Câu 1:
Bài thơ “Bến đò ngày mưa” của Anh Thơ gợi lên trong em nhiều cảm xúc trầm lắng về cảnh sắc và cuộc sống nơi làng quê. Cảm hứng chủ đạo của bài thơ là nỗi buồn man mác trước khung cảnh bến đò vắng vẻ trong một ngày mưa dài. Tác giả đã khắc họa bức tranh thiên nhiên và sinh hoạt quen thuộc của làng quê với những hình ảnh rất giản dị như tre ven bờ, cây chuối đầu bến, con thuyền đậu lặng, vài quán hàng vắng khách hay người đi chợ đội thúng trong mưa. Tất cả hiện lên trong không gian ướt át, tĩnh lặng và có phần hiu quạnh. Qua những hình ảnh ấy, người đọc cảm nhận được nhịp sống chậm rãi, lặng lẽ của làng quê Việt Nam. Chủ đề của bài thơ là miêu tả vẻ đẹp bình dị của cảnh và người nơi bến đò trong ngày mưa, đồng thời thể hiện tâm trạng trầm buồn, cô quạnh của tác giả trước cảnh vật. Bài thơ không chỉ giúp em cảm nhận rõ hơn vẻ đẹp mộc mạc của làng quê mà còn gợi lên sự đồng cảm với những con người lao động bình dị, từ đó khiến em thêm yêu và trân trọng cuộc sống thanh bình nơi thôn quê.
Câu 2:
Quê hương là nơi mỗi con người sinh ra và lớn lên, là chiếc nôi nuôi dưỡng tâm hồn và hình thành nhân cách của mỗi người. Dù đi đâu hay làm gì, quê hương vẫn luôn giữ một vị trí đặc biệt trong trái tim mỗi con người. Bởi vậy, quê hương có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với cuộc đời của mỗi người.

Trước hết, quê hương là nơi gắn liền với những kỉ niệm đầu đời của mỗi người. Đó là nơi có gia đình, có những người thân yêu, có những con đường quen thuộc, dòng sông, cánh đồng hay mái trường thân thương. Những kỉ niệm tuổi thơ ấy trở thành hành trang tinh thần quý giá, theo mỗi người suốt chặng đường trưởng thành. Quê hương không chỉ nuôi dưỡng con người về mặt vật chất mà còn bồi đắp tình cảm, tâm hồn và nhân cách.

Bên cạnh đó, quê hương còn là nguồn động lực giúp con người vươn lên trong cuộc sống. Khi phải rời xa quê hương để học tập hay làm việc, mỗi người thường mang theo trong mình nỗi nhớ và niềm tự hào về nơi mình sinh ra. Chính tình yêu quê hương ấy thôi thúc con người cố gắng học tập, lao động và phấn đấu để đạt được những thành công, từ đó góp phần xây dựng và làm đẹp thêm cho quê hương mình.

Ngoài ra, quê hương còn là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa, truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Mỗi vùng quê đều có những phong tục, tập quán, lối sống riêng, góp phần tạo nên bản sắc văn hóa phong phú của đất nước. Vì vậy, mỗi người cần có ý thức trân trọng, gìn giữ và phát huy những giá trị tốt đẹp ấy.

Tuy nhiên, trong cuộc sống hiện đại, vẫn có một số người thờ ơ với quê hương, không quan tâm đến nguồn cội của mình. Điều đó khiến những giá trị truyền thống dần bị mai một. Vì thế, mỗi người cần ý thức rõ hơn về vai trò của quê hương trong cuộc đời mình để biết yêu thương, trân trọng và đóng góp cho quê hương ngày càng phát triển.

Có thể nói, quê hương không chỉ là nơi chốn mà còn là một phần không thể tách rời trong tâm hồn mỗi con người. Tình yêu quê hương sẽ luôn là nguồn sức mạnh tinh thần giúp con người vững bước trên hành trình của cuộc đời.

Câu 1.
Bài thơ được viết theo thể thơ tám chữ.

Câu 2.
Đề tài: Cảnh sinh hoạt và thiên nhiên ở bến đò làng quê trong một ngày mưa.

Câu 3.
Một biện pháp tu từ ấn tượng trong bài thơ là nhân hoá qua các hình ảnh:

• “Tre rũ rợi ven bờ”,
• “Chuối bơ phờ đầu bến đứng dầm mưa”.

