Câu 1 (khoảng 200 chữ):

Trong cuộc sống hiện đại, lối sống chủ động có vai trò vô cùng quan trọng đối với mỗi con người, đặc biệt là thế hệ trẻ. Sống chủ động là biết tự xác định mục tiêu, tự tìm cách học tập, làm việc và giải quyết vấn đề thay vì chờ đợi hay phụ thuộc vào người khác. Khi có lối sống chủ động, con người sẽ nắm bắt được nhiều cơ hội tốt, rèn luyện bản thân ngày càng trưởng thành và tự tin hơn. Ngược lại, nếu sống thụ động, con người dễ bỏ lỡ cơ hội, thiếu ý chí và khó đạt được thành công. Trong học tập, học sinh cần chủ động tìm tòi kiến thức, chuẩn bị bài và tích cực tham gia các hoạt động để nâng cao hiểu biết. Lối sống chủ động còn giúp mỗi người thích nghi tốt với những thay đổi của xã hội. Vì vậy, mỗi chúng ta cần rèn luyện thói quen suy nghĩ tích cực, dám hành động và chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình. Sống chủ động chính là chìa khóa giúp con người phát triển bản thân và đạt được những mục tiêu trong cuộc sống.

Câu 2 (Cảm nhận văn bản):

Đoạn thơ trong tác phẩm “Bảo kính cảnh giới” của Nguyễn Trãi đã vẽ nên một bức tranh thiên nhiên và cuộc sống mùa hè sinh động, giàu sức sống. Những hình ảnh như “hòe lục đùn đùn tán rợp”, “thạch lựu hiên còn phun thức đỏ”, “hồng liên trì đã tịn mùi hương” gợi lên khung cảnh thiên nhiên rực rỡ, tràn đầy màu sắc và hương thơm. Bên cạnh thiên nhiên, tác giả còn khắc họa nhịp sống của con người qua âm thanh “lao xao chợ cá làng ngư phủ”, tạo nên bức tranh đời sống bình dị mà ấm áp. Qua đó cho thấy tâm hồn yêu thiên nhiên, gắn bó với cuộc sống của nhân dân của tác giả. Đặc biệt, câu thơ cuối “Dân giàu đủ khắp đòi phương” thể hiện ước vọng cao đẹp của Nguyễn Trãi về một xã hội thái bình, nhân dân no ấm. Đoạn thơ không chỉ thể hiện tài năng nghệ thuật mà còn bộc lộ tấm lòng yêu nước, thương dân sâu sắc của ông.

Câu 1

Văn bản trên được viết theo thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật.

Câu 2

Những hình ảnh thể hiện nét sinh hoạt hằng ngày đạm bạc, thanh cao của tác giả:

• “Một mai, một cuốc, một cần câu”

• “Thu ăn măng trúc, đông ăn giá”

• “Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”

• “Rượu đến cội cây ta sẽ uống”

Những hình ảnh này cho thấy cuộc sống giản dị, hòa hợp với thiên nhiên của Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Câu 3

Biện pháp tu từ: liệt kê (“một mai, một cuốc, một cần câu”).

Tác dụng:

• Nhấn mạnh những dụng cụ lao động quen thuộc, giản dị của nhà nông.

• Gợi lên cuộc sống bình dị, thanh nhàn, tự do của tác giả.

• Thể hiện tâm hồn ung dung, không màng danh lợi.

Câu 4

Quan niệm “dại – khôn” của tác giả rất đặc biệt:

• Tác giả tự nhận mình “dại” vì chọn sống ở nơi vắng vẻ, tránh xa danh lợi.

• Những người được cho là “khôn” lại tìm đến chốn lao xao, bon chen.

→ Thực chất đây là cách nói ngược để khẳng định: sống thanh nhàn, tránh danh lợi mới là cách sống khôn ngoan.

Câu 5

Qua bài thơ, ta cảm nhận được vẻ đẹp nhân cách của Nguyễn Bỉnh Khiêm. Ông là người có lối sống thanh cao, giản dị và hòa hợp với thiên nhiên. Tác giả không chạy theo danh lợi mà chọn cuộc sống nhàn tản, bình yên. Qua đó cho thấy ông coi phú quý chỉ như giấc mộng thoáng qua. Nhân cách ấy thể hiện một tâm hồn trong sạch, trí tuệ sâu sắc và thái độ sống đáng trân trọng. Đây cũng là bài học về cách sống thanh cao giữa cuộc đời nhiều bon chen.