Câu1:

Trong văn bản ở phần Đọc hiểu, làng quê hiện lên qua cảm nhận của nhân vật trữ tình với vẻ đẹp vừa bình dị, vừa thiêng liêng, giàu giá trị tinh thần. Làng quê trước hết được gợi lên bằng những hình ảnh rất gần gũi: cổng làng với những vết nứt, mùi rơm rạ, mái ngói cong, mùa màng, tiếng chim hót. Đó là không gian thân thuộc của tuổi thơ, nơi lưu giữ những kỉ niệm sâu đậm, đầm đìa cảm xúc. Làng quê còn gắn liền với hình ảnh người bà, người ông, người cha – những thế hệ đã sống, lao động và ra đi từ cổng làng, làm nên chiều sâu lịch sử và truyền thống của quê hương. Đặc biệt, làng quê không chỉ là nơi chốn vật chất mà còn là cội nguồn tinh thần, nuôi dưỡng tâm hồn con người bằng cổ tích, lời ru, đạo lí sống. Qua cảm nhận của nhân vật trữ tình, làng quê trở thành điểm tựa bền vững, theo con người suốt hành trình trưởng thành, dù đi xa đến đâu vẫn luôn mang theo nỗi nhớ và niềm tự hào sâu sắc.

Câu 2:

Trong thời đại công nghệ số, mạng xã hội đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của giới trẻ. Với sự phát triển mạnh mẽ của các nền tảng như Facebook, TikTok, Instagram…, mạng xã hội vừa mang lại nhiều lợi ích thiết thực, vừa đặt ra không ít thách thức. Vì vậy, việc sử dụng mạng xã hội một cách thông minh là yêu cầu cấp thiết đối với mỗi người trẻ hiện nay.

Trước hết, không thể phủ nhận những lợi ích to lớn mà mạng xã hội mang lại. Mạng xã hội giúp con người kết nối, chia sẻ thông tin nhanh chóng, vượt qua khoảng cách địa lí. Đối với giới trẻ, đây còn là môi trường học tập, cập nhật kiến thức, trao đổi kĩ năng và mở rộng cơ hội phát triển bản thân. Nhiều bạn trẻ đã tận dụng mạng xã hội để khởi nghiệp, quảng bá sản phẩm, lan tỏa những giá trị tích cực và đóng góp cho cộng đồng. Nếu biết sử dụng đúng cách, mạng xã hội sẽ trở thành công cụ hữu ích giúp người trẻ hoàn thiện bản thân và hòa nhập với thế giới hiện đại.

Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực, mạng xã hội cũng gây ra không ít hệ lụy tiêu cực. Việc lạm dụng mạng xã hội khiến nhiều người trẻ rơi vào trạng thái nghiện, sống ảo, sao nhãng học tập và các mối quan hệ ngoài đời thực. Không ít bạn trẻ bị ảnh hưởng bởi những thông tin sai lệch, độc hại, dẫn đến nhận thức lệch lạc, hành vi thiếu chuẩn mực. Áp lực so sánh bản thân với hình ảnh hào nhoáng trên mạng còn khiến nhiều người rơi vào trạng thái lo âu, tự ti, thậm chí trầm cảm. Những hậu quả đó cho thấy mạng xã hội có thể trở thành con dao hai lưỡi nếu không được kiểm soát đúng mức.

Vậy thế nào là sử dụng mạng xã hội một cách thông minh? Trước hết, người trẻ cần biết làm chủ thời gian, sử dụng mạng xã hội có chọn lọc, tránh sa đà, lãng phí thời gian vào những nội dung vô bổ. Đồng thời, cần tỉnh táo trong việc tiếp nhận thông tin, biết kiểm chứng, phân biệt đúng – sai, không chia sẻ hay lan truyền những thông tin chưa được xác thực. Bên cạnh đó, mỗi người cần ý thức giữ gìn văn hóa ứng xử trên không gian mạng, tôn trọng người khác, không phát ngôn tùy tiện hay gây tổn thương cho cộng đồng. Quan trọng hơn, mạng xã hội chỉ nên là công cụ hỗ trợ, không thể thay thế hoàn toàn đời sống thực với những mối quan hệ chân thành và trải nghiệm ý nghĩa.

