phát triển. Thay vì bị động chịu trận, người chủ động sẽ tìm ra giải pháp. Hơn thế nữa, lối sống này còn giúp chúng ta xây dựng được sự tự tin và bản lĩnh, tạo dựng uy tín trong mắt mọi người xung quanh. Ngược lại, lối sống thụ động, dựa dẫm sẽ khiến chúng ta trở nên lạc hậu và dễ dàng gục ngã trước khó khăn. Mỗi người trẻ cần rèn luyện cho mình tinh thần tự giác, biết lập kế hoạch và quyết liệt hành động. Đừng đợi gió thổi mới căng buồm, hãy chủ động cầm lái con tàu cuộc đời mình tiến về phía trước.

Câu 2

Bài làm

Nguyễn Trãi không chỉ là một anh hùng dân tộc, một nhà quân sự lỗi lạc mà còn là một danh nhân văn hóa thế giới với tâm hồn nghệ sĩ tinh tế. Trong sự nghiệp văn chương đồ sộ của ông, Quốc âm thi tập được coi là viên gạch đặt nền móng cho thơ ca tiếng Việt. Nổi bật trong tập thơ đó là bài số bốn ba của chùm thơ Bảo kính cảnh giới cảnh ngày hè. Bài thơ đã vẽ nên một bức tranh thiên nhiên mùa hè rực rỡ, đầy sức sống, đồng thời gửi gắm tấm lòng ưu ái luôn lo cho dân, cho nước của vị thi sĩ tài hoa.

Mở đầu bài thơ là tâm thế của tác giả rồi hóng mát thuở ngày trường. Câu thơ lục ngôn sáu chữ ngắn gọn cho thấy một nhịp sống thư thái, nhàn hạ. Tuy nhiên, đằng sau vẻ ngoài thảnh thơi đó là một tâm hồn đang mở rộng mọi giác quan để đón nhận vẻ đẹp của tạo hóa sức sống mãnh liệt Nguyễn Trãi không dùng những từ ngữ tĩnh lặng. Các động từ mạnh như đùn đùn, trương, phun đã diễn tả một sức sống nội tại đang trào dâng, không thể kìm nén.Màu sắc rực rỡ sắc xanh của lá hòe làm nền cho sắc đỏ rực của hoa thạch lựu và sắc hồng ngát hương của sen trong ao. Tất cả tạo nên một bức tranh sơn mài rực rỡ, ấm nóng, tràn đầy nhựa sống. Thiên nhiên ở đây không phải là thiên nhiên tàn úa mà là một mùa hè đang ở độ sung sức nhất, tươi tắn nhất. Âm thanh của sự sống và niềm vui nhân dân Không chỉ nhìn bằng mắt, Ức Trai còn lắng nghe bằng cả trái tim. Điểm nhìn của ông chuyển từ vườn nhà ra đến làng quê, sông nước âm thanh đời thường Tiếng lao xao từ chợ cá làng ngư phủ đưa lại đó là âm thanh của sự no ấm, thanh bình.Tiếng ve dắng dỏi tiếng ve lúc cuối ngày tịch dương không gợi buồn mà lại vang lên như tiếng đàn cầm ve, làm cho không gian thêm rộn rã. Nguyễn Trãi luôn hướng về cuộc sống của người dân. Chỉ khi lòng ông bình yên và đầy tình yêu cuộc đời, ông mới có thể nghe thấy những âm thanh bình dị ấy một cách thân thương đến thế. Ước nguyện cao đẹp và tấm lòng ưu quốc ái dân trong hai câu thơ cuối .Khép lại bài thơ là một ước muốn mãnh liệt, cũng là lúc tác giả bộc lộ trực tiếp nỗi lòng mình là Ngu cầm ông khao khát có được chiếc đàn của vua Thuấn để gảy khúc nhạc Nam phong, cầu cho mưa thuận gió hòa. Lý tưởng nhân nghĩa, câu kết ‘Dân giàu đủ khắp đòi phương’ là một câu thơ lục ngôn dồn nén cảm xúc. Đó là đỉnh cao của tư tưởng Nguyễn Trãi nhàn thân nhưng không nhàn tâm. Hạnh phúc lớn nhất của ông không phải là hưởng thụ thiên nhiên mà là thấy dân chúng bốn phương được ấm no, hạnh phúc. Bài thơ thành công nhờ sự kết hợp tài tình giữa thể thơ thất ngôn xen kẽ các câu lục ngôn, tạo nên nhịp điệu mới mẻ. Việc sử dụng ngôn ngữ Nôm giản dị, giàu hình ảnh và các động từ mạnh đã đưa thơ ca dân tộc lên một tầm cao mới, vừa trang trọng vừa gần gũi với đời sống.  

