Trong cuộc sống, thói bắt chước người khác có thể mang lại nhiều tác hại cho con người. Khi chỉ biết bắt chước, chúng ta sẽ đánh mất đi cá tính và bản sắc riêng của mình. Người chỉ biết sao chép không thể sáng tạo hay phát triển bản thân. Hơn nữa, việc bắt chước mù quáng đôi khi khiến ta rơi vào sai lầm vì không hiểu rõ điều mình làm. Những người như thế thường bị người khác xem nhẹ và không được tôn trọng. Muốn thành công, mỗi người cần nhận ra điểm mạnh của mình và cố gắng rèn luyện để tạo nên giá trị riêng. Chỉ khi dám là chính mình, ta mới có thể sống tự tin và được yêu quý thật sự.

Trong cuộc sống, ai cũng có những trải nghiệm đáng nhớ giúp mình trưởng thành hơn. Riêng em, kỷ niệm khiến em nhớ mãi là lần em ngã xe đạp khi mới tập đi xe – một trải nghiệm buồn nhưng mang lại cho em nhiều bài học sâu sắc.

Hôm đó là một buổi chiều mùa hè, trời nắng nhẹ và gió thổi mát rượi. Em được bố dạy tập đi xe đạp ở con đường làng gần nhà. Ban đầu, bố nắm yên xe giúp em giữ thăng bằng, rồi dặn: “Khi con thấy vững, bố sẽ buông tay nhé!”. Em gật đầu, trong lòng vừa háo hức vừa lo lắng. Bố bắt đầu buông tay, em đạp được vài vòng thì xe chao đảo. Em cố giữ tay lái nhưng không kịp, chiếc xe nghiêng mạnh khiến em ngã sõng soài xuống đường. Đầu gối trầy xước, nước mắt chảy ròng ròng, em cảm thấy đau và sợ hãi vô cùng. Nhìn thấy vậy, bố không la mắng mà chỉ dịu dàng đỡ em dậy, phủi bụi trên quần áo và nói: “Không sao đâu con, ai học điều gì mới cũng phải vấp ngã vài lần mới giỏi được.”

Nghe lời bố, em lau nước mắt và thử lại lần nữa. Lần này, em cẩn thận hơn, tập trung giữ thăng bằng và điều khiển tay lái thật chậm. Sau vài lần ngã, cuối cùng em cũng đi được một đoạn dài mà không cần bố đỡ. Cảm giác lúc ấy thật tuyệt vời – vừa vui sướng, vừa tự hào vì mình đã dám vượt qua nỗi sợ. Từ trải nghiệm đó, em hiểu rằng: muốn thành công phải biết kiên trì và không sợ thất bại. Ngã không đáng sợ, đáng sợ là không dám đứng lên sau khi ngã.

Bây giờ, mỗi khi nhìn lại con đường làng và chiếc xe đạp cũ, em lại nhớ đến buổi chiều hôm ấy với lòng biết ơn sâu sắc. Chính trải nghiệm ấy đã giúp em trở nên mạnh mẽ, tự tin và biết trân trọng những cố gắng nhỏ bé của bản thân.

Câu 1. (0.5 điểm)

→ Câu chuyện được kể theo ngôi thứ ba.
Giải thích: Người kể giấu mình, kể lại câu chuyện về các loài vật trong rừng, đặc biệt là chú Vẹt.

Câu 2. (0.5 điểm)

→ Hai từ láy có trong câu chuyện là: líu ríu, lăng xăng.
Giải thích:

• Líu ríu gợi âm thanh nhanh, liên tiếp, nhỏ nhẹ.
• Lăng xăng chỉ dáng vẻ hoạt động nhanh nhẹn, không yên chỗ.
  → Cả hai từ láy làm cho hình ảnh và hành động của Vẹt thêm sinh động, vui nhộn.

Câu 3. (1.0 điểm)

→ Câu chuyện thuộc thể loại truyện đồng thoại vì:

• Nhân vật chính là loài vật (Vẹt, Chim Khuyên, Gà Trống, Ếch, Vượn...), được nhân hoá, biết nói năng, suy nghĩ, có cảm xúc như con người.
• Câu chuyện mượn thế giới loài vật để gửi gắm bài học, lời khuyên cho con người, đặc biệt là trẻ em.

Câu 4. (1.0 điểm)

→ Em không đồng tình với hành động bắt chước của Vẹt.
Vì:

• Vẹt chỉ biết lặp lại, sao chép giọng hót của loài khác mà không có tiếng nói riêng.
• Việc bắt chước mù quáng khiến nó mất đi bản sắc, không có giá trị thật của bản thân.
• Trong cuộc sống, chỉ khi biết phát huy điểm mạnh riêng, con người mới được tôn trọng và thành công.

Câu 5. (1.0 điểm)

→ Bài học rút ra:
Mỗi người cần biết sống thật với chính mình, tự tin vào khả năng của bản thân chứ không nên bắt chước người khác một cách mù quáng. Chỉ khi có cá tính riêng, nỗ lực rèn luyện và sáng tạo, ta mới thực sự “giàu có” về tâm hồn và giá trị.