Tóm lại, mạng xã hội là sản phẩm tất yếu của thời đại công nghệ số, mang lại cả cơ hội lẫn thách thức cho giới trẻ. Sử dụng mạng xã hội một cách thông minh chính là biết tận dụng mặt tích cực, đồng thời hạn chế những tác động tiêu cực của nó. Mỗi người trẻ cần có bản lĩnh, trách nhiệm và ý thức tự điều chỉnh để mạng xã hội thực sự trở thành phương tiện giúp cuộc sống tốt đẹp hơn, chứ không phải là yếu tố chi phối và làm lệch hướng giá trị sống của bản thân.

## **Câu 1 (0,5 điểm)**

**Dấu hiệu xác định thể thơ:**

Văn bản được viết theo **thể thơ tự do**, thể hiện ở các dấu hiệu:

* Số chữ trong mỗi dòng thơ **không đều**, không bị gò bó.

* Nhịp điệu linh hoạt, không có niêm luật chặt chẽ.

* Cách ngắt dòng, ngắt nhịp tự do, phù hợp với mạch cảm xúc của nhân vật trữ tình.

---

## **Câu 2 (0,5 điểm)**

**Các từ ngữ miêu tả hình ảnh người bà trong văn bản:**

* *lưng bà đã còng hơn*

* *những mùa đông hốc hác*

* *lời bà như ngọn đèn soi từng trang sách mở*

→ Những từ ngữ này gợi hình ảnh người bà **tảo tần, lam lũ, già nua nhưng giàu yêu thương và trí tuệ**.

---

## **Câu 3 (1,0 điểm)**

**Phân tích hiệu quả biện pháp tu từ so sánh trong câu thơ:**

*“Cổ tích như dòng sông chảy vào tuổi nhỏ”*

→ Tác giả sử dụng **biện pháp so sánh** “cổ tích” với “dòng sông”.

* Hình ảnh “dòng sông” gợi sự **liên tục, bền bỉ, nuôi dưỡng**.

* Qua đó, câu thơ thể hiện những câu chuyện cổ tích, truyền thống quê hương đã âm thầm thấm sâu, nuôi dưỡng tâm hồn tuổi thơ.

→ Biện pháp so sánh làm nổi bật **vai trò của cội nguồn văn hóa** trong việc hình thành nhân cách con người, đồng thời tăng sức gợi cảm và chất trữ tình cho câu thơ.

---

## **Câu 4 (1,0 điểm)**

**Nhận xét về tình cảm của nhân vật trữ tình:**

Nhân vật trữ tình bộc lộ **tình cảm yêu thương sâu nặng, gắn bó tha thiết và niềm tự hào** đối với quê hương, cội nguồn. Đó là nỗi nhớ da diết về làng quê, về người bà, về những thế hệ đã ra đi từ cổng làng. Tình cảm ấy vừa ấm áp, vừa thiêng liêng, trở thành điểm tựa tinh thần cho nhân vật trữ tình trên hành trình trưởng thành.

---

## **Câu 5 (1,0 điểm)**

*Bày tỏ suy nghĩ về sức mạnh cội nguồn (5–7 dòng):*

Cội nguồn có sức mạnh to lớn trong đời sống tinh thần của mỗi con người. Đó là nơi lưu giữ ký ức, nuôi dưỡng tâm hồn và hình thành nhân cách con người từ thuở ấu thơ. Dù đi xa đến đâu, con người vẫn luôn hướng về cội nguồn như một điểm tựa tinh thần bền vững. Cội nguồn giúp ta hiểu mình là ai, sống có trách nhiệm và trân trọng những giá trị truyền thống. Vì thế, mỗi người cần biết gìn giữ, nâng niu và tiếp nối những giá trị tốt đẹp của quê hương, gia đình.

--

câu 1:

Nhân vật Luân trong văn bản đọc hiểu là hình ảnh tiêu biểu cho thế hệ thanh thiếu niên Việt Nam trong những năm tháng kháng chiến gian khổ. Luân vốn là một học sinh trong lớp bổ túc y tá, còn rất trẻ, mới mười tuổi nhưng đã sớm giác ngộ cách mạng và tham gia vào cuộc đấu tranh của dân tộc. Ở Luân toát lên tinh thần yêu nước sâu sắc, ý thức trách nhiệm lớn lao với Tổ quốc dù tuổi đời còn nhỏ. Em không ngại khó khăn, nguy hiểm, sẵn sàng hi sinh lợi ích cá nhân để góp sức cho cách mạng. Đồng thời, Luân còn là một cậu bé giàu niềm tin, luôn giữ vững hi vọng vào thắng lợi của cuộc kháng chiến và tương lai của đất nước. Qua việc xây dựng nhân vật Luân, tác giả đã ca ngợi vẻ đẹp của thế hệ trẻ Việt Nam: yêu nước, dũng cảm, sống có lý tưởng và trách nhiệm. Nhân vật để lại trong lòng người đọc niềm xúc động, trân trọng và tự hào về tuổi trẻ Việt Nam trong lịch sử đấu tranh giành độc lập dân tộc.