Tác dụng:

• Làm cho cảnh vật trở nên sống động, có hồn như mang tâm trạng của con người.
• Gợi lên không khí ảm đạm, buồn vắng, mệt mỏi của bến đò trong ngày mưa.
• Qua đó thể hiện tâm trạng trầm lắng, cô quạnh của tác giả trước cảnh vật.

Câu 4.
Bức tranh bến đò ngày mưa được miêu tả qua nhiều hình ảnh:

• Tre rũ rợi, chuối bơ phờ ven bờ.
• Dòng sông trôi rào rạt, con thuyền đậu trơ vơ.
• Bến vắng, vài quán hàng không khách, bác lái đò hút điếu, bà hàng ho sặc sụa.
• Người đi chợ đội thúng, con thuyền thỉnh thoảng ghé chở rồi bến lại lặng im.

Cảm nhận:
Những hình ảnh đó gợi lên khung cảnh làng quê vắng vẻ, lạnh lẽo, buồn tẻ trong cơn mưa kéo dài, nhịp sống chậm chạp và hiu quạnh.

Câu 5.
Qua bức tranh bến đò ngày mưa, bài thơ gợi lên tâm trạng buồn bã, cô đơn và trầm lắng. Không gian vắng vẻ, cảnh vật ướt át và nhịp sống thưa thớt khiến bến đò trở nên hiu hắt, tĩnh lặng. Qua đó, tác giả thể hiện sự nhạy cảm trước cảnh thiên nhiên và cuộc sống bình dị của làng quê, đồng thời gợi lên một nỗi buồn man mác đặc trưng của thơ ca lãng mạn.

Câu 1:
Bài thơ “Việt Nam quê hương ta” của Nguyễn Đình Thi gợi cho em nhiều cảm xúc sâu sắc về vẻ đẹp của đất nước và con người Việt Nam. Trước hết, tác giả đã khắc họa một bức tranh thiên nhiên rộng lớn, tươi đẹp với hình ảnh “biển lúa mênh mông”, “cánh cò bay lả”, “mây mờ che đỉnh Trường Sơn”. Những hình ảnh quen thuộc ấy vừa bình dị vừa giàu sức gợi, làm nổi bật vẻ đẹp thanh bình của quê hương. Không chỉ ca ngợi thiên nhiên, bài thơ còn thể hiện sự trân trọng đối với con người Việt Nam cần cù, chịu thương chịu khó trong lao động với “áo nâu nhuộm bùn”. Đặc biệt, tác giả còn ngợi ca tinh thần kiên cường, bất khuất của dân tộc khi phải trải qua bao đau thương, máu lửa nhưng vẫn mạnh mẽ đứng lên chống lại kẻ thù. Bên cạnh đó, những câu thơ cuối với điệp từ “nhớ” đã thể hiện nỗi nhớ quê hương da diết của người con khi phải rời xa nơi chôn nhau cắt rốn. Qua đó, bài thơ khơi dậy trong em niềm tự hào về đất nước, đồng thời nhắc nhở mỗi người cần biết trân trọng, gìn giữ và yêu thương quê hương Việt Nam.
Câu 2:
Tinh thần dân tộc là một trong những giá trị quý báu đã hình thành và phát triển qua hàng nghìn năm lịch sử của dân tộc Việt Nam. Đó là tình yêu quê hương đất nước, niềm tự hào về truyền thống dân tộc, ý thức đoàn kết và trách nhiệm bảo vệ, xây dựng Tổ quốc. Chính tinh thần ấy đã tạo nên sức mạnh to lớn giúp dân tộc Việt Nam vượt qua biết bao khó khăn, thử thách trong suốt chiều dài lịch sử.

Trước hết, tinh thần dân tộc thể hiện ở lòng yêu nước sâu sắc. Người Việt Nam luôn gắn bó với quê hương, trân trọng từng tấc đất của Tổ quốc và sẵn sàng hi sinh để bảo vệ độc lập, tự do. Trong lịch sử, khi đất nước bị xâm lăng, biết bao thế hệ người Việt đã đứng lên chiến đấu anh dũng để bảo vệ chủ quyền dân tộc. Từ những cuộc khởi nghĩa chống ngoại xâm trong quá khứ đến các cuộc kháng chiến trong thời hiện đại, tinh thần yêu nước và ý chí quật cường luôn là nguồn sức mạnh giúp dân tộc ta giành được thắng lợi.