Một trong những trải nghiệm buồn nhưng có ý nghĩa nhất với em là lần em làm vỡ chiếc cốc mà mẹ rất yêu quý. Hôm ấy, trong lúc phụ mẹ rửa bát, em vô ý làm rơi chiếc cốc xuống nền nhà. Tiếng vỡ “choang” vang lên khiến em giật mình, nước mắt cứ chực trào ra. Mẹ bước vào, nhìn mảnh vỡ, em tưởng mẹ sẽ mắng, nhưng mẹ chỉ thở dài rồi nhẹ nhàng bảo: “Không sao đâu con, lần sau cẩn thận hơn nhé!”. Chính sự dịu dàng ấy khiến em càng ân hận hơn. Em lặng lẽ nhặt từng mảnh vỡ, lòng thấy buồn và xót xa vì đã làm hỏng món đồ mẹ quý. Từ trải nghiệm ấy, em học được rằng mỗi việc nhỏ trong cuộc sống đều cần sự cẩn thận, và khi mắc lỗi, điều quan trọng là biết nhận lỗi và sửa sai. Dù đó là một kỷ niệm buồn, nhưng nó giúp em trưởng thành và biết trân trọng hơn tình yêu thương, sự bao dung của mẹ dành cho mình.

Câu 1. (0.5 điểm)

→ Văn bản trên thuộc thể loại truyện đồng thoại.
Giải thích: Vì trong truyện có loài vật, cây cối (cây dẻ gai, hạt dẻ) được nhân hoá, biết nói, biết suy nghĩ và có cảm xúc như con người.

Câu 2. (0.5 điểm)

→ Những hạt dẻ gai lớn lên trong hoàn cảnh khắc nghiệt của thiên nhiên: giữa mùa hè nắng lửa, mưa dông, gió lạnh mùa đông; nhưng vẫn được mẹ Dẻ Gai che chở, bảo vệ để trưởng thành.

Câu 3. (1.0 điểm)

→ Hai từ láy có trong văn bản:

• Cheo leo: diễn tả trạng thái ở vị trí cao và nguy hiểm, gợi cảm giác chênh vênh.
• Lồng lộng: chỉ không gian mênh mông, rộng rãi, thoáng đãng, đầy gió hoặc ánh sáng.

Tác dụng: Các từ láy này giúp miêu tả sinh động cảnh vật thiên nhiên và làm cho câu chuyện trở nên gợi hình, gợi cảm hơn.

Câu 4. (1.0 điểm)

→ Nhân vật “tôi” – bé hạt dẻ gai – thể hiện những đặc điểm của nhân vật trong truyện đồng thoại như:

• Biết suy nghĩ, nói năng, cảm xúc như con người (sợ xa mẹ, biết yêu mẹ, biết dũng cảm).
• Có hành trình trưởng thành: từ sợ hãi, phụ thuộc sang dũng cảm, tự tin đón nhận cuộc sống.
  → Qua đó, nhân vật “tôi” mang đến bài học nhẹ nhàng về sự lớn lên và tự lập.

Câu 5. (1.0 điểm)

→ Từ văn bản, em rút ra bài học:
Trong cuộc sống, ai rồi cũng phải lớn lên, rời xa vòng tay cha mẹ để tự lập. Dù có khó khăn, ta cần dũng cảm, tin tưởng vào bản thân, bởi chính sự mạnh mẽ và kiên trì sẽ giúp ta trưởng thành và vững vàng hơn trong hành trình cuộc đời.

Một trong những kỷ niệm đáng nhớ nhất của em khi học Tiểu học là lần đầu tiên em được tham gia thi kể chuyện cấp trường. Hôm đó, em chọn kể câu chuyện “Bó đũa” để nói về tinh thần đoàn kết. Trước khi thi, em hồi hộp đến mức tay run và tim đập thình thịch. Khi bước lên sân khấu, nhìn xuống thấy cô giáo và các bạn đang mỉm cười cổ vũ, em dần lấy lại bình tĩnh và kể trôi chảy hơn. Kết thúc phần thi, em được cô khen và đạt giải Nhì. Niềm vui ấy khiến em cảm thấy tự tin hơn rất nhiều. Từ trải nghiệm đó, em học được rằng chỉ cần cố gắng và tin tưởng vào bản thân, em có thể vượt qua nỗi sợ để làm được điều mình muốn. Đó thật sự là một kỷ niệm đáng nhớ và ý nghĩa trong những năm tháng Tiểu học của em.

Câu 1. (0.5 điểm)
→ Câu chuyện được kể theo ngôi thứ ba.
Giải thích: Người kể chuyện giấu mình, kể lại câu chuyện về bà và Hà.

Câu 2. (0.5 điểm)
→ Không ai biết ai là người đã trồng cây hoàng lan.
(Chi tiết: “Hồi trước, bà cũng hỏi như cháu ấy, nhưng chẳng ai biết.”)