Câu 2:

Lòng yêu nước là một truyền thống quý báu của dân tộc Việt Nam, được hun đúc qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước. Trong mỗi giai đoạn lịch sử, lòng yêu nước lại được thể hiện bằng những cách khác nhau. Đối với người trẻ hiện nay, lòng yêu nước vẫn luôn hiện hữu, nhưng mang những biểu hiện phù hợp với hoàn cảnh mới của thời đại.

Trước hết, lòng yêu nước của người trẻ ngày nay được thể hiện qua ý thức trân trọng hòa bình, độc lập, tự do của dân tộc. Khi đất nước không còn chiến tranh, yêu nước không nhất thiết phải cầm súng ra trận mà thể hiện ở việc sống có trách nhiệm, tuân thủ pháp luật, giữ gìn kỉ cương xã hội và bảo vệ những giá trị chung của cộng đồng. Người trẻ biết tự hào về lịch sử, văn hóa dân tộc, biết ơn những thế hệ cha anh đã hi sinh xương máu để giành lại hòa bình cho hôm nay.

Bên cạnh đó, lòng yêu nước còn được thể hiện qua tinh thần học tập, lao động và sáng tạo không ngừng. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, người trẻ cần trang bị tri thức, kĩ năng, bản lĩnh để góp phần xây dựng đất nước ngày càng phát triển. Nhiều bạn trẻ đã nỗ lực khẳng định trí tuệ Việt Nam trên các lĩnh vực khoa học, công nghệ, thể thao, văn hóa, qua đó nâng cao vị thế của đất nước trên trường quốc tế. Đó chính là biểu hiện thiết thực của lòng yêu nước trong thời đại mới.

Tuy nhiên, bên cạnh những biểu hiện tích cực, vẫn còn một bộ phận người trẻ có nhận thức lệch lạc về lòng yêu nước. Có người thờ ơ với lịch sử dân tộc, sống ích kỉ, chạy theo lối sống thực dụng, thậm chí bị tác động tiêu cực bởi mạng xã hội, dễ dàng phát ngôn thiếu suy nghĩ, làm ảnh hưởng đến hình ảnh đất nước. Điều đó đòi hỏi mỗi người trẻ phải tự ý thức rèn luyện bản thân, sống có lí tưởng, biết phân biệt đúng – sai và hành động vì lợi ích chung.

Tóm lại, lòng yêu nước của người trẻ hiện nay không hề mai một mà đang được thể hiện bằng những cách đa dạng, phù hợp với thời đại. Mỗi người trẻ cần nhận thức đúng đắn về trách nhiệm của mình, không ngừng học tập, rèn luyện đạo đức, sống nhân ái và cống hiến để xứng đáng với truyền thống yêu nước vẻ vang của dân tộc Việt Nam.

Câu 1. (0,5 điểm)

Thể loại: Nhật ký.

Câu 2. (0,5 điểm)

Ngôi kể: Ngôi thứ nhất, người kể xưng “mình”.

Câu 3. (1,0 điểm)

Đặc điểm của ngôn ngữ thân mật trong văn bản là: Ngôn ngữ trong văn bản gần gũi, tự nhiên, thoải mái, được dùng trong hoàn cảnh giao tiếp không theo nghi thức (xuất hiện ở dạng viết – nhật ký); thể hiện thái độ, tình cảm thân mật,... Loại ngôn ngữ này có đặc điểm: + Sử dụng khẩu ngữ (“mười tuổi đầu”, “mười lăm tuổi đầu”, hở,...), tình thái từ (“hở”).

+ Sử dụng câu rút gọn (“Hãy nuôi mãi niềm tin hy vọng của tuổi trẻ.”), câu có cấu trúc đơn giản ("Còn Luân, em nghĩ gì hở em?”, “Một đêm dài nói chuyện với Luân – một học sinh trong lớp bổ túc y tá.",...).

Câu 4. (1,0 điểm)

Một số chi tiết thể hiện tính xác thực của văn bản:

+ Địa danh: Phổ Vinh.