Bên cạnh đó, tinh thần dân tộc còn thể hiện ở sự đoàn kết, gắn bó giữa con người với con người. Người Việt Nam luôn đề cao truyền thống “lá lành đùm lá rách”, sẵn sàng giúp đỡ nhau trong khó khăn, hoạn nạn. Chính tinh thần đoàn kết ấy đã giúp dân tộc ta vượt qua nhiều thử thách, từ thiên tai, chiến tranh đến những khó khăn trong quá trình phát triển đất nước.

Trong thời đại ngày nay, tinh thần dân tộc không chỉ thể hiện trong chiến đấu mà còn trong lao động, học tập và xây dựng đất nước. Mỗi người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ, cần nỗ lực học tập, rèn luyện, góp phần phát triển kinh tế, giữ gìn bản sắc văn hóa và nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế. Đồng thời, tinh thần dân tộc cũng được thể hiện qua việc bảo vệ môi trường, giữ gìn truyền thống văn hóa và quảng bá hình ảnh đất nước đến bạn bè thế giới.

Tuy nhiên, trong xã hội hiện nay vẫn còn một số người chưa ý thức đầy đủ về giá trị của tinh thần dân tộc, còn thờ ơ với các vấn đề của đất nước. Vì vậy, mỗi người cần nâng cao nhận thức, nuôi dưỡng lòng yêu nước và tinh thần trách nhiệm đối với cộng đồng.

Có thể nói, tinh thần dân tộc là nguồn sức mạnh to lớn của dân tộc Việt Nam. Khi mỗi người dân đều ý thức được trách nhiệm của mình và cùng chung tay xây dựng đất nước, Việt Nam sẽ ngày càng phát triển, vững bước trên con đường hội nhập và tiến bộ.

Câu 1.
Bài thơ được viết theo thể thơ lục bát.

Câu 2.
Phương thức biểu đạt chính: biểu cảm (bộc lộ tình yêu, niềm tự hào và nỗi nhớ đối với quê hương, đất nước Việt Nam).

Câu 3.
Trong khổ thơ, tác giả sử dụng biện pháp tu từ điệp ngữ: “ta đi ta nhớ”, “nhớ”.

Tác dụng:

• Nhấn mạnh nỗi nhớ thương da diết, sâu nặng của người con khi phải rời xa quê hương.
• Làm nổi bật tình cảm gắn bó tha thiết với thiên nhiên và những điều bình dị của quê nhà như núi rừng, dòng sông, đồng ruộng, khoai ngô, bữa cơm dân dã.
• Tạo nhịp điệu tha thiết, trữ tình, khiến cảm xúc nhớ quê trở nên sâu lắng và chân thành.

Câu 4.
Con người Việt Nam hiện lên trong bài thơ với nhiều phẩm chất tốt đẹp:

• Chịu thương chịu khó, cần cù, vất vả trong lao động.
• Kiên cường, anh dũng trong chiến đấu chống kẻ thù.
• Hiền hòa, nhân hậu sau chiến tranh.
• Thủy chung, tình nghĩa, gắn bó với quê hương và tình cảm con người.

Câu 5.

• Đề tài: Quê hương, đất nước và con người Việt Nam.
• Chủ đề: Ca ngợi vẻ đẹp của đất nước Việt Nam cùng những phẩm chất tốt đẹp của con người Việt Nam; đồng thời thể hiện tình yêu, niềm tự hào và nỗi nhớ sâu nặng đối với quê hương.

Câu 1:
Sherlock Holmes trong đoạn trích hiện lên là một thám tử có trí tuệ sắc bén và khả năng suy luận logic đặc biệt. Trước hết, ông có năng lực quan sát vô cùng tinh tường. Chỉ từ những chi tiết rất nhỏ ở hiện trường như vết bánh xe, dấu chân trên nền đất, mùi trên môi nạn nhân hay vết máu trên sàn nhà, Holmes đã phát hiện ra nhiều thông tin quan trọng về hung thủ. Không chỉ quan sát giỏi, ông còn có phương pháp suy luận khoa học, chặt chẽ. Holmes sử dụng cách lập luận ngược, tức là từ kết quả của vụ án để lần ngược lại nguyên nhân và quá trình xảy ra sự việc. Mỗi chi tiết đều được ông phân tích, so sánh và loại trừ các giả thiết không hợp lí để tìm ra khả năng đúng nhất. Nhờ vậy, toàn bộ quá trình suy luận của Holmes trở thành một chuỗi lập luận logic, liên kết chặt chẽ, không có kẽ hở. Bên cạnh đó, Holmes còn thể hiện sự bình tĩnh, tự tin và mưu trí khi khéo léo dụ hung thủ xuất hiện để bắt giữ. Qua nhân vật Sherlock Holmes, tác giả đã khắc họa hình ảnh một thám tử tài năng, thông minh và giàu bản lĩnh, góp phần làm nổi bật sức hấp dẫn của câu chuyện trinh thám.
Câu 2:
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với đất nước trở nên vô cùng quan trọng. Thế hệ trẻ là lực lượng nòng cốt, là chủ nhân tương lai của dân tộc, góp phần quyết định sự phát triển và vị thế của quốc gia trên trường quốc tế. Vì vậy, mỗi người trẻ cần ý thức rõ vai trò và trách nhiệm của mình đối với Tổ quốc.