Câu 3. (1.0 điểm)

• Biện pháp tu từ nhân hoá: “Cả cây hoàng lan đã khoác trên mình một màu xanh nõn nà.”
• Tác dụng: Làm cho cây hoàng lan trở nên sống động, gần gũi như một con người biết làm đẹp, thể hiện sức sống tươi mới của mùa xuân và tình cảm yêu mến của con người với thiên nhiên.

Câu 4. (1.0 điểm)
→ Hà “run run đỡ những cánh hoa hoàng lan” và “ngước đôi mắt tròn xoe nhìn lên ban thờ” vì em xúc động và kính trọng trước kỷ vật thiêng liêng gắn với ông – người đã hi sinh.
Những cánh hoa ấy chứa đựng tình yêu thương, nỗi nhớ và kỷ niệm giữa ông bà, khiến Hà cảm nhận sâu sắc ý nghĩa của cây hoàng lan và tình cảm gia đình.

Câu 5. (1.0 điểm)
Đoạn văn mẫu (3–5 câu):
Gia đình có vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc sống của mỗi người. Đó là nơi ta được yêu thương, chở che và dạy dỗ nên người. Từ gia đình, ta học được cách yêu thương, sẻ chia và sống có trách nhiệm. Dù đi đâu, gia đình vẫn luôn là điểm tựa vững chắc, là nơi ta muốn trở về sau mọi sóng gió của cuộc đời.

1. Tắt các thiết bị điện khi không sử dụng:
   Tắt đèn, quạt, ti vi, máy lạnh khi ra khỏi phòng để tránh lãng phí điện năng.
2. Tận dụng ánh sáng và gió tự nhiên:
   Mở cửa sổ, rèm vào ban ngày để lấy ánh sáng và không khí, giảm dùng đèn và điều hòa.
3. Sử dụng thiết bị tiết kiệm điện:
   Chọn bóng đèn LED, tủ lạnh và máy giặt có nhãn năng lượng hiệu quả cao.
4. Tiết kiệm nước và gas:
   Khóa vòi nước khi không dùng, đun nấu vừa đủ, không bật bếp hoặc bình nóng lạnh quá lâu.

a.
Nhà của cô T thuộc kiến trúc nhà chung cư hiện đại – đây là kiểu nhà ở phổ biến tại các thành phố lớn của Việt Nam, thường nằm trong các tòa nhà cao tầng, mỗi căn hộ là một không gian sinh hoạt riêng cho một gia đình.

b.
Bốn loại vật liệu xây dựng tương ứng với các thành phần cấu tạo của kiến trúc nhà chung cư là:

1. Những biểu hiện sử dụng năng lượng chưa tiết kiệm trong gia đình em:

• Một số thành viên quên tắt đèn khi ra khỏi phòng.
• Ti vi, quạt điện, máy lạnh đôi khi vẫn để hoạt động dù không có ai sử dụng.
• Bình nước nóng thường bật liên tục cả ngày, gây tốn điện.
• Khi nấu ăn, có lúc mở bếp gas lớn hơn cần thiết hoặc đun nước nhiều hơn mức dùng.
• Máy giặt được dùng cho lượng quần áo ít, chưa tận dụng hết công suất.

2. Việc làm cụ thể để sử dụng năng lượng tiết kiệm hơn:

• Tắt các thiết bị điện (đèn, quạt, TV, máy lạnh...) khi không sử dụng.
• Tận dụng ánh sáng và gió tự nhiên vào ban ngày, hạn chế bật đèn sớm.
• Chỉ bật bình nước nóng trước khi dùng và tắt ngay sau khi sử dụng.
• Dùng thiết bị tiết kiệm điện năng (bóng đèn LED, tủ lạnh tiết kiệm điện...).
• Giặt quần áo đủ số lượng để tiết kiệm điện, nước và xà phòng.
• Trồng thêm cây xanh quanh nhà giúp làm mát không khí tự nhiên, giảm dùng điều hòa.

Em đang sống trong ngôi nhà hiện đại ở thành phố.
Ngôi nhà được xây dựng chủ yếu bằng các vật liệu như: bê tông, gạch, thép, kính và tôn lợp mái.

Bốn đặc điểm nổi bật của ngôi nhà em là:

1. Kiên cố và bền vững:
   Tường xây bằng gạch và bê tông giúp ngôi nhà chắc chắn, chống được nắng mưa và bão gió.
2. Thoáng mát và sáng sủa:
   Các cửa sổ lớn bằng kính giúp đón ánh sáng tự nhiên và tạo cảm giác rộng rãi, dễ chịu.
3. Tiện nghi, hiện đại:
   Ngôi nhà có các thiết bị điện, máy lạnh, quạt, tủ lạnh và mạng Internet, giúp sinh hoạt thuận tiện hơn.
4. Trang trí hài hòa, gọn gàng:
   Phòng khách, phòng ngủ và bếp được sắp xếp ngăn nắp, màu sơn tường nhẹ nhàng tạo cảm giác ấm cúng.