+ Thời gian: 11.7.68.

+ Con người: Luân, bác sĩ Đặng Thuỳ Trâm.

+ Sự kiện: Bác sĩ Trâm trò chuyện với Luân, suy ngẫm về những sự kiện trong cuộc đời của người du kích trẻ tuổi (tham gia du kích, đưa tin cho cán bộ, chiến đấu với quân thù,...).

Tác dụng: Tăng độ tin cậy cho những sự việc, con người được nhắc đến trong nhật ký

Câu 5. (1,0 điểm)

HS rút ra cho mình bài học và đưa ra được kiến giải hợp lí trong khoảng 5 – 7 dòng.

Những bài học có thể rút ra từ văn bản là:

+ Sống có lý tưởng và trách nhiệm với Tổ quốc.

+ Trân trọng giá trị của hoà bình và biết ơn thế

hệ cha anh đã đánh đổi biết bao xương máu để giành lại độc lập, tự do cho dân tộc.

+ Biết giữ vững niềm tin, hy vọng của tuổi trẻ.

# **Câu 1. Viết đoạn văn 200 chữ bàn về tác hại của tâm lí đám đông ở giới trẻ**

Hiện tượng tâm lí đám đông đang trở nên phổ biến trong giới trẻ hiện nay và gây ra nhiều tác hại đáng lo ngại. Trước hết, nó khiến nhiều bạn trẻ **đánh mất bản lĩnh cá nhân**, hành động theo số đông mà không suy nghĩ, từ đó dễ dàng bị cuốn vào những trào lưu lệch chuẩn như phát ngôn thiếu kiểm soát, làm theo các thử thách nguy hiểm trên mạng xã hội. Thứ hai, tâm lí đám đông còn **làm suy giảm khả năng tư duy độc lập**, khiến các bạn ngại nêu ý kiến riêng, sợ bị khác biệt, dẫn đến sự thụ động trong học tập và cuộc sống. Không ít trường hợp, vì chạy theo tâm lí đám đông mà nhiều bạn trẻ **sa vào bạo lực học đường, tẩy chay bạn bè**, chia sẻ thông tin sai sự thật gây tổn thương cho người khác. Nguy hiểm hơn, nó còn khiến giới trẻ dễ bị **định hướng sai lệch** bởi mạng xã hội hoặc những nhóm tiêu cực. Do đó, mỗi bạn trẻ cần biết giữ vững quan điểm, rèn luyện bản lĩnh, tỉnh táo trước mọi luồng thông tin để không trở thành nạn nhân của tâm lí đám đông. Chỉ khi có chính kiến, các bạn mới định hình được giá trị bản thân và sống có trách nhiệm hơn với xã hội.