Trước hết, trách nhiệm của thế hệ trẻ thể hiện ở việc không ngừng học tập, rèn luyện tri thức và kỹ năng. Trong thời đại khoa học – công nghệ phát triển mạnh mẽ, tri thức chính là chìa khóa để mỗi quốc gia có thể cạnh tranh và phát triển bền vững. Người trẻ cần chủ động học hỏi, tiếp thu tinh hoa tri thức của nhân loại, trau dồi ngoại ngữ, kỹ năng công nghệ và tư duy sáng tạo để có thể thích nghi với môi trường quốc tế. Khi có tri thức và năng lực, họ sẽ đóng góp hiệu quả hơn cho sự phát triển của đất nước.

Bên cạnh đó, thế hệ trẻ cần có trách nhiệm giữ gìn và phát huy những giá trị văn hóa, truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Hội nhập quốc tế không có nghĩa là hòa tan hay đánh mất bản sắc. Người trẻ cần tự hào về lịch sử, văn hóa của dân tộc, đồng thời giới thiệu và lan tỏa những giá trị ấy đến bạn bè quốc tế. Việc gìn giữ bản sắc văn hóa chính là cách khẳng định vị thế và bản lĩnh của một dân tộc trong quá trình hội nhập.

Ngoài ra, người trẻ cần sống có lý tưởng, có trách nhiệm với cộng đồng và xã hội. Họ cần tích cực tham gia các hoạt động tình nguyện, bảo vệ môi trường, đóng góp vào sự phát triển chung của đất nước. Đồng thời, thế hệ trẻ phải có tinh thần yêu nước, ý thức bảo vệ chủ quyền, hình ảnh và danh dự quốc gia trong mọi hoàn cảnh.

Tuy nhiên, trong thực tế vẫn còn một bộ phận thanh niên sống thờ ơ, thiếu mục tiêu, chưa ý thức được trách nhiệm của mình. Điều đó đòi hỏi mỗi người trẻ cần tự nhìn nhận lại bản thân để sống có mục tiêu, nỗ lực hơn vì tương lai của chính mình và của đất nước.

Có thể nói, trong thời đại hội nhập quốc tế, trách nhiệm của thế hệ trẻ không chỉ là học tập tốt mà còn là không ngừng rèn luyện bản thân để trở thành những công dân có ích. Khi mỗi người trẻ ý thức được vai trò của mình và không ngừng phấn đấu, đất nước sẽ có thêm động lực mạnh mẽ để phát triển và vươn xa trên trường quốc tế.

Câu 1:
Sherlock Holmes trong đoạn trích hiện lên là một thám tử có trí tuệ sắc bén và khả năng suy luận logic đặc biệt. Trước hết, ông có năng lực quan sát vô cùng tinh tường. Chỉ từ những chi tiết rất nhỏ ở hiện trường như vết bánh xe, dấu chân trên nền đất, mùi trên môi nạn nhân hay vết máu trên sàn nhà, Holmes đã phát hiện ra nhiều thông tin quan trọng về hung thủ. Không chỉ quan sát giỏi, ông còn có phương pháp suy luận khoa học, chặt chẽ. Holmes sử dụng cách lập luận ngược, tức là từ kết quả của vụ án để lần ngược lại nguyên nhân và quá trình xảy ra sự việc. Mỗi chi tiết đều được ông phân tích, so sánh và loại trừ các giả thiết không hợp lí để tìm ra khả năng đúng nhất. Nhờ vậy, toàn bộ quá trình suy luận của Holmes trở thành một chuỗi lập luận logic, liên kết chặt chẽ, không có kẽ hở. Bên cạnh đó, Holmes còn thể hiện sự bình tĩnh, tự tin và mưu trí khi khéo léo dụ hung thủ xuất hiện để bắt giữ. Qua nhân vật Sherlock Holmes, tác giả đã khắc họa hình ảnh một thám tử tài năng, thông minh và giàu bản lĩnh, góp phần làm nổi bật sức hấp dẫn của câu chuyện trinh thám.
Câu 2:
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với đất nước trở nên vô cùng quan trọng. Thế hệ trẻ là lực lượng nòng cốt, là chủ nhân tương lai của dân tộc, góp phần quyết định sự phát triển và vị thế của quốc gia trên trường quốc tế. Vì vậy, mỗi người trẻ cần ý thức rõ vai trò và trách nhiệm của mình đối với Tổ quốc.