Cảnh ngày hè không chỉ là một bức tranh thiên nhiên rực rỡ sắc màu và âm thanh, mà còn là bức chân dung tự họa về tâm hồn cao khiết của Nguyễn Trãi. Qua những vần thơ Nôm giản dị mà tinh tế, ta thấy một Ức Trai nhạy cảm trước vẻ đẹp của sự sống và một vị anh hùng luôn nặng lòng với vận mệnh quốc gia. Khát vọng về một cuộc sống ấm no cho muôn dân ở cuối bài thơ đã nâng tầm tác phẩm, biến nó thành bài ca về chủ nghĩa nhân đạo sâu sắc. Dù thời gian có trôi qua, những giá trị về tình yêu thiên nhiên và lòng yêu nước trong bài thơ vẫn sẽ mãi tỏa sáng, bồi đắp cho chúng ta niềm tin và tình yêu đối với cuộc đời này.

Câu 1

Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật

câu 2

Những hình ảnh nói về nét sinh hoạt hàng ngày đạm bạc, thanh cao của tác giả : một mai , một cuốc , một câu , măng trúc, giá, tắm hồ sen,tắm ao

Câu 3

biện pháp tu từ liệt kê : mai, cuốc, cần câu kết hợp với điệp số từ một.

Tác dụng

Nhấn mạnh sự chuẩn bị chu đáo, tư thế sẵn sàng cho cuộc sống lao động chân tay giản dị. Nó vẽ nên chân dung một "lão nông" ung dung, tự tại ,Tạo nhịp điệu thong dong, chậm rãi ,thể hiện tâm thế thanh thản, không chút vội vã, ưu phiền của tác giả.

Câu 4

Quan niệm dại -khôn tác giả trong hai câu thơ sau :

Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ

Người khôn, người đến chốn lao xao

Cái dại là tìm đến nơi vắng vẻ nơi tĩnh lặng, hòa hợp với thiên nhiên để giữ lấy cốt cách thanh cao, tâm hồn tự do.

Còn khôn là tìm đến chốn lao xao nơi phồn hoa đô hội, quyền quý nhưng đầy rẫy bon chen, đố kỵ và thủ đoạn

-Qua đó, tác giả khẳng định triết lý sống lánh đục tìm trong, giữ mình khiết tịnh giữa cuộc đời.

Câu 5

Vẻ đẹp nhân cách của Nguyễn Bỉnh Khiêm qua bài thơ hiện lên thật cao khiết và đáng trọng. Đó là nhân cách của một bậc đại trí thức đã thấu triệt quy luật của cuộc đời, dám từ bỏ vinh hoa để chọn lối sống hòa hợp với thiên nhiên. Ông không chỉ sống nhàn về thể xác mà còn nhàn trong tâm hồn, giữ cho mình sự chính trực, không màng danh lợi phù hoa tựa chiêm bao. Qua lối sống đạm bạc mà thanh cao, ta thấy được lòng tự trọng và bản lĩnh của một nhân cách lớn, không để bụi trần làm mờ đục bản ngã. Nguyễn Bỉnh Khiêm đã khẳng định một giá trị sống bền vững: hạnh phúc đích thực nằm ở sự tự do nội tại và sự thanh thản trong tâm hồn.