# **Câu 2.

Hai đoạn trích *Ông ngoại* và *Giàn bầu trước ngõ* của Nguyễn Ngọc Tư đều viết về những câu chuyện gia đình bình dị nhưng thấm đượm tình người. Qua đó, tác giả khắc họa vẻ đẹp của tình thân, đồng thời bộc lộ tấm lòng nhân hậu, tinh tế và giọng văn giàu cảm xúc rất riêng của mình.Ở đoạn trích *Ông ngoại*, câu chuyện xoay quanh quá trình trưởng thành trong nhận thức của Dung khi sống cùng ông ngoại. Ban đầu, Dung cảm thấy chán nản, khó chịu vì sự khác biệt giữa hai thế hệ. Nhưng chính sự lặng lẽ, bao dung và tình yêu thương thầm kín của ông ngoại đã làm thay đổi Dung. Từ một cô bé vô tâm, Dung dần biết quan tâm, thấu hiểu và trân trọng ông. Cao trào của sự thay đổi ấy thể hiện khi Dung hát cho ông nghe, khi cô nhận ra tiếng ho khô khốc như lời cầu cứu, hay khi hai ông cháu cùng nhảy tango trong ngày sinh nhật. Đoạn trích do đó mang vẻ đẹp của sự **gắn kết yêu thương giữa hai thế hệ**, cho thấy người trẻ chỉ thật sự trưởng thành khi biết hướng sự quan tâm của mình về gia đình.Trong khi đó, *Giàn bầu trước ngõ* lại khai thác một góc nhìn khác: nỗi nhớ quê da diết của bà nội và sự vô tâm của người trẻ trong nhịp sống hiện đại. Giàn bầu không chỉ là một vật trang trí, mà là biểu tượng của quê hương, của những ký ức đời bà. Nhưng cha mẹ và anh chị em lại khó chịu, muốn dẹp bỏ nó vì bất tiện. Chỉ đến khi bà bị tai biến, trở nên lẫn lộn và quay về với miền kí ức, nhân vật “tôi” mới hiểu: quê hương là điều không thể lấy đi khỏi trái tim một con người. Đoạn trích vì thế gợi cảm xúc nhẹ nhàng nhưng thấm thía, đặc biệt là khi nhân vật tôi phát hiện nỗi buồn trong đôi mắt đục của bà – một chi tiết giàu sức gợi, thể hiện sự cô đơn và khao khát được giữ gìn truyền thống.Cả hai đoạn trích đều cho thấy **tình cảm gia đình có sức mạnh kết nối và lay động sâu sắc**, dù khoảng cách thế hệ hay hoàn cảnh sống có khác biệt. Tuy nhiên, *Ông ngoại* thiên về sự thay đổi tích cực của người trẻ; còn *Giàn bầu trước ngõ* lại nhấn mạnh nỗi mất mát và sự thức tỉnh muộn màng. Giọng văn Nguyễn Ngọc Tư trong cả hai tác phẩm đều mộc mạc, đậm chất Nam Bộ, khai thác chi tiết tinh tế, giàu hình ảnh, giàu cảm xúc, cho thấy trái tim nhân hậu của tác giả.Từ việc so sánh, có thể khẳng định rằng Nguyễn Ngọc Tư không chỉ viết về những điều bình dị mà còn làm người đọc nhận ra giá trị bền vững của tình thân. Dẫu cuộc sống có đổi thay, tình cảm gia đình vẫn là nơi chở che, là điểm tựa và là điều đáng trân trọng nhất của mỗi con người.

Dưới đây là đáp án ngắn gọn theo đúng yêu cầu:

---

### **Câu 1.**

**Phương thức biểu đạt chính:** Nghị luận.

---

### **Câu 2.**

Ta cần trân trọng và chăm sóc bản thân vì **chính ta hiểu rõ nhất những tổn thương, sợ hãi và nhu cầu của mình**, từ đó biết cách bảo vệ và nuôi dưỡng tâm hồn tốt nhất.

---

### **Câu 3.**

Việc sử dụng ngạn ngữ giúp **tạo tính thuyết phục, gợi mở vấn đề, tăng sức nặng lập luận** và giúp người đọc dễ đồng tình hơn với quan điểm của tác giả.

---

### **Câu 4.**

Quan điểm đó có nghĩa là: **cách ta đối xử, trân trọng hay coi thường chính mình sẽ ảnh hưởng đến cách người khác nhìn nhận và đối xử với ta**. Khi ta tự yêu thương, tôn trọng bản thân, người khác cũng sẽ đối xử tử tế và tôn trọng hơn.

---

### **Câu 5.**

**Có đồng tình.**

Bởi vì **không ai có thể bảo vệ và hiểu ta bằng chính ta**; phụ thuộc vào sự quan tâm của người khác dễ khiến ta thất vọng, còn chủ động chăm sóc bản thân giúp ta mạnh mẽ, tự chủ và hạnh phúc hơn.

---

Nếu cần viết dài hơn từng câu hoặc làm thành đoạn văn hoàn chỉnh, bạn cứ nói nhé!

Câu 1 :

Trong đoạn thơ, hình tượng đất nước hiện lên thật sống động, vừa gần gũi vừa thiêng liêng, gợi ra chiều sâu lịch sử và sức sống bền bỉ của dân tộc Việt Nam. Đất nước trước hết là hình ảnh con đường, nhịp cầu, mái nhà, cánh hoa… tất cả đều mang dấu vết chiến tranh nhưng đang được dựng xây từng ngày bởi những bàn tay cần cù của nhân dân. Bằng Việt không miêu tả đất nước bằng những biểu tượng trừu tượng mà qua những chi tiết chân thực của cuộc sống đã đi qua bom đạn. Đất nước vì thế là sự tiếp nối giữa quá khứ gian khổ và hiện tại hồi sinh mạnh mẽ. Hình ảnh em bé tung tăng đến lớp, cô gái may áo cưới cho thấy đất nước hôm nay đã bước ra khỏi hoang tàn, mở ra sức sống mới từ chính những con người “đã đứng lên từ công sự bom vùi”. Qua đó, tác giả khẳng định ý nghĩa lớn lao của đất nước: là nơi lưu giữ kỉ niệm, truyền lại sức mạnh tinh thần từ thế hệ này sang thế hệ khác; là nguồn gốc của mọi niềm vui, niềm tự hào sau những tháng ngày đấu tranh. Hình tượng đất nước trong đoạn thơ vì vậy không chỉ gợi xúc động mà còn khơi dậy trách nhiệm của mỗi người trong việc gìn giữ và xây dựng Tổ quốc.