Trước hết, trách nhiệm của thế hệ trẻ thể hiện ở việc không ngừng học tập, rèn luyện tri thức và kỹ năng. Trong thời đại khoa học – công nghệ phát triển mạnh mẽ, tri thức chính là chìa khóa để mỗi quốc gia có thể cạnh tranh và phát triển bền vững. Người trẻ cần chủ động học hỏi, tiếp thu tinh hoa tri thức của nhân loại, trau dồi ngoại ngữ, kỹ năng công nghệ và tư duy sáng tạo để có thể thích nghi với môi trường quốc tế. Khi có tri thức và năng lực, họ sẽ đóng góp hiệu quả hơn cho sự phát triển của đất nước.

Bên cạnh đó, thế hệ trẻ cần có trách nhiệm giữ gìn và phát huy những giá trị văn hóa, truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Hội nhập quốc tế không có nghĩa là hòa tan hay đánh mất bản sắc. Người trẻ cần tự hào về lịch sử, văn hóa của dân tộc, đồng thời giới thiệu và lan tỏa những giá trị ấy đến bạn bè quốc tế. Việc gìn giữ bản sắc văn hóa chính là cách khẳng định vị thế và bản lĩnh của một dân tộc trong quá trình hội nhập.

Ngoài ra, người trẻ cần sống có lý tưởng, có trách nhiệm với cộng đồng và xã hội. Họ cần tích cực tham gia các hoạt động tình nguyện, bảo vệ môi trường, đóng góp vào sự phát triển chung của đất nước. Đồng thời, thế hệ trẻ phải có tinh thần yêu nước, ý thức bảo vệ chủ quyền, hình ảnh và danh dự quốc gia trong mọi hoàn cảnh.

Tuy nhiên, trong thực tế vẫn còn một bộ phận thanh niên sống thờ ơ, thiếu mục tiêu, chưa ý thức được trách nhiệm của mình. Điều đó đòi hỏi mỗi người trẻ cần tự nhìn nhận lại bản thân để sống có mục tiêu, nỗ lực hơn vì tương lai của chính mình và của đất nước.

Có thể nói, trong thời đại hội nhập quốc tế, trách nhiệm của thế hệ trẻ không chỉ là học tập tốt mà còn là không ngừng rèn luyện bản thân để trở thành những công dân có ích. Khi mỗi người trẻ ý thức được vai trò của mình và không ngừng phấn đấu, đất nước sẽ có thêm động lực mạnh mẽ để phát triển và vươn xa trên trường quốc tế.

Câu 1.
Trong đoạn trích Vũ Như Tô của Nguyễn Huy Tưởng, nhân vật Lê Tương Dực hiện lên rõ nét với hình ảnh một ông vua hôn quân, mê muội và độc đoán. Trước những lời can gián đầy tâm huyết của Trịnh Duy Sản, Lê Tương Dực không hề tỉnh táo lắng nghe mà tỏ ra cau có, khó chịu, coi lời nói thẳng là “chướng tai”. Nhà vua phó mặc việc triều chính cho quan lại, chỉ mải mê với việc xây dựng Cửu Trùng Đài để thỏa mãn thú vui hưởng lạc cá nhân. Dù được cảnh báo về tình trạng giặc giã nổi lên khắp nơi, dân chúng oán thán, Lê Tương Dực vẫn tỏ ra chủ quan, xem nhẹ hiểm họa, tin rằng kinh thành “vững như bàn thạch”. Đặc biệt, thái độ nóng nảy, hách dịch, sẵn sàng rút kiếm đe dọa trung thần cho thấy bản chất chuyên quyền, tàn bạo của một kẻ đứng đầu triều đình nhưng không còn xứng đáng với vị trí ấy. Qua nhân vật Lê Tương Dực, tác giả đã lên án gay gắt sự sa đọa của vua chúa phong kiến – nguyên nhân trực tiếp đẩy đất nước vào cảnh loạn lạc, suy vong và gây nên những bi kịch đau đớn cho dân tộc.
Câu 2.

Trong xã hội hiện đại, bên cạnh những giá trị tích cực mà giới trẻ đang nỗ lực khẳng định, bệnh vô cảm cũng là một vấn đề đáng lo ngại. Vô cảm là trạng thái thờ ơ trước nỗi đau, niềm vui, hạnh phúc hay bất hạnh của người khác; là khi con người chỉ quan tâm đến bản thân mà thiếu đi sự sẻ chia và trách nhiệm với cộng đồng.

Thực tế cho thấy, bệnh vô cảm ở một bộ phận giới trẻ đang biểu hiện khá rõ. Có những người thản nhiên trước hoàn cảnh khó khăn của người xung quanh, thấy việc sai trái nhưng im lặng cho qua, thậm chí chứng kiến người gặp nạn mà không sẵn sàng giúp đỡ. Trên mạng xã hội, không ít bạn trẻ dễ dàng buông lời miệt thị, xúc phạm người khác mà thiếu sự đồng cảm, thấu hiểu. Lối sống khép kín, “ai biết việc người nấy” đang dần làm phai nhạt những giá trị nhân văn vốn rất đáng trân trọng.

Nguyên nhân của bệnh vô cảm bắt nguồn từ nhiều phía. Nhịp sống nhanh, áp lực học tập và công việc khiến nhiều bạn trẻ chỉ chú ý đến lợi ích cá nhân. Bên cạnh đó, sự tác động của công nghệ và mạng xã hội khiến con người dễ sống trong thế giới ảo, xa rời những mối quan hệ đời thực. Một số bạn còn thiếu sự giáo dục về lòng nhân ái, trách nhiệm xã hội từ gia đình và nhà trường.

Bệnh vô cảm để lại những hậu quả nghiêm trọng. Nó làm con người trở nên lạnh lùng, ích kỉ, làm suy giảm niềm tin và tình người trong xã hội. Một cộng đồng thiếu sự quan tâm, chia sẻ sẽ khó có thể phát triển bền vững và nhân văn.

Để khắc phục bệnh vô cảm, mỗi bạn trẻ cần học cách sống yêu thương, biết đặt mình vào hoàn cảnh của người khác. Gia đình và nhà trường cần chú trọng giáo dục đạo đức, khơi dậy tinh thần sẻ chia qua những hành động thiết thực. Khi mỗi người biết mở lòng, biết quan tâm và hành động vì cộng đồng, xã hội sẽ trở nên ấm áp hơn, và giới trẻ sẽ thực sự là lực lượng tích cực xây dựng tương lai tốt đẹp.

Câu 1.
Đoạn trích tái hiện cuộc đối thoại căng thẳng giữa vua Lê Tương Dực và Nguyên Quận công Trịnh Duy Sản, khi Trịnh Duy Sản vào cung can gián nhà vua bãi bỏ việc xây Cửu Trùng Đài, chấn chỉnh triều chính vì đất nước rối ren, giặc giã nổi lên khắp nơi, nhưng bị Lê Tương Dực gạt bỏ, nổi giận và đe dọa.
Câu 2.
Một lời độc thoại (hoặc lời nói thể hiện rõ tâm trạng, thái độ nhân vật) trong đoạn trích là:

“Lão gàn quái! Có việc gì khẩn cấp?”
Lời nói này thể hiện sự bực tức, khinh miệt và thái độ độc đoán của vua Lê Tương Dực.

Câu 3:
Những chỉ dẫn sân khấu của vua Lê Tương Dực như (cau mặt), (nghĩ một lúc), (nhìn Trịnh Duy Sản một cách giận dữ), (rút kiếm) có tác dụng:

• Khắc họa rõ tâm lí hôn quân, nóng nảy, chuyên quyền, độc đoán của nhà vua.
• Làm nổi bật sự đối lập gay gắt giữa một bên là vua mê muội, sa đọa và một bên là trung thần thẳng thắn, vì dân vì nước.
• Tăng tính kịch tính, giúp xung đột kịch phát triển đến cao trào.