Câu 2:

“Chúng ta không xúc động trước những bài giảng lịch sử. Chúng ta xúc động trước những người làm nên lịch sử.”**

Lịch sử luôn được xem là dòng chảy của thời gian, ghi lại những dấu mốc quan trọng của dân tộc và nhân loại. Thế nhưng, lịch sử không chỉ là những con số, sự kiện khô khan mà quan trọng hơn, đó là câu chuyện về những con người đã sống, đã chiến đấu, đã hi sinh để tạo nên ngày hôm nay. Bởi thế, có người cho rằng: **“Chúng ta không xúc động trước những bài giảng lịch sử. Chúng ta xúc động trước những người làm nên lịch sử.”** Ý kiến ấy vừa giản dị, vừa sâu sắc, gợi cho ta suy nghĩ về cách nhìn nhận lịch sử và ý nghĩa của con người trong dòng chảy thời gian.

Trước hết, câu nói khẳng định rằng: điều khiến chúng ta rung động không phải là tri thức được truyền đạt qua bài giảng mà là nhân vật lịch sử – những con người bằng xương bằng thịt đã trải qua biết bao thử thách. Những sự kiện lịch sử nếu chỉ tồn tại dưới dạng mốc thời gian, trận đánh, chiến lược… sẽ trở nên khô cứng, xa lạ. Nhưng khi ta biết đằng sau chiến công là những người lính phải nhịn đói trong mưa rừng, biết phía sau hai chữ “hi sinh” là tuổi xuân, là ước mơ, là gia đình họ để lại, ta mới thật sự cảm nhận được sự vĩ đại của quá khứ. Chính con người làm lịch sử trở nên có hồn; chính số phận của họ khiến lịch sử gần gũi và lay động trái tim.

Hơn thế nữa, xúc động trước những người làm nên lịch sử là cách ta tri ân và tiếp nối truyền thống. Mỗi trang sử của dân tộc đều được viết bằng mồ hôi, nước mắt và cả máu của bao thế hệ. Nếu chỉ biết lịch sử như một môn học bắt buộc, ta dễ xem nó như khối kiến thức phải ghi nhớ. Nhưng khi ta hiểu về Nguyễn Văn Trỗi ngẩng cao đầu trước cái chết, về Võ Thị Sáu hiên ngang giữa pháp trường, về những bà mẹ Việt Nam anh hùng tiễn con ra trận rồi mãi mãi không đón được ngày con trở về…, ta sẽ thấy lịch sử không nằm trong sách vở mà trong đời sống, trong những tấm gương bất tử. Chính những câu chuyện người thật – việc thật ấy nuôi dưỡng lòng biết ơn, lòng tự hào dân tộc và thôi thúc ta sống tốt hơn, có trách nhiệm hơn.

Tuy nhiên, ý kiến trên không có nghĩa là phủ nhận giá trị của bài giảng lịch sử. Bài giảng vẫn là phương tiện truyền tải kiến thức quan trọng. Nhưng để lịch sử thực sự chạm đến trái tim, bài giảng phải gắn với yếu tố con người. Người thầy biết kể chuyện, biết khơi gợi cảm xúc sẽ khiến học sinh nhận ra vẻ đẹp của lịch sử – vẻ đẹp của những con người bình dị mà phi thường. Như vậy, lịch sử không phải là môn học nặng nề, mà là hành trình tìm về cội nguồn.

Tóm lại, ý kiến “Chúng ta không xúc động trước những bài giảng lịch sử. Chúng ta xúc động trước những người làm nên lịch sử” đã nhấn mạnh đúng bản chất của lịch sử: lịch sử là câu chuyện của con người. Hãy để mỗi trang sử trở thành ngọn lửa nuôi dưỡng lòng yêu nước, để từ sự cảm động trước những con người của quá khứ, ta biết sống xứng đáng trong hiện tại và góp phần viết tiếp những trang sử đẹp cho tương lai.