Câu 4.
Đoạn văn sử dụng chủ yếu biện pháp liệt kê kết hợp với phóng đại:

• Liệt kê hàng loạt các cuộc nổi dậy, các địa danh, hành động tàn phá của giặc (“giết”, “hãm hiếp”, “đốt phá”), cùng những hậu quả nặng nề đối với đời sống nhân dân.
• Biện pháp này làm nổi bật quy mô rộng lớn, mức độ nghiêm trọng của loạn lạc, cho thấy đất nước đang rơi vào cảnh suy vong.
  → Qua đó, lời can gián của Trịnh Duy Sản trở nên có sức nặng, đồng thời tố cáo sự mục nát của triều đình đương thời.

Câu 5.
Từ đoạn trích, có thể thấy bối cảnh xã hội lúc bấy giờ vô cùng rối ren, đen tối: triều đình thối nát, vua thì sa đọa, bỏ bê chính sự; quan lại bất lực; nhân dân sống trong cảnh đói khổ, oán thán; giặc giã, khởi nghĩa nông dân nổi lên khắp nơi. Đó là một xã hội bên bờ sụp đổ, nơi mâu thuẫn giữa triều đình phong kiến và nhân dân đã lên đến đỉnh điểm, tất yếu dẫn tới bi kịch lịch sử.

Câu 1.

Nhân vật Dung trong đoạn trích Hai lần chết của Thạch Lam là hình ảnh tiêu biểu cho số phận đau khổ của người phụ nữ nghèo trong xã hội cũ. Sinh ra trong một gia đình sa sút, Dung lớn lên trong sự hờ hững, để rồi bị chính mẹ già bán gả như một món hàng. Bước vào nhà chồng, Dung rơi vào cảnh sống khắc nghiệt cả về thể xác lẫn tinh thần: lao động nặng nhọc, bị mẹ chồng cay nghiệt, em chồng hạch sách, chồng thì nhu nhược, vô cảm. Điều đáng thương nhất là Dung hoàn toàn cô độc, không có một chỗ dựa tinh thần nào; những lá thư gửi về nhà cha mẹ đều rơi vào im lặng. Sự dồn nén đau khổ khiến Dung rơi vào trạng thái tuyệt vọng đến tê dại, không còn tin vào bất kì lối thoát nào của cuộc đời. Ngay cả khi được cứu sống, nàng vẫn phải đối diện với những lời trách móc lạnh lùng, vô nhân tính từ mẹ chồng. Quyết định “xin về” ở cuối đoạn trích cho thấy sự cam chịu nhưng cũng là phản ứng yếu ớt cuối cùng để tự bảo vệ mình. Qua Dung, Thạch Lam bày tỏ niềm xót thương sâu sắc và lên án xã hội tàn nhẫn đã chà đạp lên quyền sống, quyền hạnh phúc của con người, đặc biệt là người phụ nữ.
Câu 2.

Trong xã hội hiện đại, bình đẳng giới là một vấn đề mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc và đang được quan tâm rộng rãi. Bình đẳng giới không chỉ đơn thuần là việc nam và nữ có vị thế ngang nhau, mà còn là việc mọi người, không phân biệt giới tính, đều được tôn trọng, trao cơ hội công bằng và phát huy đầy đủ năng lực của mình trong học tập, lao động và đời sống xã hội.

Thực tế cho thấy, nhận thức về bình đẳng giới ngày nay đã có nhiều chuyển biến tích cực. Phụ nữ ngày càng khẳng định vai trò trong nhiều lĩnh vực như khoa học, chính trị, kinh tế; nam giới cũng dần được nhìn nhận công bằng hơn trong việc chia sẻ trách nhiệm gia đình, chăm sóc con cái. Tuy nhiên, bất bình đẳng giới vẫn còn tồn tại ở nhiều hình thức khác nhau. Đó là định kiến “trọng nam khinh nữ”, sự phân biệt trong cơ hội việc làm, mức lương, hay áp lực khuôn mẫu giới áp đặt lên cả nam và nữ: phụ nữ bị đòi hỏi phải hi sinh, cam chịu; nam giới bị buộc phải mạnh mẽ, không được bộc lộ cảm xúc. Những định kiến ấy không chỉ gây thiệt thòi cho một giới mà còn kìm hãm sự phát triển chung của xã hội.

Nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ tư tưởng truyền thống lạc hậu, sự thiếu hiểu biết và việc giáo dục bình đẳng giới chưa được thực hiện đồng bộ. Để giải quyết vấn đề, cần có sự chung tay của cả cộng đồng. Gia đình cần dạy con cái thái độ tôn trọng và chia sẻ, nhà trường cần giáo dục học sinh nhận thức đúng về giá trị của mỗi giới, còn xã hội phải tạo ra môi trường công bằng, minh bạch trong học tập và lao động. Bên cạnh đó, mỗi cá nhân, đặc biệt là thế hệ trẻ, cần chủ động lên tiếng trước những hành vi phân biệt giới, đồng thời tự điều chỉnh suy nghĩ và hành động của mình.

Bình đẳng giới không phải là cuộc đấu tranh của riêng phụ nữ hay nam giới, mà là hành trình chung hướng tới một xã hội văn minh, tiến bộ, nơi con người được sống đúng với giá trị và khả năng của mình. Khi bình đẳng giới được thực hiện thực chất, xã hội sẽ phát triển bền vững và nhân văn hơn.

Câu 1.
Luận đề của văn bản là: chi tiết “cái bóng” trong Chuyện người con gái Nam Xương là một chi tiết nghệ thuật đặc sắc, được Nguyễn Dữ sáng tạo tài tình để xây dựng tình huống truyện độc đáo và làm nổi bật bi kịch ghen tuông mù quáng của con người, chứ không phải là “cái bóng oan khiên” mang lỗi lầm tư tưởng.
Câu 2.
Tình huống truyện độc đáo làm nên sức hấp dẫn của tác phẩm
Theo người viết, truyện hấp dẫn bởi tình huống người chồng sau nhiều năm chinh chiến trở về, lại bị chính lời nói ngây thơ của đứa con về “người cha đêm nào cũng đến” làm cho nảy sinh nghi ngờ, dẫn đến bi kịch gia đình, và chỉ đến cuối cùng mới vỡ lẽ khi đứa trẻ chỉ vào cái bóng mà nói: “Cha Đản đấy”.
Câu 3.
Mục đích của việc nhắc đến tình huống truyện ở phần mở đầu
Việc nhắc lại tình huống truyện ở phần mở đầu nhằm:

• Thu hút người đọc, gợi sự tò mò về nguyên nhân dẫn đến bi kịch.
• Đặt nền tảng cho luận điểm trung tâm, từ đó dẫn dắt người đọc đi sâu phân tích vai trò của chi tiết “cái bóng” trong việc tạo nên tình huống ấy.

Câu 4.
Chi tiết khách quan – chủ quan trong đoạn (2) và mối quan hệ giữa chúng

• Chi tiết trình bày khách quan:

  “Ngày xưa chưa có tivi, đến cả ‘rối hình’ cũng không có, tối tối con cái thường quây quần quanh cha mẹ, ông bà, chơi trò soi bóng trên tường…”

• Chi tiết trình bày chủ quan:

  “Có lẽ vì muốn con luôn cảm thấy người cha vẫn có mặt ở nhà… nên người vợ đã chỉ vào cái bóng của mình mà nói với con rằng đó là cha của Đản.”

Nhận xét:
Cách trình bày khách quan giúp tạo cơ sở đời sống chân thực, còn cách trình bày chủ quan thể hiện sự suy luận, cảm thông của người viết đối với tâm trạng và tấm lòng Vũ Nương. Hai cách này bổ sung cho nhau, làm cho lập luận vừa có tính xác thực vừa giàu tính nhân văn, thuyết phục.
Câu 5.
Từ văn bản, chi tiết “cái bóng” được xem là đặc sắc vì:

• Xuất phát từ một trò chơi dân gian rất đời thường, tự nhiên và hợp lí.
• Được nâng lên thành chi tiết then chốt tạo nên tình huống truyện độc đáo.
• Thể hiện tình yêu chồng, thương con sâu nặng của Vũ Nương, hoàn toàn không mang lỗi lầm.
• Là phương tiện để tố cáo thói ghen tuông mù quáng, nguyên nhân thực sự dẫn đến bi kịch.

→ Nhờ đó, “cái bóng” vừa giàu giá trị nghệ thuật, vừa góp phần làm nổi bật tư tưởng nhân đạo của tác phẩm.